Χωρίς σοβαρές επιπτώσεις στη λειτουργία του ελληνικού Δημοσίου εξελίσσεται η διακοπή λειτουργίας υπηρεσιών της Microsoft, καθώς τα βασικά πληροφοριακά συστήματα παραμένουν ενεργά. Αυτό διευκρίνισε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, σε συνέντευξή του στον ΣΚΑΪ, περιγράφοντας τις υπηρεσίες που έχουν επηρεαστεί.
Σύμφωνα με τον υπουργό, οι δυσλειτουργίες εντοπίζονται κυρίως στην ηλεκτρονική αλληλογραφία ορισμένων υπουργείων που χρησιμοποιούν διακομιστές της Microsoft, αλλά και σε δημοφιλείς εφαρμογές της εταιρείας, όπως το Outlook, το Copilot και το Teams.
Ωστόσο, όπως υπογράμμισε, τα προβλήματα δεν είναι τέτοια που να διαταράσσουν ουσιαστικά τη λειτουργία των κρατικών υπηρεσιών.
«Δεν έχουμε σοβαρά προβλήματα, με την έννοια ότι τα συστήματα δουλεύουν. Τι δεν δουλεύει; Τα email, όσα υπουργεία έχουν servers της Microsoft, έχουν θέμα την ώρα αυτή στο email. Το Outlook. Στο Copilot, που είναι η εφαρμογή AI της Microsoft και στο Teams. Κάποια προβλήματα, αλλά όχι σημαντικά ώστε να επηρεάζουν τη λειτουργία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η ανάγκη για ψηφιακή αυτονομία και εναλλακτικές υποδομές
Το περιστατικό, σύμφωνα με τον Δημήτρη Παπαστεργίου, αναδεικνύει τη σημασία της ψηφιακής αυτονομίας και την ανάγκη να διαθέτουν τα κράτη εναλλακτικές λύσεις για τη λειτουργία των κρίσιμων υπηρεσιών τους.
Όπως σημείωσε, το συγκεκριμένο ζήτημα απασχολεί και την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς η εξάρτηση από μεγάλους τεχνολογικούς παρόχους καθιστά αναγκαία την ανάπτυξη εθνικών και ευρωπαϊκών υποδομών.
Παράλληλα, τόνισε ότι κάθε κράτος πρέπει να καθορίζει ποια δεδομένα και ποιες υπηρεσίες θεωρούνται κρίσιμα, προκειμένου να λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία τους.
Στο πλαίσιο αυτό, έκανε ειδική αναφορά στον νέο εθνικό υπερυπολογιστή «Δαίδαλος», αλλά και στις υπόλοιπες ψηφιακές υποδομές που βρίσκονται υπό ανάπτυξη.
Το υβριδικό μοντέλο cloud του ελληνικού Δημοσίου
Ο υπουργός εξήγησε ότι το ελληνικό Δημόσιο εφαρμόζει εδώ και χρόνια ένα υβριδικό μοντέλο υπολογιστικού νέφους (cloud).
Το μοντέλο αυτό συνδυάζει υποδομές που ανήκουν στο Δημόσιο με υπηρεσίες cloud, οι οποίες χρησιμοποιούνται για τη φιλοξενία δεδομένων μικρότερης κρισιμότητας.
Όπως προκύπτει από τις δηλώσεις του, η κατηγοριοποίηση των δεδομένων αποτελεί βασικό στοιχείο του σχεδιασμού, καθώς διαφορετικές πληροφορίες και υπηρεσίες απαιτούν διαφορετικό επίπεδο προστασίας και υποδομών.
Τι πρέπει να προσέχουμε για την κυβερνοασφάλεια στο σπίτι
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Παπαστεργίου και στους κινδύνους που προκύπτουν από τη διαρκώς αυξανόμενη διασύνδεση συσκευών στο διαδίκτυο.
Όπως εξήγησε, η εξάπλωση του Internet of Things (IoT), δηλαδή του Διαδικτύου των Πραγμάτων, δημιουργεί νέες ανάγκες προστασίας, όχι μόνο για τις δημόσιες υπηρεσίες και τις επιχειρήσεις, αλλά και για τους απλούς χρήστες.
Μεταξύ των βασικών μέτρων ασφαλείας που συνέστησε είναι:
-
Η χρήση ισχυρών κωδικών πρόσβασης σε όλες τις συνδεδεμένες συσκευές.
-
Η αλλαγή των εργοστασιακών κωδικών, οι οποίοι συχνά παραμένουν ίδιοι από τη στιγμή της αγοράς.
-
Η αποφυγή προεπιλεγμένων ρυθμίσεων ασφαλείας, καθώς μπορούν να καταστήσουν τις συσκευές περισσότερο ευάλωτες.
Ο υπουργός επισήμανε ότι η αύξηση των συνδεδεμένων συστημάτων απαιτεί συνεχή επαγρύπνηση, καθώς κάθε νέα συσκευή μπορεί να δημιουργήσει πρόσθετες ανάγκες προστασίας.
Οι αναφορές για αεροπορικές εταιρείες και σχολεία
Αναφερόμενος στα περιστατικά που είχαν αναφερθεί σε αεροπορικές εταιρείες και σχολεία, ο Δημήτρης Παπαστεργίου διευκρίνισε ότι επρόκειτο για τηλεφωνικές φάρσες και όχι για κυβερνοεπιθέσεις.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η ασφάλεια των πληροφοριακών συστημάτων πρέπει να αποτελεί καθημερινή προτεραιότητα, καθώς οι τεχνολογικές υποδομές γίνονται ολοένα πιο σύνθετες και αλληλοσυνδεόμενες.
Όπως ανέφερε, μέχρι σήμερα το ελληνικό Δημόσιο δεν έχει αντιμετωπίσει σοβαρά προβλήματα από κυβερνοεπιθέσεις, ενώ συνεχίζεται καθημερινά η προσπάθεια ενίσχυσης της προστασίας των συστημάτων του.
Το ενδεχόμενο γενικευμένου μπλακ άουτ σε κρίσιμες υποδομές
Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο μιας εκτεταμένης διακοπής λειτουργίας κρίσιμων υποδομών, ο υπουργός παραδέχθηκε ότι ένα τέτοιο σενάριο είναι πιθανό, χωρίς να προϋποθέτει απαραίτητα την ύπαρξη κυβερνοεπίθεσης.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε προβλήματα που έχουν καταγραφεί σε ενεργειακά συστήματα άλλων χωρών, όπως στην Ισπανία, επισημαίνοντας ότι ακόμη και τεχνικές αστοχίες μπορούν να προκαλέσουν ευρύτερες επιπτώσεις.
Ο κ. Παπαστεργίου κατέληξε τονίζοντας ότι η αυξανόμενη εξάρτηση της καθημερινότητας από τα ψηφιακά συστήματα και την τεχνολογία καθιστά απαραίτητη τη διαρκή ετοιμότητα και την πρόβλεψη εναλλακτικών λύσεων.
