Επιστολή προς την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, απέστειλε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, καταθέτοντας συγκεκριμένες προτάσεις για την προστασία των ανηλίκων από τον ψηφιακό εθισμό και τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Η πρωτοβουλία έρχεται σε συνέχεια της κυβερνητικής πρόθεσης για απαγόρευση πρόσβασης στα social media από την 1η Ιανουαρίου 2027 για παιδιά κάτω των 15 ετών, και στοχεύει στη διαμόρφωση ενός ευρύτερου ευρωπαϊκού πλαισίου που θα εναρμονίζει τις πολιτικές των κρατών-μελών.
Στην επιστολή του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ζητά τη δημιουργία ενός ενιαίου ευρωπαϊκού πλαισίου έως το τέλος του 2026, το οποίο θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς τις εθνικές πρωτοβουλίες. Βασικός στόχος είναι η αποτελεσματική προστασία των ανηλίκων από τον ψηφιακό εθισμό και η αντιμετώπιση των προκλήσεων που δημιουργεί η ανεξέλεγκτη χρήση των πλατφορμών.
Τα βασικά μέτρα που προτείνει
Μεταξύ των προτάσεων που περιλαμβάνει η επιστολή είναι:
- Η θέσπιση ενός ευρωπαϊκού «ψηφιακού ορίου ενηλικίωσης» στα 15 έτη, με πανευρωπαϊκή απαγόρευση πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για χρήστες κάτω από το όριο αυτό.
- Η επέκταση της ευρωπαϊκής πιλοτικής δράσης για την επαλήθευση ηλικίας, ώστε να δημιουργηθεί ένα πλήρως εναρμονισμένο πλαίσιο εφαρμογής σε όλα τα κράτη-μέλη.
- Η υποχρεωτική επαναληπτική επαλήθευση ηλικίας ανά εξάμηνο από τις πλατφόρμες, με στόχο τη διαρκή συμμόρφωση και την αποτροπή παρακάμψεων των περιορισμών.
Η επιστολή Μητσοτάκη στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν
«Αγαπητή Ursula,
Σας απευθύνω την παρούσα επιστολή σχετικά με ένα ζήτημα διαγενεακής ευθύνης που απαιτεί συλλογική δράση σε ευρωπαϊκό επίπεδο· ένα ζήτημα που γνωρίζω ότι σας αγγίζει βαθιά, όχι μόνο υπό την ιδιότητά σας ως Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αλλά και ως μητέρα: την προστασία των ανηλίκων από τον ψηφιακό εθισμό.
Σήμερα η Ελλάδα ανακοίνωσε την πρόθεσή για την εισαγωγή εθνικής νομοθεσίας για τη θέσπιση ελάχιστου ορίου ηλικίας πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με έναρξη ισχύος την 1η Ιανουαρίου 2027. Ωστόσο, η εθνική δράση από μόνη της δεν αρκεί. Απαιτείται ένα ενιαίο ευρωπαϊκό πλαίσιο έως το τέλος του 2026, το οποίο θα συμπληρώνει και θα ενισχύει τις αναγκαίες εθνικές πρωτοβουλίες για την προστασία των ανηλίκων.
Συμφωνούμε ότι η Ευρώπη πρέπει να επιλέγει με προσοχή τις ρυθμιστικές της μάχες. Είμαι πεπεισμένος ότι αυτή είναι μία από αυτές. Αυτό που απαιτείται τώρα είναι μια συντονισμένη και ταχεία ανταπόκριση.
Υπό την ηγεσία σου, έχουμε προωθήσει την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για ένα Καλύτερο Διαδίκτυο για τα Παιδιά (BIK+), με έμφαση σε ασφαλέστερες ψηφιακές εμπειρίες και ενδυνάμωση των χρηστών, ενώ η Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA) — η εμβληματική μας νομοθεσία — έχει εισαγάγει ισχυρότερες απαιτήσεις λογοδοσίας και διαφάνειας για τις Πολύ Μεγάλες Επιγραμμικές Πλατφόρμες. Παρότι οι πρωτοβουλίες αυτές αποτελούν παγκόσμιο σημείο αναφοράς, περαιτέρω δράση είναι αναγκαία. Γνωρίζω ότι συμμεριζόμαστε την άποψη ότι η Ευρώπη πρέπει να επιλέγει με σύνεση τις ρυθμιστικές της προτεραιότητες. Είμαι πεπεισμένος ότι αυτή είναι μία μάχη που αξίζει να δοθεί με αποφασιστικότητα.
Δεδομένου ότι η εθνική δράση από μόνη της δεν επαρκεί, θα ήθελα να προτείνω:
- Την επέκταση της ευρωπαϊκής πιλοτικής δράσης επαλήθευσης ηλικίας σε ένα πλήρως εναρμονισμένο, πανευρωπαϊκό πλαίσιο, ώστε να διασφαλιστεί η ομοιόμορφη εφαρμογή σε όλα τα κράτη-μέλη έως το τέλος του έτους.
- Την υποχρεωτική χρήση αυτού του τυποποιημένου μηχανισμού επαλήθευσης ηλικίας για όλες τις πλατφόρμες που εξυπηρετούν χρήστες κάτω των 15 ετών, εξαλείφοντας τον κανονιστικό κατακερματισμό.
- Τη θέσπιση ενός ευρωπαϊκού «ψηφιακού ορίου ενηλικίωσης» στα 15 έτη, εισάγοντας πανευρωπαϊκή απαγόρευση πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για χρήστες κάτω από αυτό το όριο.
- Την υποχρέωση επαναληπτικής επαλήθευσης ηλικίας ανά εξάμηνο από τις πλατφόρμες, ώστε να διασφαλίζεται η συνεχής συμμόρφωση και να αποτρέπεται η καταστρατήγηση των περιορισμών.
- Τη δημιουργία ενός απλοποιημένου μηχανισμού συντονισμού και επιβολής σε επίπεδο ΕΕ, που θα επιτρέπει στα κράτη-μέλη και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αξιολογούν από κοινού περιστατικά και να επιταχύνουν την επιβολή κυρώσεων σε εταιρείες που δεν συμμορφώνονται.
- Η εθνική μας πρωτοβουλία μπορεί να αποτελέσει πρότυπο για αυτή τη ευρύτερη ευρωπαϊκή λύση. Το “KidsWallet” είναι μια καινοτόμος εφαρμογή, εκδιδόμενη από το κράτος, η οποία επιτρέπει στους γονείς να θέτουν σαφή όρια στη χρήση εφαρμογών, ενώ παράλληλα καθιερώνει μια ασφαλή και αξιόπιστη διαδικασία επαλήθευσης ηλικίας, διασφαλίζοντας ότι τα παιδιά εκτίθενται μόνο σε περιεχόμενο κατάλληλο για την ηλικία τους. Ήδη είναι διαλειτουργική με τον ευρωπαϊκό μηχανισμό επαλήθευσης ηλικίας.
Οι ενδεικτικές αυτές πρωτοβουλίες αποτελούν μόνο μέρος μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής στρατηγικής, καθώς αντιμετωπίζουμε το ζήτημα αυτό όχι απλώς ως θέμα πολιτικής, αλλά ως ηθική ευθύνη απέναντι στην επόμενη γενιά.
Ελπίζω ότι θα βρεις αξία στις παραπάνω προτάσεις και παραμένω στη διάθεσή σου για μια πιο αναλυτική ανταλλαγή απόψεων.
Με εκτίμηση, Κυριάκος Μητσοτάκης»
