Η απόφαση για τη συνταξιοδότηση δεν είναι απλώς μια τυπική διαδικασία. Ο χρόνος ασφάλισης, τα πλασματικά έτη, η ηλικία εξόδου και ο έλεγχος του ασφαλιστικού ιστορικού μπορούν να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στο τελικό ποσό που θα λάβει ένας ασφαλισμένος.
Σύμφωνα με όσα επισημαίνει ο καθηγητής και πρόεδρος της ΕΝΥΠΕΚΚ, Αλέξης Μητρόπουλος, υπάρχουν συγκεκριμένες κινήσεις που μπορούν να αξιοποιηθούν από τους ασφαλισμένους, είτε μεμονωμένα είτε συνδυαστικά, με στόχο τη βελτίωση των συνταξιοδοτικών αποδοχών.
Πλασματικά έτη: Πότε μπορούν να κάνουν τη διαφορά
Ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία που έχουν στη διάθεσή τους οι ασφαλισμένοι είναι η αναγνώριση και εξαγορά πλασματικών ετών.
Ανάλογα με την περίπτωση, μπορούν να αναγνωριστούν χρόνοι που αφορούν, μεταξύ άλλων, στρατιωτική θητεία, σπουδές, ανατροφή τέκνων ή άδειες χωρίς αποδοχές.
Η αξιοποίηση των συγκεκριμένων χρόνων μπορεί να βοηθήσει όχι μόνο στη συμπλήρωση των απαιτούμενων προϋποθέσεων για συνταξιοδότηση, αλλά και στην αύξηση του συνολικού χρόνου ασφάλισης, επηρεάζοντας το ανταποδοτικό μέρος της σύνταξης.
Η «χρυσή» τετραετία από τα 36 έως τα 40 έτη
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει ο συνολικός χρόνος ασφάλισης.
Το διάστημα από τα 36 έως τα 40 έτη θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς τα ποσοστά αναπλήρωσης αυξάνονται και μπορούν να οδηγήσουν σε μεγαλύτερη ανταποδοτική σύνταξη.
Για τον λόγο αυτό, όσοι βρίσκονται κοντά στη συμπλήρωση των συγκεκριμένων ετών θα πρέπει να εξετάζουν προσεκτικά εάν συμφέρει η παραμονή στην εργασία ή η αναγνώριση πλασματικού χρόνου, ανάλογα πάντα με τα προσωπικά και ασφαλιστικά τους δεδομένα.
Η κρίσιμη 20ετία
Ένα ακόμη σημείο που χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή είναι η συμπλήρωση τουλάχιστον 20 ετών ασφάλισης.
Με βάση τα στοιχεία που αναφέρονται, η συμπλήρωση 20 ετών οδηγεί σε πλήρη εθνική σύνταξη ύψους 446,87 ευρώ.
Αντίθετα, για όσους έχουν μόλις 15 έτη ασφάλισης, το ποσό της εθνικής σύνταξης περιορίζεται στα 402 ευρώ.
Για τα έτη μεταξύ 15 και 19 προβλέπεται αντίστοιχη μείωση, με αποτέλεσμα η διαφορά να παραμένει μόνιμη στο ποσό της σύνταξης.
Προσοχή στη μειωμένη σύνταξη στα 62
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στην επιλογή της μειωμένης σύνταξης.
Η έξοδος με μειωμένη σύνταξη μπορεί να συνεπάγεται μόνιμη μείωση στο ποσό της εθνικής σύνταξης, γεγονός που σημαίνει ότι η απώλεια δεν αφορά μόνο τα πρώτα χρόνια μετά τη συνταξιοδότηση, αλλά μπορεί να επηρεάζει το εισόδημα του συνταξιούχου σε μόνιμη βάση.
Επομένως, πριν από την επιλογή της πρόωρης εξόδου, είναι απαραίτητος ο υπολογισμός της διαφοράς μεταξύ μειωμένης και πλήρους σύνταξης.
Τι ισχύει στις συντάξεις αναπηρίας
Διαφορετικοί κανόνες εφαρμόζονται στις συντάξεις λόγω αναπηρίας, όπου το ποσοστό πιστοποιημένης αναπηρίας επηρεάζει το ύψος της εθνικής σύνταξης.
Ειδικότερα:
Αναπηρία 80% και άνω: καταβάλλεται το 100% της εθνικής σύνταξης.
Αναπηρία από 67% έως 79,99%: καταβάλλεται το 75%, δηλαδή 335,14 ευρώ.
Αναπηρία από 50% έως 66,99%: καταβάλλεται το 50%, δηλαδή 223,42 ευρώ.
Ο έλεγχος των ενσήμων πριν από την αίτηση
Ένα από τα σημαντικότερα βήματα που συχνά παραμελείται είναι ο έγκαιρος έλεγχος του ασφαλιστικού ιστορικού.
Πριν από την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης, είναι χρήσιμο να έχει προηγηθεί καταμέτρηση των ενσήμων και επιβεβαίωση του συνολικού χρόνου ασφάλισης.
Η διαδικασία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία για ασφαλισμένους με διαδοχική ή παράλληλη ασφάλιση, καθώς τυχόν εκκρεμότητες ή λάθη στα στοιχεία μπορεί να προκαλέσουν καθυστερήσεις στην έκδοση της συνταξιοδοτικής απόφασης ή διαφοροποιήσεις στον υπολογισμό.
Τα βασικά σημεία πριν από τη συνταξιοδότηση
Συνολικά, όσοι πλησιάζουν στην έξοδο από την εργασία θα πρέπει να εξετάσουν τον χρόνο ασφάλισης, τα πλασματικά έτη, τη συμπλήρωση της 20ετίας, την επίδραση της μειωμένης σύνταξης και την ορθότητα των ενσήμων τους.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να μην λαμβάνεται η απόφαση συνταξιοδότησης αποκλειστικά με βάση την ηλικία. Η επιλογή του κατάλληλου χρόνου εξόδου μπορεί να επηρεάσει σημαντικά το τελικό ποσό που θα καταβάλλεται κάθε μήνα.
Σημειώνεται ότι οι ακριβείς προϋποθέσεις και ο υπολογισμός της σύνταξης εξαρτώνται από το ασφαλιστικό ιστορικό, τον φορέα ασφάλισης και την κατηγορία του ασφαλισμένου. Για τον λόγο αυτό, πριν από οποιαδήποτε οριστική επιλογή, απαιτείται έλεγχος των προσωπικών ασφαλιστικών δεδομένων.
