Στην Ολομέλεια της Βουλής ανακοινώθηκε η πρόταση νόμου που κατέθεσε η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους, την παροχή δεύτερης ευκαιρίας στους οφειλέτες και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.
Η πρόταση περιλαμβάνει 13 βασικές παρεμβάσεις, με στόχο την προστασία της πρώτης κατοικίας και της αγροτικής περιουσίας, τη δημιουργία νέων δυνατοτήτων ρύθμισης χρεών και την ενίσχυση των δικαιωμάτων των δανειοληπτών απέναντι σε τράπεζες, funds και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Προστασία πρώτης κατοικίας έως 310.000 ευρώ
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει την επαναφορά αυτοτελούς προστασίας της κύριας κατοικίας για φυσικά πρόσωπα που αποδεδειγμένα αδυνατούν να εξυπηρετήσουν τις οφειλές τους.
Τα όρια αξίας της κατοικίας που προτείνονται φτάνουν τις 200.000 ευρώ για άγαμο και τις 310.000 ευρώ για τετραμελή οικογένεια.
Παράλληλα, προβλέπεται η δυνατότητα εξαίρεσης από τη ρευστοποίηση της αγροτικής γης που είναι απαραίτητη για τη συνέχιση της επαγγελματικής δραστηριότητας αγροτών και κτηνοτρόφων.
Νέα ρύθμιση οφειλών σε έως 120 δόσεις
Κεντρική παρέμβαση της πρότασης είναι η δημιουργία νέας ρύθμισης για χρέη προς την Εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία και τους Δήμους, με δυνατότητα αποπληρωμής σε έως 120 μηνιαίες δόσεις.
Η ρύθμιση προτείνεται να αφορά φυσικά και νομικά πρόσωπα, με ανώτατο όριο κύριας οφειλής τις 500.000 ευρώ.
Μεταξύ των προβλέψεων περιλαμβάνονται:
-
Επιτόκιο 3%.
-
Εκπτώσεις από 40% έως 85% σε προσαυξήσεις και πρόστιμα.
-
Μηδενική προκαταβολή για οφειλές έως 100.000 ευρώ.
-
Δυνατότητα ένταξης ή επανένταξης οφειλετών που είχαν χάσει προηγούμενες ρυθμίσεις.
Επιπλέον, προτείνεται το 70% της οφειλής, μετά τις προβλεπόμενες μειώσεις, να αποτελεί το καταβαλλόμενο μέρος, ενώ το υπόλοιπο 30% να παραμένει άτοκο και να διαγράφεται μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της ρύθμισης. Προβλέπεται, ωστόσο, ότι το ποσό που καταβάλλεται δεν θα είναι μικρότερο από την κύρια οφειλή.
Δικαίωμα επαναγοράς δανείου πριν από τη μεταβίβαση σε fund
Η πρόταση προβλέπει επίσης τη δυνατότητα του συνεργάσιμου δανειολήπτη να αγοράσει το δάνειό του πριν αυτό μεταβιβαστεί σε fund, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Ειδικότερα, όταν μια τράπεζα αποφασίζει να πουλήσει ένα δάνειο, ο δανειολήπτης θα μπορεί, σύμφωνα με την πρόταση, να έχει προτεραιότητα ως αγοραστής, καταβάλλοντας τίμημα προσαυξημένο σε σχέση με την προσφορά του fund.
Παράλληλα, προτείνεται η διαγραφή του 90% των εξωλογιστικών τόκων που τηρούσαν οι τράπεζες εκτός λογιστικών βιβλίων και διεκδικούνται στη συνέχεια από αγοραστές πιστώσεων, με διατήρηση απαιτήσεων έως το προβλεπόμενο όριο.
Περιορισμοί στα πανωτόκια
Σημαντικό μέρος της πρότασης αφορά και τα πανωτόκια, δηλαδή τις υπέρογκες επιβαρύνσεις από τόκους που αυξάνουν σημαντικά το συνολικό ύψος μιας οφειλής.
Το ΠΑΣΟΚ προτείνει να εφαρμόζεται το όριο του τριπλασίου του αρχικού κεφαλαίου, αφού αφαιρεθούν οι καταβολές του οφειλέτη, και σε συγκεκριμένες περιπτώσεις κατά τις οποίες το χρέος διογκώθηκε μετά την έκδοση διαταγής πληρωμής ή την άσκηση αγωγής.
Στόχος είναι να περιοριστούν απαιτήσεις που εξακολουθούν να αυξάνονται, παρά τις πληρωμές που έχουν ήδη πραγματοποιήσει οι οφειλέτες.
Υποχρεωτική συμμετοχή τραπεζών και servicers στις ρυθμίσεις
Η πρόταση προβλέπει αυστηρότερους κανόνες για τη συμμετοχή τραπεζών και εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό Ρύθμισης Οφειλών.
Σύμφωνα με το ΠΑΣΟΚ, οι πιστωτές δεν θα πρέπει να απορρίπτουν χωρίς αιτιολογία τις προτάσεις ρύθμισης. Θα υποχρεούνται να εξηγούν τους λόγους απόρριψης και να καταθέτουν εναλλακτική πρόταση, λαμβάνοντας υπόψη την πραγματική οικονομική δυνατότητα του οφειλέτη.
Προβλέπονται ακόμη κυρώσεις για όσους πιστωτές δεν συνεργάζονται, οι οποίες μπορεί να περιλαμβάνουν περιορισμούς στην αναγκαστική εκτέλεση και στην απαίτηση τόκων υπερημερίας.
Παράλληλα, προτείνεται ένας δεσμευτικός Κώδικας Δεοντολογίας για τράπεζες και servicers, με υποχρέωση αξιολόγησης του εισοδήματος, των εύλογων δαπανών διαβίωσης, της οικογενειακής κατάστασης και της αξίας των εξασφαλίσεων. Η παραβίαση των προβλεπόμενων υποχρεώσεων θα συνεπάγεται αστικές και δικονομικές συνέπειες.
Νέες υποχρεώσεις για τους servicers
Ειδικές προβλέψεις αφορούν τη λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων, με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας και την ευκολότερη πρόσβαση των δανειοληπτών στα στοιχεία των οφειλών τους.
Μεταξύ άλλων, προτείνεται:
-
Δωρεάν αναλυτική ενημέρωση για την οφειλή εντός 20 ημερών.
-
Δυνατότητα φυσικής εξυπηρέτησης των δανειοληπτών.
-
Τήρηση πλήρους ατομικού φακέλου, με δυνατότητα πρόσβασης του οφειλέτη.
-
Απαγόρευση καταγγελίας δανειακής σύμβασης ή ρύθμισης πριν από καθυστέρηση τουλάχιστον τεσσάρων μηνιαίων δόσεων ή αντίστοιχου ποσού.
Επιπλέον, κατά την πρόταση, δεν θα επιτρέπεται η έκδοση διαταγής πληρωμής ή η έναρξη διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης όσο βρίσκονται σε εξέλιξη οι σχετικές διαπραγματεύσεις.
Επιτροπές διευθέτησης οφειλών και ελαφρύνσεις για συνεπείς οφειλέτες
Το ΠΑΣΟΚ εισηγείται τη δημιουργία ανεξάρτητων Επιτροπών Διευθέτησης Οφειλών σε κάθε Περιφερειακή Ενότητα.
Οι δανειολήπτες θα μπορούν να προσφεύγουν σε αυτές όταν αμφισβητούν τη διαδικασία ρύθμισης ή θεωρούν ότι δεν τους προτάθηκε βιώσιμη λύση. Στόχος είναι η επανεξέταση της διαφοράς από φορέα ανεξάρτητο από τις τράπεζες και τις εταιρείες διαχείρισης.
Παράλληλα, προβλέπονται ευνοϊκότεροι όροι για όσους τηρούν με συνέπεια τις ρυθμίσεις τους. Συγκεκριμένα, προτείνεται σημαντική μείωση επιτοκίου μετά την πρώτη τριετία και απαλλαγή από μία δόση στον έκτο χρόνο και στη συνέχεια ανά τριετία.
Δάνεια σε ελβετικό φράγκο και προστασία εγγυητών
Η πρόταση περιλαμβάνει και ρυθμίσεις για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο, με στόχο την κατανομή του συναλλαγματικού κινδύνου μεταξύ τράπεζας και δανειολήπτη.
Η προτεινόμενη παρέμβαση καλύπτει και δάνεια που έχουν ήδη μετατραπεί σε ευρώ. Παράλληλα, προβλέπεται ενίσχυση της προστασίας των εγγυητών και περιορισμοί στην οφειλή σε περιπτώσεις δανείων που έχουν μεταβιβαστεί σε funds.
Ακατάσχετος επαγγελματικός λογαριασμός και τραπεζικές χρεώσεις
Στις προτάσεις περιλαμβάνεται η θέσπιση ακατάσχετου επαγγελματικού τραπεζικού λογαριασμού, ώστε να προστατεύεται η αναγκαία ρευστότητα για τη συνέχιση της επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Προβλέπονται επίσης παρεμβάσεις για τον περιορισμό καταχρηστικών τραπεζικών χρεώσεων, την ενίσχυση της διαφάνειας στις συναλλαγές και την προστασία των καταναλωτών.
Σύμφωνα με το ΠΑΣΟΚ, η πρόταση νόμου δεν περιορίζεται στην αύξηση των δόσεων αποπληρωμής, αλλά επιχειρεί να συνδυάσει την προστασία της κατοικίας και της παραγωγικής περιουσίας με τη βιώσιμη ρύθμιση χρεών και την ενίσχυση των δικαιωμάτων των οφειλετών.
