Θετικά σημεία, αλλά και σοβαρές ελλείψεις σχετικά με την ιδιωτική ακίνητη περιουσία διαπιστώνει η ΠΟΜΙΔΑ στις εξαγγελίες του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη ΔΕΘ. Η Ομοσπονδία ζητά περαιτέρω φορολογικές μειώσεις, διεύρυνση των κινήτρων για τη μακροχρόνια μίσθωση, καθώς και υλοποίηση της κυβερνητικής εξαγγελίας για σύστημα αξιολόγησης της φερεγγυότητας των υποψήφιων ενοικιαστών.
Η Ομοσπονδία αναγνωρίζει ότι στις κυβερνητικές ανακοινώσεις περιλαμβάνονται θετικές ρυθμίσεις για την οικονομία, όπως οι αυξήσεις στα εισοδήματα, οι μειώσεις των φορολογικών επιβαρύνσεων και το μέτρο του «κουμπαρά» της Νέας Γενιάς.
Ωστόσο, σε σχέση με την αγορά ακινήτων, εκτιμά ότι παραμένουν άλυτα κρίσιμα ζητήματα που θα μπορούσαν να συμβάλουν άμεσα στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών.
Τι «κενά» βλέπει στις εξαγγελίες
Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, δεν προβλέπεται περαιτέρω μείωση των φόρων κεφαλαίου και εισοδήματος, δηλαδή του ΕΝΦΙΑ και του φόρου εισοδήματος από ενοίκια. Εξαίρεση αποτελεί η ειδική απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ για μικρούς οικισμούς, η οποία αφορά 62.000 ιδιοκτήτες.
Παράλληλα, δεν προβλέπεται να επεκταθεί η τριετής φοροαπαλλαγή για τα εισοδήματα από μακροχρόνιες μισθώσεις σε όλα τα κλειστά ακίνητα που σήμερα δεν ενοικιάζονται με μακροχρόνια μίσθωση, χωρίς εξαιρέσεις, περιορισμούς ή προϋποθέσεις.
Κατά την ΠΟΜΙΔΑ, μια τέτοια ρύθμιση θα μπορούσε να ενισχύσει την προσφορά κατοικιών, την οποία χαρακτηρίζει ως το πιο επείγον ζητούμενο.
Η Ομοσπονδία επισημαίνει ακόμη ότι απουσιάζει η πιστοληπτική αξιολόγηση των υποψήφιων ενοικιαστών. Πρόκειται, όπως αναφέρει, για μέτρο που έχει ήδη ανακοινωθεί από την κυβέρνηση και, παρά το γεγονός ότι δεν έχει δημοσιονομικό κόστος, δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί.
Όπως υποστηρίζει, η συγκεκριμένη αξιολόγηση θα μπορούσε να προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια στους ιδιοκτήτες και ενδεχομένως να συμβάλει ακόμη και στη μείωση των ενοικίων, περιορίζοντας τον κίνδυνο που συνοδεύει κάθε νέα μίσθωση.
Τρεις παρεμβάσεις για να ανοίξουν τα «κλειστά σπίτια»
Στο επίκεντρο των προτάσεων της ΠΟΜΙΔΑ βρίσκονται τρεις παρεμβάσεις που, σύμφωνα με την ίδια, θα μπορούσαν να συμβάλουν στο άνοιγμα των «κλειστών σπιτιών» και στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών, προς όφελος των ιδιοκτητών, αλλά κυρίως των ενοικιαστών.
- Πρώτον, ζητά την παράταση και επέκταση της τριετούς φοροαπαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος ενοικίων για κάθε κατοικία που είναι σήμερα ξενοίκιαστη, είτε είναι νεόδμητη, ανακαινισμένη, νεοαποκτηθείσα, ιδιοκατοικούμενη, δωρεάν παραχωρημένη ή ανήκει σε νομικό πρόσωπο.
- Δεύτερον, προτείνει μείωση κατά 5% των φορολογικών συντελεστών στα τρία κλιμάκια εισοδήματος από ενοίκια στα οποία δεν υπήρξε μείωση κατά το προηγούμενο έτος.
- Τρίτον, επαναφέρει την πρόταση για εφαρμογή της αξιολόγησης φερεγγυότητας των υποψήφιων ενοικιαστών, η οποία, σύμφωνα με την εκτίμησή της, θα μπορούσε να αλλάξει ουσιαστικά τη λειτουργία της αγοράς προς όφελος των πραγματικών ενοικιαστών.
ΕΝΦΙΑ: Οι τρεις αλλαγές που ζητούν οι ιδιοκτήτες
Ειδικότερα για τον ΕΝΦΙΑ, η ΠΟΜΙΔΑ εκτιμά ότι από τις κυβερνητικές ανακοινώσεις έλειπαν τουλάχιστον τρεις ακόμη παρεμβάσεις.
Συγκεκριμένα, ζητά να αυξηθεί η έκπτωση λόγω ασφάλισης κατοικιών από 20% σε 50%, να προβλεφθεί έκπτωση 3% για την εφάπαξ εξόφληση του φόρου από τους συνεπείς φορολογούμενους και να καταργηθεί ο κύριος φόρος ΕΝΦΙΑ για τα διατηρητέα κτίρια.
ΠΟΜΙΔΑ: Τα θετικά και αναποτελεσματικά μέτρα
Στα μέτρα που αξιολογεί θετικά η ΠΟΜΙΔΑ περιλαμβάνεται η παράταση της τριετούς απαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος για κενές κατοικίες που εντάσσονται στη μακροχρόνια μίσθωση, καθώς και για κατοικίες που αποσύρονται από τη βραχυχρόνια μίσθωση.
Θετική είναι επίσης η αξιολόγηση της παράτασης της φορολογικής έκπτωσης των 16.000 ευρώ για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων, όπως και της απαλλαγής από τον ΦΠΑ στις νέες οικοδομές. Για το τελευταίο μέτρο, ωστόσο, εκτιμά ότι χρειάζονται σημαντικές βελτιώσεις στους όρους εφαρμογής του.
Στα θετικά μέτρα εντάσσει και την επέκταση της απαλλαγής από τον ΕΝΦΙΑ σε ακόμη 131 οικισμούς.
Αντίθετα, η ΠΟΜΙΔΑ χαρακτηρίζει αναποτελεσματική την ετήσια παράταση, για το 2027, του περιορισμού στις νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις στα τρία δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας και στο Α' διαμέρισμα Θεσσαλονίκης.
Στην ίδια κατηγορία τοποθετεί και την αύξηση, από την 1η Ιουλίου 2027, του φόρου μεταβίβασης για αγορά κατοικίας από πολίτες – φυσικά πρόσωπα τρίτων χωρών, εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, από 3% σε 15%.