Η γονική παροχή πρώτης κατοικίας συνεχίζει να αποτελεί μία από τις σημαντικότερες φορολογικές διευκολύνσεις για οικογένειες, καθώς το ισχύον πλαίσιο προβλέπει ιδιαίτερα υψηλά αφορολόγητα όρια για μεταβιβάσεις ακινήτων και χρηματικών ποσών μεταξύ στενών συγγενών.
Το καθεστώς αφορά μεταβιβάσεις μεταξύ:
-
γονέων και παιδιών,
-
συζύγων,
-
παππούδων και εγγονών.
Αφορολόγητο έως 800.000 ευρώ
Από την 1η Οκτωβρίου 2021 ισχύει βασικό αφορολόγητο όριο ύψους 800.000 ευρώ για γονικές παροχές και δωρεές.
Αν η αξία της μεταβίβασης υπερβεί το όριο αυτό, επιβάλλεται φόρος 10% μόνο στο επιπλέον ποσό και όχι στο σύνολο της αξίας.
Πρόσθετο αφορολόγητο για πρώτη κατοικία
Σε περίπτωση που η γονική παροχή αφορά απόκτηση πρώτης κατοικίας, προβλέπεται επιπλέον φοροαπαλλαγή.
Τα όρια διαμορφώνονται ως εξής:
-
έως 200.000 ευρώ για άγαμο δικαιούχο,
-
έως 250.000 ευρώ για έγγαμο δικαιούχο.
Προσαυξήσεις για οικογένειες με παιδιά
Το αφορολόγητο αυξάνεται επιπλέον:
-
κατά 25.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα παιδιά,
-
κατά 30.000 ευρώ για το τρίτο παιδί και κάθε επόμενο ανήλικο τέκνο.
Έτσι, οικογένειες με περισσότερα παιδιά μπορούν να εξασφαλίσουν ακόμη μεγαλύτερη φορολογική απαλλαγή κατά τη μεταβίβαση κατοικίας.
Τι ισχύει για γονική παροχή οικοπέδου
Το πλαίσιο καλύπτει και γονικές παροχές οικοπέδων που προορίζονται για ανέγερση πρώτης κατοικίας.
Στην περίπτωση αυτή προβλέπεται πρόσθετο αφορολόγητο:
-
50.000 ευρώ για άγαμο,
-
100.000 ευρώ για έγγαμο.
Οι προσαυξήσεις για παιδιά είναι:
-
10.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα παιδιά,
-
15.000 ευρώ για το τρίτο παιδί και κάθε επόμενο.
Ποιες είναι οι βασικές προϋποθέσεις
Για να χορηγηθεί η απαλλαγή πρώτης κατοικίας, ο δικαιούχος πρέπει να πληροί συγκεκριμένα κριτήρια.
Μεταξύ άλλων:
-
να μην διαθέτει άλλη κατοικία που να καλύπτει τις στεγαστικές ανάγκες της οικογένειας,
-
ούτε ο/η σύζυγος,
-
ούτε τα ανήλικα παιδιά να έχουν πλήρη κυριότητα ή επικαρπία σε κατάλληλο ακίνητο.
Παράλληλα, εξετάζεται και το συνολικό εμβαδόν των ακινήτων που ήδη κατέχει η οικογένεια.
Υποχρεωτικές οι τραπεζικές μεταφορές για χρηματικές παροχές
Στις χρηματικές γονικές παροχές που γίνονται αφορολόγητα, απαιτείται υποχρεωτικά η μεταφορά των χρημάτων μέσω τραπεζικού συστήματος.
Απαιτούνται:
-
IBAN αποστολέα και δικαιούχου,
-
αποδεικτικά κατάθεσης ή μεταφοράς από πιστωτικό ίδρυμα,
-
τα σχετικά δικαιολογητικά που συνοδεύουν τη δήλωση.
Χωρίς τραπεζική μεταφορά, η φοροαπαλλαγή δεν αναγνωρίζεται.
Γιατί αυξάνονται οι γονικές παροχές
Η σημαντική άνοδος των τιμών στην αγορά ακινήτων έχει οδηγήσει πολλές οικογένειες στη λύση της γονικής παροχής, προκειμένου να περιορίσουν το φορολογικό κόστος μεταβίβασης.
Την ίδια στιγμή, τα αυξημένα αφορολόγητα όρια λειτουργούν ως ισχυρό κίνητρο για μεταβιβάσεις εντός οικογένειας, ιδιαίτερα σε νέους που αναζητούν πρώτη κατοικία.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ενδιαφερόμενοι
Φοροτεχνικοί επισημαίνουν ότι απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή:
-
στον σωστό υπολογισμό των αφορολόγητων ορίων,
-
στα δικαιολογητικά,
-
στις δηλώσεις προς την εφορία,
-
αλλά και στις ειδικές περιπτώσεις οικογενειών με παιδιά ή συνδυασμό κατοικίας και οικοπέδου.
Οι λεπτομέρειες αυτές μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά το τελικό φορολογικό αποτέλεσμα.
