Σημαντικές αλλαγές στα προγράμματα «Εξοικονομώ 2023» και «Εξοικονομώ 2025» φέρνουν οι νέες αποφάσεις του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, οι οποίες δημοσιεύθηκαν στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης.
Οι παρεμβάσεις διαφοροποιούνται ανά πρόγραμμα. Στο «Εξοικονομώ 2023» επανακαθορίζονται κυρίως τα ανώτατα ποσά των επιλέξιμων ενεργειακών παρεμβάσεων, ενώ στο «Εξοικονομώ 2025» δίνεται μεγαλύτερη έμφαση στη διαδικασία αξιολόγησης των αιτήσεων και στη διόρθωση περιπτώσεων που απορρίφθηκαν για λόγους που δεν οφείλονταν στους αιτούντες.
«Εξοικονομώ 2023»: Νέα πλαφόν στις επιλέξιμες δαπάνες
Η νέα τροποποίηση του «Εξοικονομώ 2023» επηρεάζει τον πίνακα με τα ανώτατα όρια των επιλέξιμων δαπανών.
Οι αλλαγές καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα παρεμβάσεων, από κουφώματα και θερμομόνωση έως συστήματα θέρμανσης, ψύξης, αερισμού, ζεστού νερού χρήσης και smart home.
Ενδεικτικά, για παράθυρο αλουμινίου με ενεργειακό υαλοπίνακα, το ανώτατο ποσό επιλέξιμης δαπάνης κυμαίνεται από 522,50 έως 605 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ανάλογα με τα ενεργειακά χαρακτηριστικά.
Για εξωστόθυρα αλουμινίου τα όρια διαμορφώνονται από 423,50 έως 484 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ενώ στα ξύλινα κουφώματα τα ποσά για παράθυρα μπορούν να φτάσουν έως 748 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.
Στα κουφώματα PVC το αντίστοιχο ανώτατο όριο φτάνει έως τα 374 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.
Νέα δεδομένα για τη θερμομόνωση
Αναπροσαρμογές προβλέπονται και για τις εργασίες θερμομόνωσης.
Για εξωτερική θερμομόνωση δώματος, τα επιλέξιμα ποσά διαμορφώνονται από 60,50 έως 67,10 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.
Για θερμομόνωση εξωτερικής τοιχοποιίας με συνθετικό επίχρισμα, τα όρια κυμαίνονται από 62,70 έως 75,90 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ανάλογα με τη θερμική αντίσταση της παρέμβασης.
Αντλίες θερμότητας: Έως 24.750 ευρώ
Ιδιαίτερα σημαντικές είναι οι αλλαγές στις επιλέξιμες δαπάνες για συστήματα θέρμανσης και ψύξης.
Για αντλίες θερμότητας θέρμανσης-ψύξης, το ανώτατο επιλέξιμο ποσό ξεκινά από 7.925,50 ευρώ και μπορεί να φτάσει έως τις 24.750 ευρώ, ανάλογα με τη θερμική ισχύ.
Για γεωθερμικές αντλίες θερμότητας προβλέπονται επίσης ποσά από 6.836,50 έως 24.750 ευρώ.
Στις αντλίες θερμότητας αέρα-αέρα τύπου split, τα όρια ανέρχονται σε 1.210 ή 2.057 ευρώ ανά μονάδα, ανάλογα με την ισχύ.
Τι ισχύει για ηλιακούς θερμοσίφωνες και smart home
Στο σκέλος του ζεστού νερού χρήσης, ένα ηλιακό θερμοσιφωνικό σύστημα συλλέκτη και ταμιευτήρα μπορεί να έχει επιλέξιμη δαπάνη από 1.391,50 έως 2.057 ευρώ, ανάλογα με τη χωρητικότητα.
Για ηλιοθερμικό σύστημα βεβιασμένης κυκλοφορίας το ανώτατο ποσό φτάνει τα 4.174,50 ευρώ ανά αίτηση.
Εάν το σύστημα συνδυάζει παραγωγή ζεστού νερού και υποβοήθηση θέρμανσης, το πλαφόν διαμορφώνεται στα 13.915 ευρώ.
Παράλληλα, για εφαρμογές smart home προβλέπεται ανώτατη επιλέξιμη δαπάνη ύψους 3.025 ευρώ ανά αίτηση, υπό την προϋπόθεση ότι στην ίδια πρόταση περιλαμβάνονται και άλλες παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας.
«Εξοικονομώ 2023»: Το συνολικό πλαφόν των 24.750 ευρώ
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τον συνολικό επιλέξιμο προϋπολογισμό κάθε αίτησης.
Ο προϋπολογισμός των παρεμβάσεων, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, δεν μπορεί να ξεπερνά το χαμηλότερο ποσό που προκύπτει από τρεις διαφορετικούς υπολογισμούς:
1,2 ευρώ επί την εκτιμώμενη ετήσια εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας, 242 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο κύριων χώρων βάσει Ε9 και, σε κάθε περίπτωση, 24.750 ευρώ.
Στα ανώτατα όρια των επιλέξιμων δαπανών περιλαμβάνεται ΦΠΑ 24%.
Επιλέξιμο μπορεί να θεωρείται επίσης το κόστος εργασίας που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της παρέμβασης, καθώς και οι προβλεπόμενες ασφαλιστικές εισφορές για τις οικοδομικές εργασίες.
Στα σχετικά κόστη μπορούν να περιλαμβάνονται και απαραίτητες συμπληρωματικές εργασίες, όπως σκαλωσιές, αποξηλώσεις και αποκαταστάσεις, όταν αυτές απαιτούνται για την υλοποίηση των ενεργειακών παρεμβάσεων.
Τι αλλάζει στο «Εξοικονομώ 2025»
Διαφορετική είναι η εικόνα στο «Εξοικονομώ 2025», όπου η νέα τροποποίηση επικεντρώνεται κυρίως στη διαδικασία αξιολόγησης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόβλεψη για αιτήσεις που απορρίφθηκαν λόγω σφαλμάτων κατά την αξιολόγηση ή δεν εξετάστηκαν για λόγους που αποδεδειγμένα δεν οφείλονταν στους αιτούντες.
Εφόσον τα δικαιολογητικά ήταν ορθά και πλήρη κατά την υποβολή της αίτησης, προβλέπεται πλέον δυνατότητα κατάρτισης και έγκρισης συμπληρωματικών πινάκων εγκεκριμένων αιτήσεων.
Με τον τρόπο αυτό δημιουργείται ένας μηχανισμός διόρθωσης για περιπτώσεις όπου ένας δικαιούχος βρέθηκε εκτός προγράμματος εξαιτίας προβλήματος στη διαδικασία αξιολόγησης και όχι λόγω δικής του παράλειψης.
Πότε μπορεί να διορθωθεί μια αίτηση
Για τις ειδικές περιπτώσεις, ο φορέας υλοποίησης μπορεί να ζητήσει συμπληρωματικά ή διευκρινιστικά στοιχεία.
Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι λάθη σε μη ουσιώδη στοιχεία δεν αποτελούν από μόνα τους λόγο απόρριψης της αίτησης.
Αντίθετα, όταν υπάρχουν ανακρίβειες σε ουσιώδη στοιχεία που επηρεάζουν την κατάταξη, η αίτηση μπορεί να επανακαταταχθεί. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να μετακινηθεί από τις αρχικά επιλέξιμες αιτήσεις στις επιλαχούσες.
Εάν δεν προσκομιστούν τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, η αίτηση μπορεί να απορριφθεί.
Τι ισχύει για ενοικιαζόμενες και δωρεάν παραχωρούμενες κατοικίες
Νέα πρόβλεψη αφορά επίσης τις ενοικιαζόμενες ή δωρεάν παραχωρούμενες κατοικίες.
Στις συγκεκριμένες περιπτώσεις εφαρμόζεται το καθεστώς των ενισχύσεων ήσσονος σημασίας (de minimis) και πραγματοποιείται έλεγχος για τη σώρευση των ενισχύσεων.
Το συνολικό ποσό των ενισχύσεων δεν θα πρέπει να ξεπερνά τις 300.000 ευρώ σε οποιαδήποτε περίοδο τριών ετών.
Πριν από την υπαγωγή και τη χορήγηση της ενίσχυσης πραγματοποιείται σχετικός έλεγχος μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Σώρευσης Κρατικών Ενισχύσεων Ήσσονος Σημασίας.
Το βασικό συμπέρασμα
Οι νέες τροποποιήσεις φέρνουν διαφορετικές αλλαγές στα δύο προγράμματα. Το «Εξοικονομώ 2023» αποκτά ανανεωμένα ανώτατα όρια για τις ενεργειακές παρεμβάσεις και συνολικό πλαφόν 24.750 ευρώ, ενώ το «Εξοικονομώ 2025» αποκτά μεγαλύτερη ευελιξία στη διαδικασία αξιολόγησης, ανοίγοντας τον δρόμο για επανεξέταση συγκεκριμένων απορριφθεισών αιτήσεων.
