Σχεδόν κανένα νοικοκυριό δεν γνωρίζει με ακρίβεια τη λειτουργία κάθε διακόπτη στον ηλεκτρικό πίνακα, ωστόσο ένας από αυτούς είναι καθοριστικός για την ασφάλεια του σπιτιού: το ρελέ διαφυγής, γνωστό και ως διακόπτης διαρροής.
Ο ρόλος του είναι απλός αλλά ιδιαίτερα σημαντικός: προστατεύει τους ενοίκους από ηλεκτροπληξία και μειώνει τον κίνδυνο πυρκαγιάς λόγω ηλεκτρικής βλάβης. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί το χρησιμοποιούν λάθος, αφήνοντας το σπίτι εκτεθειμένο.
Τι κάνει το ρελέ διαφυγής
Γνωστό και ως RCD ή RCCB, ο συγκεκριμένος διακόπτης διαθέτει συνήθως κουμπί TEST.
Ανιχνεύει διαρροή ρεύματος σε καλώδια, συσκευές ή σημεία με υγρασία και διακόπτει τη ροή μέσα σε χιλιοστά του δευτερολέπτου, αποτρέποντας ηλεκτροπληξία και πυρκαγιά. Αν δεν λειτουργεί σωστά, το σπίτι παραμένει εκτεθειμένο σε σοβαρούς κινδύνους.
Τα συχνά λάθη που θέτουν σε κίνδυνο το σπίτι
- Το «σηκώνω και ξανά» χωρίς έλεγχο: Όταν πέφτει το ρελέ, αυτό σημαίνει ότι υπάρχει διαρροή ρεύματος ή κάποια βλάβη. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί το ανεβάζουν ξανά χωρίς να ψάξουν την αιτία, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε ζημιές σε συσκευές, ηλεκτροπληξία ή ακόμη και φωτιά.
- Αγνοούμε την πτώση του διακόπτη: Σε παλαιότερες εγκαταστάσεις, αρκετοί αφήνουν το ρελέ κατεβασμένο για ώρες ή ημέρες ώστε να «λειτουργεί το σπίτι». Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει καμία προστασία από ηλεκτροπληξία.
- Δεν χρησιμοποιούμε ποτέ το κουμπί TEST: Οι ειδικοί προτείνουν να πατιέται κάθε μήνα. Το TEST προσομοιώνει διαρροή και ελέγχει αν το ρελέ λειτουργεί σωστά. Αν δεν πέσει, τότε ο διακόπτης είναι ελαττωματικός και χρειάζεται άμεσο έλεγχο από ηλεκτρολόγο.
Πώς εντοπίζουμε τη βλάβη
Αν το ρελέ πέφτει επανειλημμένα:
- Κατεβάζουμε όλους τους υπόλοιπους διακόπτες.
- Ανεβάζουμε πρώτα μόνο το ρελέ και στη συνέχεια έναν-έναν τους υπόλοιπους.
- Όταν ξαναπέσει, η τελευταία συσκευή ή γραμμή που ενεργοποιήθηκε είναι η αιτία του προβλήματος.
Συχνές αιτίες είναι ο θερμοσίφωνας, το πλυντήριο, ένα παλιό ψυγείο, εξωτερικές πρίζες με υγρασία ή υπερφορτωμένα πολύμπριζα.
Πότε χρειάζεται άμεσα ηλεκτρολόγος
Χρειάζεται άμεσα ηλεκτρολόγος όταν:
- το ρελέ πέφτει χωρίς προφανή λόγο,
- δεν ανταποκρίνεται στο κουμπί TEST,
- πέφτει μόνο όταν λειτουργεί συγκεκριμένη συσκευή,
- υπάρχει μυρωδιά καμένου,
- πέφτει όταν βρέχει (υγρασία).
