Ο νέος εργασιακός νόμος Κεραμέως (Ν. 5239/2025), με την ονομασία «Δίκαιη Εργασία για όλους», εισάγει σημαντικές αλλαγές στο καθεστώς χορήγησης των ετήσιων αδειών των μισθωτών, με βασικότερη τη θεσμοθέτηση της λεγόμενης «σπαστής» άδειας.
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, ο εργοδότης μπορεί να χορηγεί την άδεια σε περισσότερα τμήματα, μόνο όμως με τη σύμφωνη γνώμη του εργαζόμενου.
Άδειες εργαζομένων: Πότε επιτρέπεται η «σπαστή» άδεια
Η ετήσια άδεια εξακολουθεί να χορηγείται κατά κανόνα σε συνεχόμενες ημέρες. Ωστόσο, προβλέπεται κατ’ εξαίρεση η δυνατότητα τμηματικής λήψης της άδειας, εφόσον:
-
Υπάρχει έγγραφο αίτημα του εργαζόμενου
-
Το αίτημα γίνεται αποδεκτό από τον εργοδότη
-
Η τμηματική άδεια εξυπηρετεί προσωπικές ανάγκες του μισθωτού
Υποχρεωτικό ελάχιστο διάστημα άδειας
Ανεξαρτήτως της τμηματικής χορήγησης, ένα μέρος της άδειας πρέπει υποχρεωτικά να είναι συνεχόμενο και να περιλαμβάνει τουλάχιστον:
-
6 εργάσιμες ημέρες σε καθεστώς εξαήμερης εργασίας
-
5 εργάσιμες ημέρες σε πενθήμερη εργασία
-
12 εργάσιμες ημέρες για ανήλικους εργαζόμενους
Τι ίσχυε πριν
Με το προηγούμενο καθεστώς, το ελάχιστο συνεχόμενο διάστημα άδειας ήταν:
-
12 ημέρες για εξαήμερη εργασία
-
10 ημέρες για πενθήμερη εργασία
Με τον νέο νόμο, τα όρια αυτά μειώνονται σημαντικά.
Κατάργηση προαναγγελίας άδειας στο «Εργάνη»
Μία ακόμη ουσιαστική αλλαγή αφορά τη γραφειοκρατία. Καταργείται η υποχρέωση προαναγγελίας της άδειας στο πληροφοριακό σύστημα «Εργάνη», γεγονός που μειώνει σημαντικά το διοικητικό βάρος για επιχειρήσεις και λογιστήρια.
Παράλληλα:
-
Δεν απαιτείται τήρηση βιβλίου αδειών
-
Το αίτημα και η έγκριση φυλάσσονται στην επιχείρηση για 5 έτη
-
Μπορούν να τηρούνται σε ηλεκτρονική ή έντυπη μορφή
-
Είναι διαθέσιμα σε ενδεχόμενο έλεγχο της Επιθεώρησης Εργασίας
Ρόλος της συνεννόησης εργοδότη – εργαζόμενου
Ο νόμος διατηρεί ως βασική αρχή τη συμφωνία μεταξύ των δύο μερών. Ο χρόνος χορήγησης της ετήσιας άδειας καθορίζεται λαμβάνοντας υπόψη:
-
Τον προσωπικό και οικογενειακό προγραμματισμό του εργαζόμενου
-
Τις λειτουργικές ανάγκες της επιχείρησης
Σε περίπτωση διαφωνίας, παρεμβαίνει η Επιθεώρηση Εργασίας ως αρμόδιος φορέας επίλυσης διαφορών.
Αλλαγές στις άδειες μητρότητας και γονεϊκής φροντίδας
Ο νόμος «Δίκαιη Εργασία για όλους» επεκτείνει τα δικαιώματα και σε ειδικές κατηγορίες εργαζόμενων μητέρων.
Δικαίωμα στο μεταγενέθλιο τμήμα της άδειας μητρότητας, καθώς και στα αντίστοιχα επιδόματα, έχουν πλέον:
-
Μητέρες μέσω παρένθετης μητρότητας
-
Εργαζόμενες που υιοθετούν παιδί
-
Ανάδοχες μητέρες
Το δικαίωμα ισχύει από την ένταξη του παιδιού στην οικογένεια και έως την ηλικία των 8 ετών.
