Σύμφωνα με τα στοιχεία του Eurydice, του ευρωπαϊκού δικτύου πληροφόρησης για τα εκπαιδευτικά συστήματα, η διάρκεια των θερινών διακοπών παρουσιάζει μεγάλες αποκλίσεις από χώρα σε χώρα.
Στην κορυφή βρίσκονται η Ιταλία, η Μάλτα, η Λετονία και η Κύπρος, όπου οι μαθητές απολαμβάνουν από τις μεγαλύτερες περιόδους θερινής ανάπαυλας στην Ευρώπη.
Από τις 6 έως τις 14 εβδομάδες οι θερινές διακοπές
Οι μαθητές στην Ιταλία έχουν περίπου 14 εβδομάδες καλοκαιρινών διακοπών, ενώ στη Μάλτα, τη Λετονία και την Κύπρο η διάρκεια φτάνει περίπου τις 13 εβδομάδες.
Στον αντίποδα, πολύ μικρότερη είναι η θερινή ανάπαυλα σε χώρες όπως η Δανία, η Ολλανδία και η Γερμανία, όπου οι μαθητές έχουν περίπου έξι εβδομάδες χωρίς μαθήματα.
Η μεγάλη απόσταση μεταξύ των σχολικών ημερολογίων γίνεται ακόμη πιο ενδιαφέρουσα καθώς η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ολοένα υψηλότερες θερμοκρασίες.
Οι καύσωνες βάζουν στο τραπέζι αλλαγές στο σχολικό ημερολόγιο
Η αύξηση της συχνότητας και της έντασης των καυσώνων έχει ήδη προκαλέσει προβληματισμό σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες.
Γαλλία, Ισπανία και Ιταλία εξετάζουν διαφορετικές λύσεις, από την τροποποίηση του ημερήσιου ωραρίου και την πρόωρη ολοκλήρωση των μαθημάτων μέχρι την πιθανότητα αλλαγών στη διάρκεια των θερινών διακοπών.
Το ζήτημα αφορά ιδιαίτερα τις χώρες της Μεσογείου, όπου οι υψηλές θερμοκρασίες εμφανίζονται πλέον νωρίτερα και παραμένουν για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα.
Η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της κλιματικής πίεσης. Η αύξηση των ημερών με θερμοκρασίες άνω των 30 βαθμών κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς ενδέχεται να οδηγήσει τα επόμενα χρόνια σε νέες συζητήσεις για το ωράριο και το σχολικό ημερολόγιο.
Πάνω από 900.000 μαθητές επηρεάστηκαν από καύσωνες
Σύμφωνα με στοιχεία της UNICEF, περισσότεροι από 900.000 μαθητές στην Ευρώπη επηρεάστηκαν το 2024 από διαταραχές στη σχολική εκπαίδευση λόγω κυμάτων καύσωνα.
Ιδιαίτερα εκτεθειμένες είναι οι σχολικές μονάδες της νότιας και νοτιοανατολικής Ευρώπης, όπου καταγράφονται περισσότερες ημέρες με πολύ υψηλές θερμοκρασίες.
Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο για το Κλίμα και την Υγεία (ECHO), περίπου 16.650 σχολεία στην Ευρώπη αντιμετωπίζουν ήδη ημέρες με μέγιστες θερμοκρασίες άνω των 30°C κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς.
Η εικόνα αναμένεται να επιδεινωθεί τα επόμενα χρόνια. Μέχρι το 2050, ο αριθμός των σχολείων που θα αντιμετωπίζουν τουλάχιστον μία τέτοια ημέρα κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς εκτιμάται ότι μπορεί να φτάσει περίπου τις 34.400, σε ένα σενάριο έντονης υπερθέρμανσης.
Τι κάνουν οι άλλες χώρες όταν ο υδράργυρος ανεβαίνει
Ήδη έχουν εφαρμοστεί έκτακτα μέτρα σε ευρωπαϊκές χώρες. Στη Γαλλία και το Βέλγιο, σχολεία διέκοψαν νωρίτερα τα μαθήματα ή προχώρησαν σε προσωρινό κλείσιμο λόγω ακραίων θερμοκρασιών.
Στο Βέλγιο, μάλιστα, συνδικαλιστικές οργανώσεις ζήτησαν από τα σχολεία να διαθέτουν θερμόμετρα στις αίθουσες και να αναστέλλουν τη λειτουργία τους όταν οι θερμοκρασίες ξεπερνούν τα προβλεπόμενα όρια.
Στην Ισπανία, ορισμένα σχολεία προχώρησαν σε αλλαγές του ημερήσιου προγράμματος, μεταφέροντας την έναρξη των μαθημάτων νωρίτερα και ολοκληρώνοντάς τα επίσης νωρίτερα, ώστε να περιορίζεται η έκθεση των μαθητών στις υψηλές θερμοκρασίες.
Στο τραπέζι έχουν βρεθεί ακόμη και πιο δραστικές λύσεις, όπως η επιμήκυνση των θερινών διακοπών, προκειμένου η σχολική χρονιά να προσαρμοστεί καλύτερα στις νέες κλιματικές συνθήκες.
Ωστόσο, μια τέτοια αλλαγή δεν είναι χωρίς συνέπειες. Η παράταση των καλοκαιρινών διακοπών θα μπορούσε να δημιουργήσει προβλήματα στους εργαζόμενους γονείς, ενώ υπάρχει και ο κίνδυνος να επηρεαστούν περισσότερο οι οικογένειες με χαμηλότερα εισοδήματα.
Για την Ελλάδα, όπου οι ακραίες θερμοκρασίες αποτελούν πλέον συχνότερο φαινόμενο, το ερώτημα δεν είναι μόνο πόσες εβδομάδες διακοπών έχουν οι μαθητές, αλλά και αν το σημερινό σχολικό ημερολόγιο μπορεί να ανταποκριθεί στις κλιματικές συνθήκες των επόμενων ετών.