Σημαντική αύξηση στον φόρο των καπνικών προϊόντων ετοιμάζει η Ευρωπαϊκή Ένωση, γεγονός το οποίο αναμένεται να επηρεάσει τους καπνιστές.
Συγκεκριμένα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε αναθεώρηση της οδηγίας για τη φορολογία του καπνού, με στόχο την αύξηση του ελάχιστου Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στα τσιγάρα. Το κατώτατο όριο στην ΕΕ προτείνεται να ανέλθει από 90 ευρώ σε 215 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα, δηλαδή αύξηση 139%. Στην Ελλάδα, όπου σήμερα ο ΕΦΚ είναι 137 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα, αυτό σημαίνει ότι θα χρειαστεί υποχρεωτική αύξηση.
Προκειμένου να φτάσει η χώρα στο νέο ελάχιστο επίπεδο έως το 2028, θα απαιτηθούν αυξήσεις περίπου 12% κάθε χρόνο. Στην Ελλάδα πάνω από το 80% της τιμής ενός πακέτου αποτελείται από φόρους (ΕΦΚ και ΦΠΑ). Άρα, όταν αυξάνεται ο ειδικός φόρος, η αύξηση περνά σχεδόν εξ ολοκλήρου στον καταναλωτή.
Ειδικότερα, ο φόρος αυξάνεται κατά 12% ετησίως, μέσα σε τέσσερα χρόνια η επιβάρυνση θα είναι αισθητή. Ακόμα κι αν οι εταιρείες απορροφήσουν ένα μικρό μέρος της αύξησης, το μεγαλύτερο κόστος θα μεταφερθεί στον καταναλωτή. Σε μια χώρα όπου το πακέτο ήδη θεωρείται ακριβό σε σχέση με τα εισοδήματα, μια νέα αύξηση μειώνει περαιτέρω την οικονομική του προσιτότητα.
Παράνομο εμπόριο τσιγάρων: Στο 17,7% η Ελλάδα – Προς τα 7 ευρώ το πακέτο
Τα παράνομα τσιγάρα αντιστοιχούν στο 17,7% της εγχώριας αγοράς, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από τον μέσο όρο της Ευρώπης, σύμφωνα με μελέτη της Oxford Economics. Το στοιχείο αυτό αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, δεδομένου ότι η χώρα μας δεν διαθέτει τον υψηλότερο φορολογικό συντελεστή στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η γεωγραφική της θέση – σε εγγύτητα με αγορές χαμηλότερου κόστους και σε κομβικά σημεία διακίνησης – ενισχύει τη διείσδυση παράνομων προϊόντων. Όσο διευρύνεται η ψαλίδα τιμής μεταξύ νόμιμου και παράνομου πακέτου, τόσο εντείνεται το κίνητρο των καταναλωτών να στραφούν στη «μαύρη» αγορά.
Κατά συνέπεια, οποιαδήποτε αύξηση τιμής δεν πραγματοποιείται σε ουδέτερο περιβάλλον, αλλά σε μια ήδη εύθραυστη ισορροπία.
Πού διαμορφώνονται οι τιμές
Η τελική διαμόρφωση της τιμής θα εξαρτηθεί από τον τρόπο και τον ρυθμό εφαρμογής της νέας φορολογικής πολιτικής. Ωστόσο, η κατεύθυνση που διαγράφεται είναι σαφής: σταδιακές αλλά διαρκείς ανατιμήσεις.
Στο βάθος της επόμενης τετραετίας προβλέπεται: αισθητή ενίσχυση της φορολογικής επιβάρυνσης, περαιτέρω αύξηση στη λιανική τιμή, αλλά και ενδεχόμενη διεύρυνση της απόστασης ανάμεσα στη νόμιμη και την παράνομη αγορά.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, η τιμή ενός πακέτου δεν αποκλείεται να φτάσει ακόμη και τα 7 ευρώ. Για τους συστηματικούς καπνιστές, αυτό μεταφράζεται σε επιπλέον επιβάρυνση που μπορεί να ανέλθει σε εκατοντάδες ευρώ σε ετήσια βάση.
