Η ΕΛΣΤΑΤ ανακοινώνει στις 9 Σεπτεμβρίου τα στοιχεία για τον πληθωρισμό του Αυγούστου, με το ενδιαφέρον να στρέφεται και στην επίδραση της Εθνικής Πρωτοβουλίας Μείωσης Τιμών.
Τα επίσημα στοιχεία για τον πληθωρισμό του Αυγούστου αναμένεται να δώσουν μια πιο καθαρή εικόνα για το κατά πόσο η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών κατάφερε πράγματι να περιορίσει τις πιέσεις στις τιμές.
Το ενδιαφέρον είναι ιδιαίτερα αυξημένο, καθώς την περίοδο από την ανακοίνωση της πρωτοβουλίας στις 8 Ιουλίου έως την έναρξη εφαρμογής των μειωμένων τιμών στις 31 Αυγούστου, καταγράφηκαν σημαντικές αυξήσεις σε σειρά προϊόντων.
Μάλιστα, σε δείγμα 30 προϊόντων που εξετάστηκε, εντοπίστηκαν ανατιμήσεις άνω του 20%, του 30%, ακόμη και του 40%, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι αυξήσεις ήταν πολύ μεγαλύτερες.
Ο πληθωρισμός ανέβηκε από 2,7% σε 3,7%
Την ίδια περίοδο καταγράφηκε και επιτάχυνση του εναρμονισμένου πληθωρισμού στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, ο δείκτης αυξήθηκε από 2,7% τον Ιούλιο σε 3,7% τον Αύγουστο.
Με βάση την ΕΛΣΤΑΤ, ο πληθωρισμός είχε ήδη διαμορφωθεί στο 3,4% τον Ιούλιο, ενώ τα στοιχεία της 9ης Σεπτεμβρίου θα δείξουν εάν τον Αύγουστο ξεπέρασε το όριο του 4%.
Η χρονική σύμπτωση δημιουργεί εύλογα ερωτήματα, καθώς οι σημαντικές ανατιμήσεις που καταγράφηκαν σε συγκεκριμένα προϊόντα πραγματοποιήθηκαν μέσα στο ίδιο διάστημα κατά το οποίο προετοιμαζόταν η εφαρμογή της πρωτοβουλίας.
Ανατιμήσεις που ξεπέρασαν ακόμη και το 40%
Η καταγραφή των τιμών σε συγκεκριμένα προϊόντα αποτυπώνει το μέγεθος των αλλαγών που σημειώθηκαν πριν από την εφαρμογή των μειώσεων.
Σε ορισμένες περιπτώσεις οι ανατιμήσεις ήταν ιδιαίτερα υψηλές. Σαμπουάν αυξήθηκε κατά 45,7%, φυσικός χυμός κατά 43,3% και συσκευασμένο τυρί κατά 43,2%.
Σημαντικές αυξήσεις καταγράφηκαν επίσης σε συμπυκνωμένο γάλα, με 34,9%, και γάλα χωρίς λακτόζη, με 33,2%.
Στις κάψουλες καφέ η αύξηση έφτασε το 28,1%, ενώ στα nuggets κοτόπουλου το 26,7%. Φρυγανιές και σοκολατούχο γάλα κατέγραψαν αυξήσεις κοντά στο 25%, ενώ σε συγκεκριμένο αναψυκτικό η τιμή ενισχύθηκε κατά 20,9%.
Η πιο ακραία περίπτωση του δείγματος αφορά απορρυπαντικό ρούχων, η τιμή του οποίου αυξήθηκε κατά 81,6% μέσα σε περίπου έναν μήνα.
Η περίπτωση της σοκολάτας που δείχνει όλη τη διαδρομή της τιμής
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η περίπτωση συγκεκριμένης σοκολάτας, καθώς αποτυπώνει με χαρακτηριστικό τρόπο την πορεία της τιμής πριν και μετά την εφαρμογή της μείωσης.
Στις 8 Ιουλίου, όταν ανακοινώθηκε η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών, το προϊόν πωλούνταν προς 1,92 ευρώ.
Στις 29 Αυγούστου, λίγες ημέρες πριν από την εφαρμογή της μείωσης, η τιμή είχε ανέβει στα 2,40 ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 25%.
Στη συνέχεια εφαρμόστηκε μείωση κατά 25%, με αποτέλεσμα η τιμή να επιστρέψει στα 1,92 ευρώ.
Έτσι, παρά την ονομαστική μείωση κατά 25%, ο καταναλωτής δεν βρέθηκε να πληρώνει λιγότερα από όσα πλήρωνε πριν από την ανακοίνωση της πρωτοβουλίας. Η μείωση ουσιαστικά αντιστάθμισε την προηγούμενη αύξηση.
Η διαδρομή της τιμής ήταν χαρακτηριστική: 1,92 ευρώ → 2,40 ευρώ → 1,92 ευρώ μέσα σε λιγότερο από δύο μήνες.
Το μεγάλο ερώτημα για την Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών
Το βασικό ζήτημα πλέον είναι αν οι αυξήσεις που προηγήθηκαν των μειώσεων ήταν αρκετά εκτεταμένες ώστε να επηρεάσουν τον συνολικό δείκτη τιμών καταναλωτή.
Η εικόνα των επιμέρους προϊόντων από μόνη της δεν αρκεί για να αποδειχθεί η επίδραση στον γενικό πληθωρισμό. Για τον λόγο αυτό, ιδιαίτερη σημασία αποκτούν τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ που θα δημοσιοποιηθούν στις 9 Σεπτεμβρίου.
Εάν ο πληθωρισμός του Αυγούστου παρουσιάσει νέα σημαντική επιτάχυνση, θα ενισχυθεί η συζήτηση για το κατά πόσο η πρωτοβουλία κατάφερε να συγκρατήσει τις τιμές ή εάν οι αυξήσεις που προηγήθηκαν περιόρισαν στην πράξη το όφελος για τους καταναλωτές.
Τι θα δείξουν τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ
Η ανακοίνωση της 9ης Σεπτεμβρίου αποκτά, επομένως, ιδιαίτερη σημασία.
Τα στοιχεία θα δείξουν εάν η άνοδος του εναρμονισμένου πληθωρισμού που καταγράφηκε ήδη από τη Eurostat αποτυπώνεται αντίστοιχα και στον εθνικό δείκτη τιμών.
Παράλληλα, θα αποτελέσουν ένα σημαντικό δεδομένο για την αξιολόγηση της Εθνικής Πρωτοβουλίας Μείωσης Τιμών, καθώς θα φανεί εάν οι μειώσεις που εφαρμόστηκαν από τις 31 Αυγούστου είχαν ουσιαστική επίδραση στη συνολική εικόνα της αγοράς.
Το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα για τα νοικοκυριά, καθώς η πραγματική αξία μιας μείωσης τιμής δεν κρίνεται μόνο από το ποσοστό που αναγράφεται στην προσφορά, αλλά και από την τιμή στην οποία βρισκόταν το προϊόν πριν από την εφαρμογή της.
Σε κάθε περίπτωση, τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ θα αποτελέσουν το επόμενο κρίσιμο κομμάτι του παζλ για την πορεία των τιμών και την αποτελεσματικότητα της κυβερνητικής πρωτοβουλίας.
