Νέα δυνατότητα για τους οφειλέτες που επιδιώκουν να διασώσουν την κύρια κατοικία τους φέρνει η αλλαγή στον εξωδικαστικό μηχανισμό. Από τις 21 Σεπτεμβρίου 2026 ενεργοποιείται η νέα ρύθμιση, που επιτρέπει τον διαχωρισμό της πρώτης κατοικίας από την υπόλοιπη ακίνητη περιουσία, με στόχο μεγαλύτερο «κούρεμα» και χαμηλότερη μηνιαία δόση.
Η νέα διαδικασία δίνει στον οφειλέτη τη δυνατότητα να επιλέξει την προστασία της κύριας κατοικίας του, αποδεχόμενος παράλληλα την εκποίηση άλλων περιουσιακών στοιχείων που διαθέτει.
Με αυτόν τον τρόπο, η αξία της πρώτης κατοικίας αντιμετωπίζεται ξεχωριστά κατά τον υπολογισμό της πρότασης ρύθμισης, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε ευνοϊκότερους όρους για την αποπληρωμή των χρεών.
Πώς θα λειτουργεί η νέα ρύθμιση
Κεντρικό ρόλο στη διαδικασία έχει ο αλγόριθμος του εξωδικαστικού μηχανισμού. Εφόσον ο οφειλέτης επιλέξει τη συγκεκριμένη δυνατότητα, για τον υπολογισμό της πρότασης θα λαμβάνεται υπόψη η αξία της κύριας κατοικίας του.
Ως αξία της κατοικίας χρησιμοποιείται η προβλεπόμενη από το θεσμικό πλαίσιο αξία, δηλαδή το μεγαλύτερο ποσό μεταξύ της εμπορικής αξίας που δηλώνεται από τον πιστωτή στο σύστημα και της αξίας που προκύπτει για τον ΕΝΦΙΑ.
Η πρόταση ρύθμισης θα προβλέπει παράλληλα την εκποίηση των υπόλοιπων ακινήτων του οφειλέτη, με εξαίρεση την πρώτη κατοικία.
Η διαδικασία εκποίησης θα αποτελεί μέρος της σύμβασης αναδιάρθρωσης και θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, μέσω της διαδικασίας του e-auction.
Ο οφειλέτης θα έχει τη δυνατότητα είτε να αποδεχθεί είτε να απορρίψει την πρόταση που θα παράγει ο αλγόριθμος.
Μεγαλύτερο «κούρεμα» και χαμηλότερη δόση
Το βασικό όφελος της νέας ρύθμισης είναι ότι, όταν η αξία της πρώτης κατοικίας είναι χαμηλότερη από το συνολικό ύψος των οφειλών προς χρηματοδοτικούς φορείς, μπορεί να προκύψει σημαντικότερη διαγραφή χρέους και μικρότερη μηνιαία επιβάρυνση.
Παράλληλα, η κύρια κατοικία διασώζεται μέσω της σταδιακής αποπληρωμής της αξίας της προς τους χρηματοδοτικούς φορείς.
Η λογική αυτή έχει χρησιμοποιηθεί και σε προηγούμενα εργαλεία προστασίας της κατοικίας: ο οφειλέτης διατηρεί το σπίτι του και αποπληρώνει σταδιακά την αξία του, ενώ άλλα περιουσιακά στοιχεία μπορούν να ρευστοποιηθούν.
Μάλιστα, η νέα διαδικασία επιχειρεί να αντιμετωπίσει και ένα πρακτικό πρόβλημα που υπήρχε σε προηγούμενες ρυθμίσεις: ακίνητα που παρέμεναν ανεκμετάλλευτα επειδή δεν υπήρχε αγοραστής και επιβάρυναν την πρόταση ρύθμισης μπορούν πλέον να οδηγηθούν σε διαδικασία ηλεκτρονικής εκποίησης.
Εξωδικαστικός μηχανισμός από 5.000 ευρώ
Παράλληλα με τη νέα δυνατότητα για την πρώτη κατοικία, έχουν ήδη γίνει αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό.
Από τις 27 Ιουλίου 2026 λειτουργεί η ψηφιακή πλατφόρμα για οφειλές από 5.000 ευρώ, αντί για το προηγούμενο όριο των 10.000 ευρώ.
Η μείωση του ορίου διευρύνει σημαντικά τον αριθμό των πολιτών που μπορούν να προσφύγουν στον μηχανισμό. Έτσι, ένας οφειλέτης με συνολικό χρέος 6.000 ή 7.500 ευρώ, ακόμη και αν αυτό είναι κατανεμημένο μεταξύ ΑΑΔΕ, ΚΕΑΟ και χρηματοπιστωτικού ιδρύματος, μπορεί πλέον να εξετάσει την ένταξή του στη διαδικασία.
Έως 72 δόσεις για οφειλές προς την ΑΑΔΕ
Σε ισχύ βρίσκεται επίσης η νέα ρύθμιση για έως 72 δόσεις οφειλών προς το Δημόσιο.
Η δυνατότητα αφορά οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, ενώ οι αιτήσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας myAADE έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Για την ενημέρωση και υποστήριξη των πολιτών σχετικά με τις διαθέσιμες λύσεις ρύθμισης ιδιωτικού χρέους λειτουργεί επίσης η υπηρεσία myEGDIXlive, μέσω βιντεοκλήσης ή τηλεφωνικά, στο τηλέφωνο 213.212.5730 κατόπιν ραντεβού.
