ΔΕΘ - Εξειδίκευση των μέτρων: Τι κερδίζουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες

Ένα από τα κυριότερα μέτρα που ανακοινώθηκαν στη φετινή ΔΕΘ αφορά την απαλλαγή από τις προσαυξήσεις βάσει κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας προσωπικού, κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος, για συνεπείς ελεύθερους επαγγελματίες.

Ειδικότερα, σύμφωνα με την εξειδίκευση του ΥΠΕΘΟΟ, από το φορολογικό έτος 2026 (δηλώσεις 2027), λαμβάνοντας υπόψη την πλήρη ανάπτυξη των ηλεκτρονικών φορολογικών εργαλείων, αλλά και ως κίνητρο επιβράβευσης των συνεπών ελευθέρων επαγγελματιών, επαγγελματίες που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια θα απαλλάσσονται από τις ακόλουθες προσαυξήσεις που ισχύουν κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος:

• ποσού που ισούται με το 10% του ετήσιου κόστους που καταβάλλει ο υπόχρεος για τη μισθοδοσία του προσωπικού που απασχολεί και
• ποσού που ανέρχεται στο 5% επί του ποσού, κατά το οποίο ο κύκλος εργασιών του υπόχρεου υπερβαίνει τον μέσο όρο του ετήσιου κύκλου εργασιών του Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας (Κ.Α.Δ.).

Ποια είναι τα κριτήρια που πρέπει να πληρούν

Τα κριτήρια που θα πρέπει να πληρούν οι συνεπείς ελεύθεροι επαγγελματίες για να λάβουν την ανωτέρω απαλλαγή είναι τα ακόλουθα:

• έχουν αποστείλει τα απαραίτητα στοιχεία στο myDATA για το εκάστοτε φορολογικό έτος,
• εφόσον έχουν την υποχρέωση διασύνδεσης ταμειακών μηχανών και pos, έχουν ολοκληρώσει τη διασύνδεσή τους και παραμένουν συνδεδεμένοι ολόκληρο το εκάστοτε φορολογικό έτος,
• δεν τους έχει επιβληθεί πρόστιμο από τη φορολογική αρχή ή την αρχή επιθεώρησης εργασίας για τις χρήσεις των τελευταίων 5 φορολογικών ετών,
• έχουν υποβάλει το σύνολο των δηλώσεων ΦΠΑ και εισοδήματος που αφορούν τα τελευταία 5 φορολογικά έτη έως 31/12 του τελευταίου φορολογικού έτους, εφόσον είχαν κατά νόμο υποχρέωση να τις υποβάλουν.

Επιπλέον:

Για εκμεταλλευτές ΤΑΞΙ το τεκμήριο μειώνεται αναλόγως του ποσοστού ιδιοκτησίας επί του οχήματος (έτσι εάν κάποιος έχει 50% ποσοστό συνιδιοκτησίας, τότε το τεκμήριο μειώνεται 50%). Επιπλέον εξαιρούνται των τεκμηρίων ανήλικα τέκνα έως 18 ετών που διαθέτουν άδεια ΤΑΞΙ (συνήθως λόγω θανάτου γονέα).

Μειώνονται τα τεκμήρια κατά 50% σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 (από 1.500), εξαιρουμένων όσων βρίσκονται στην Περιφέρεια Αττικής (πλην της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων) και ειδικά για την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.200 (από 1.700) κατοίκους (αφορά 131 νέους οικισμούς).

Με τις προσαυξήσεις βάση κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας προσωπικού επιβαρύνονται περίπου 156.000 ατομικές επιχειρήσεις (επιπλέον του τεκμαρτού εισοδήματος που προσδιορίζεται από τον κατώτατο μισθό και τις τριετίες). Το δημοσιονομικό κόστος εκτιμάται σε 170 εκατ. ευρώ για το πρώτο έτος εφαρμογής της απαλλαγής και 108 εκατ. ευρώ για τα έτη 2028 και επόμενα. 

Σημειώνεται ότι συνολικά από τις 755.000 ατομικές επιχειρήσεις, υπόκεινται σε φορολογία λόγω δήλωσης εισοδημάτων χαμηλότερων του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος οι 427.000. Από αυτές οι 271.000 φορολογούνται μόνο με βάση τον κατώτατο μισθό πλέον τριετίες (με ετήσιο φόρο που κυμαίνεται από 1.476 ευρώ χωρίς τριετίες έως 2.249 με τρεις τριετίες για ελεύθερο επαγγελματία άνω των 30 χωρίς τέκνα και χαμηλότερα ή και μηδενικά ποσά για ελεύθερους επαγγελματίες με τέκνα ή κάτω των 30 ετών). Οι 156.000 επιχειρήσεις ωστόσο επιβαρύνονται με επιπλέον προσαυξήσεις λόγω κύκλου εργασιών ή μισθοδοσίας εργαζομένων που αυξάνουν σημαντικά τον υπολογιζόμενο φόρο (για 24.000 από αυτές η προσαύξηση είναι άνω των 2.000 ευρώ, ενώ για 3.000 από αυτές η προσαύξηση είναι άνω των 10.000 ευρώ).

• Παράδειγμα 1: Ατομική επιχείρηση εστίασης (καφέ) που λειτουργεί 15 έτη, με 5 εργαζομένους και ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 105.000 ευρώ. Το ελάχιστο καθαρό εισόδημα αντιστοιχεί σε 16.744 ευρώ (κατώτατος συν τριετίες) πλέον 10.500 ευρώ (10% της μισθοδοσίας του προσωπικού), σύνολο 27.244 ευρώ. Ο αναλογούν φόρος ανέρχεται σε 4.783 ευρώ. Με τη νέα ρύθμιση, το ελάχιστο καθαρό εισόδημα θα αντιστοιχεί σε 16.744 με αναλογούν φόρο 2.249 ευρώ, δηλαδή όφελος 2.534 ευρώ.
• Παράδειγμα 2: Ατομική επιχείρηση λιανικού εμπορίου υποδημάτων που λειτουργεί 4 έτη, με 2 εργαζόμενους, ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 21.000 ευρώ και κύκλο εργασιών 120.000 ευρώ (μέσος όρος ΚΑΔ 48.564 ευρώ). Το ελάχιστο καθαρό εισόδημα αντιστοιχεί σε 12.880 ευρώ, πλέον 2.100 (10% της μισθοδοσίας του προσωπικού), πλέον 3.572 (5% της διαφοράς του κύκλου εργασιών με τον μέσο τζίρο του ΚΑΔ), σύνολο 18.552 ευρώ. Ο αναλογούν φόρος ανέρχεται σε 2.610 ευρώ. Με τη νέα ρύθμιση, το ελάχιστο καθαρό εισόδημα θα αντιστοιχεί σε 12.880 με αναλογούν φόρο 1.476 ευρώ, δηλαδή όφελος 1.134 ευρώ.
• Παράδειγμα 3: Λογιστής που έχει ατομική επιχείρηση 20 έτη χωρίς εργαζόμενους και κύκλο εργασιών 90.000 ευρώ (μέσος όρος ΚΑΔ 28.479 ευρώ). Το ελάχιστο καθαρό εισόδημα αντιστοιχεί σε 16.744 ευρώ (κατώτατος συν τριετίες) πλέον 3.076 ευρώ (5% της διαφοράς του κύκλου εργασιών με τον μέσο τζίρο του ΚΑΔ), σύνολο 19.820 ευρώ. Ο αναλογούν φόρος ανέρχεται σε 2.864 ευρώ. Με τη νέα ρύθμιση, το ελάχιστο καθαρό εισόδημα θα αντιστοιχεί σε 16.744 με αναλογούν φόρο 2.249 ευρώ, δηλαδή όφελος 615 ευρώ.

Το εύρος οφέλους και ο αντίστοιχος αριθμός των επιχειρήσεων παρουσιάζεται στον πίνακα που ακολουθεί.

Πίνακας: Αριθμός ατομικών επιχειρήσεων και όφελος από την απαλλαγή από τις προσαυξήσεις βάση κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας προσωπικού στο ελάχιστο εισόδημα