Αυξήσεις στις αποδοχές τους αναμένεται να δουν από το 2027 περίπου 500.000 εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα, καθώς συμπληρώνεται η πρώτη τριετής περίοδος από την επαναφορά των μισθολογικών ωριμάνσεων λόγω προϋπηρεσίας.
Η συμπλήρωση της πρώτης τριετίας μετά το «ξεπάγωμα» των σχετικών διατάξεων δημιουργεί τις προϋποθέσεις για αυτόματες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό, με την προσαύξηση να μπορεί να φτάσει το 10%.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα εργαζομένου χωρίς οικογενειακές υποχρεώσεις, ο οποίος ξεκίνησε να εργάζεται για πρώτη φορά την 1η Ιανουαρίου 2024. Με τη συμπλήρωση της τριετίας, ο μισθός του αναμένεται να αυξηθεί κατά 92 ευρώ, φτάνοντας τα 1.012 ευρώ από τις αρχές του 2027, με βάση τα σημερινά δεδομένα.
Η αύξηση αυτή αφορά την πρώτη τριετία που συμπληρώνεται μετά το 2024, όταν ξεπάγωσαν εκ νέου οι μισθολογικές ωριμάνσεις που συνδέονται με την προϋπηρεσία.
Ποιοι δικαιούνται την προσαύξηση
Η προσαύξηση δεν αφορά όλους τους εργαζόμενους ανεξαιρέτως. Δικαιούχοι είναι όσοι αμείβονται με αποδοχές που δεν ξεπερνούν το ύψος του κατώτατου μισθού, προσαυξημένου έως και με τρεις τριετίες.
Με βάση τα σημερινά δεδομένα, αυτό σημαίνει ότι αφορά εργαζόμενους με μεικτές βασικές αποδοχές κάτω από τα 1.196 ευρώ, εφόσον είναι άγαμοι, και κάτω από τα 1.288 ευρώ για τους έγγαμους.
Αντίθετα, όσοι ήδη λαμβάνουν υψηλότερες αποδοχές από το αντίστοιχο όριο του κατώτατου μισθού με τρεις τριετίες δεν θα λάβουν επιπλέον προσαύξηση.
Ανάλογη αύξηση μπορούν να λάβουν και εργαζόμενοι που αμείβονται πάνω από τον κατώτατο μισθό βάσει κλαδικής ή επιχειρησιακής συλλογικής σύμβασης. Προϋπόθεση είναι η συγκεκριμένη σύμβαση να προβλέπει αυξήσεις λόγω προϋπηρεσίας και να βρίσκεται σε ισχύ.
Οι πραγματικοί μισθοί παραμένουν υπό πίεση
Παρά τις αυξήσεις στις ονομαστικές αποδοχές, η εικόνα των πραγματικών μισθών παραμένει προβληματική. Μελέτες δείχνουν ότι ο μέσος πραγματικός ετήσιος μισθός αυξήθηκε μόλις κατά 0,3% την περίοδο 2019-2025, ενώ εξακολουθεί να βρίσκεται κάτω από τα επίπεδα του 2021.
Σε αρκετούς κλάδους, μάλιστα, όπως η εκπαίδευση, η δημόσια υγεία, η κοινωνική μέριμνα, η εστίαση και το εμπόριο, τα πραγματικά ωρομίσθια παραμένουν χαμηλότερα από εκείνα του 2009.
Την ίδια στιγμή, παρά την αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ το 2025, το κατά κεφαλήν εισόδημα στην Ελλάδα εξακολουθεί να απέχει σημαντικά από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ο μέσος μισθός στον ιδιωτικό τομέα αυξήθηκε κατά περίπου 1,5%, χωρίς ωστόσο να έχει αποκατασταθεί πλήρως η απώλεια αγοραστικής δύναμης των προηγούμενων ετών.
Ασφαλιστικές εισφορές, φορολογία και πληθωρισμός εξακολουθούν να περιορίζουν το διαθέσιμο εισόδημα των εργαζομένων, με αποτέλεσμα οι αυξήσεις στις μεικτές αποδοχές να μην μεταφράζονται πάντα σε αντίστοιχη ενίσχυση του καθαρού μισθού.
Σύμφωνα με το ΙΝΕ-ΓΣΕΕ, η οικονομική ανάπτυξη δεν έχει οδηγήσει μέχρι σήμερα σε ανάλογη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου και των συνθηκών εργασίας. Η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων αντιστοιχεί περίπου στο 68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου, ενώ το πραγματικό εισόδημα των εργαζομένων παραμένει χαμηλότερο από τα επίπεδα πριν από την οικονομική κρίση.
Νέα αύξηση του κατώτατου μισθού το 2027
Στο μεταξύ, ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει νέα αύξηση του κατώτατου μισθού από την 1η Απριλίου 2027, με τον στόχο να τοποθετείται στα 950 ευρώ. Ωστόσο, δεν αποκλείεται η τελική αναπροσαρμογή να είναι υψηλότερη.
Υπενθυμίζεται ότι από την 1η Απριλίου 2026 ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε στα 920 ευρώ, καταγράφοντας άνοδο 4,55% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Παράλληλα, ιδιαίτερα δύσκολος παραμένει ο στόχος για μέσο μεικτό μισθό 1.500 ευρώ στον ιδιωτικό τομέα. Από τα 1.362 ευρώ του 2025 απαιτούνται αυξήσεις αισθητά υψηλότερες από τον πληθωρισμό, προκειμένου να υπάρξει ουσιαστική ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος.
Οι συλλογικές συμβάσεις στο επίκεντρο
Καθοριστικό ρόλο στην προσπάθεια για υψηλότερες αποδοχές αναμένεται να διαδραματίσει και το νέο πλαίσιο ενίσχυσης των συλλογικών συμβάσεων εργασίας.
Μέσω των συλλογικών συμβάσεων δεν καθορίζονται μόνο οι μισθοί, αλλά και μια σειρά από όρους εργασίας, επιδόματα και παροχές, μέσα από ενιαία διαπραγμάτευση μεταξύ εργαζομένων και εργοδοτών.
Ο στόχος είναι η κάλυψη των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις να αυξηθεί σημαντικά και να προσεγγίσει το 80%, από περίπου 30% που υπολογίζεται σήμερα.
Ήδη, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, περισσότεροι από 400.000 εργαζόμενοι καλύπτονται από τους όρους νέων ή ανανεωμένων συλλογικών συμβάσεων, διευρύνοντας το πεδίο εφαρμογής των συλλογικών ρυθμίσεων.
Νέες συμβάσεις έχουν συναφθεί σε σημαντικούς κλάδους της οικονομίας, μεταξύ άλλων στον τουρισμό και την εστίαση, στα ζαχαρώδη προϊόντα και την αρτοποιία, καθώς και στους τεχνολόγους και επιστήμονες τροφίμων.
