Με τις τιμές των ενοικίων να παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, ολοένα και περισσότεροι ενοικιαστές αναρωτιούνται πότε ένας ιδιοκτήτης μπορεί να προχωρήσει σε αύξηση του μισθώματος και πότε κάτι τέτοιο δεν επιτρέπεται από τη νομοθεσία.
Η Ένωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας (ΕΕΚΕ) υπενθυμίζει ότι η αναπροσαρμογή του ενοικίου δεν μπορεί να γίνει αυθαίρετα και εξαρτάται από τους όρους που έχουν συμφωνηθεί στη σύμβαση μίσθωσης.
Τι προβλέπει η σύμβαση για την αύξηση του ενοικίου
Καθοριστικό ρόλο παίζει το περιεχόμενο του μισθωτηρίου συμβολαίου. Εφόσον υπάρχει ρητή πρόβλεψη για ετήσια αναπροσαρμογή, τότε αυτή εφαρμόζεται σύμφωνα με όσα έχουν συμφωνήσει οι δύο πλευρές.
Σε αρκετές περιπτώσεις, η σύμβαση συνδέει την αύξηση με την ετήσια μεταβολή του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ), οπότε η αναπροσαρμογή πραγματοποιείται με βάση το αντίστοιχο ποσοστό. Αντίστοιχα, εάν προβλέπεται συγκεκριμένη αύξηση, για παράδειγμα 4% ετησίως, εφαρμόζεται το ποσοστό που αναγράφεται στο συμφωνητικό.
Αν, όμως, στη σύμβαση δεν υπάρχει καμία αναφορά σε όρους αναπροσαρμογής, ο ιδιοκτήτης δεν μπορεί να επιβάλει μονομερώς αύξηση του ενοικίου.
Η τριετής διάρκεια της μίσθωσης και οι εξαιρέσεις
Η νομοθεσία προβλέπει ότι η διάρκεια μιας μίσθωσης κύριας κατοικίας είναι κατ' ελάχιστον τρία χρόνια, ακόμη και αν στο μισθωτήριο έχει συμφωνηθεί μικρότερο χρονικό διάστημα.
Στις περιπτώσεις όπου η αρχική συμφωνία προβλέπει διάρκεια μικρότερη της τριετίας και δεν υπάρχει ειδικός όρος για την αναπροσαρμογή του μισθώματος μέχρι τη συμπλήρωση της τριετίας, εφαρμόζεται η σχετική νομοθετική πρόβλεψη. Σε αυτή την περίπτωση, το καταβαλλόμενο ενοίκιο μπορεί να αυξάνεται κάθε χρόνο κατά ποσοστό ίσο με το 75% της ετήσιας μεταβολής του τιμαρίθμου του κόστους ζωής, όπως αυτό προσδιορίζεται από την Τράπεζα της Ελλάδος για τους αμέσως προηγούμενους δώδεκα μήνες.
Παράλληλα, αύξηση μπορεί να τεθεί ζήτημα μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όταν έχει επέλθει απρόοπτη και ουσιώδης μεταβολή των συνθηκών λόγω έκτακτων και απρόβλεπτων γεγονότων.
Τι πρέπει να προσέξουν ενοικιαστές και ιδιοκτήτες
Η ΕΕΚΕ συστήνει στις δύο πλευρές να επιδιώκουν πρώτα τον διάλογο πριν από οποιαδήποτε αλλαγή στους όρους της μίσθωσης, ώστε να αποφεύγονται διαφωνίες και δικαστικές διαμάχες.
Οι ενοικιαστές καλούνται να ελέγχουν προσεκτικά το μισθωτήριο συμβόλαιό τους, αναζητώντας τυχόν όρους που αφορούν την ετήσια αναπροσαρμογή του ενοικίου ή τη σύνδεσή της με τον Δείκτη Τιμών Καταναλωτή, ο οποίος δημοσιεύεται από την ΕΛΣΤΑΤ.
Σε περίπτωση που διαφωνούν με την προτεινόμενη αύξηση ή θεωρούν ότι αυτή δεν στηρίζεται στη σύμβαση ή στη νομοθεσία, συνιστάται να ζητήσουν εξειδικευμένη νομική συμβουλή πριν προχωρήσουν σε οποιαδήποτε ενέργεια.