Δύο διαφορετικά μέσα πληρωμής ενδέχεται να έχουν στη διάθεσή τους οι δικαιούχοι του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος (πρώην ΚΕΑ) με την ενεργοποίηση του νέου Market Pass, καθώς η πρόσθετη επισιτιστική ενίσχυση σχεδιάζεται να χορηγηθεί μέσω ξεχωριστής άυλης κάρτας. Με αυτόν τον τρόπο, οι δικαιούχοι θα μπορούν να πραγματοποιούν αγορές τροφίμων και βασικών ειδών από σούπερ μάρκετ, λαϊκές αγορές και οπωροπωλεία.
Η νέα παροχή έρχεται να προστεθεί σε ένα σύστημα που ήδη προβλέπει περιορισμούς στη χρήση του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος. Από τον Μάρτιο του 2025, άλλωστε, η καταβολή του επιδόματος πραγματοποιείται μέσω ειδικής προπληρωμένης κάρτας, από την οποία οι δικαιούχοι μπορούν να κάνουν ανάληψη σε μετρητά μόνο για το 50% του ποσού.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που παρουσίασε η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου, στόχος είναι το Market Pass να ξεκινήσει πριν από τα Χριστούγεννα, καλύπτοντας περίπου 190.000 δικαιούχους του ΕΕΕ. Η μέση μηνιαία ενίσχυση εκτιμάται στα 60 ευρώ, με το ποσό να διαφοροποιείται ανάλογα με τη σύνθεση και τις ανάγκες κάθε νοικοκυριού. Λόγω της καταβολής αναδρομικών, η πρώτη πληρωμή αναμένεται να φτάσει κατά μέσο όρο τα 1.000 ευρώ.
Τι ισχύει με την προπληρωμένη κάρτα
Το ισχύον σύστημα καταβολής του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος προβλέπει τη χρήση ειδικής προπληρωμένης τραπεζικής κάρτας. Η αλλαγή εφαρμόζεται από τον Μάρτιο του 2025 και εντάσσεται στο νέο πλαίσιο πληρωμής κοινωνικών επιδομάτων.
Με βάση τους κανόνες που ισχύουν σήμερα, οι δικαιούχοι έχουν τη δυνατότητα να κάνουν ανάληψη σε μετρητά έως και του 50% της ενίσχυσης που λαμβάνουν. Το υπόλοιπο ποσό πρέπει να δαπανάται μέσω της κάρτας για αγορές προϊόντων και υπηρεσιών, ηλεκτρονικές συναλλαγές και πληρωμές.
Συνεπώς, οι δικαιούχοι δεν έχουν τη δυνατότητα να διαχειριστούν ελεύθερα το σύνολο της οικονομικής ενίσχυσης, καθώς ένα μέρος της είναι υποχρεωτικό να χρησιμοποιηθεί μέσω της προπληρωμένης κάρτας.
Οι περιορισμοί
Με την εφαρμογή του Market Pass, οι δικαιούχοι του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος θα αποκτήσουν πρόσβαση σε μία επιπλέον παροχή, η οποία, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, δεν θα καταβάλλεται ως ελεύθερα διαθέσιμο χρηματικό ποσό.
Αντίθετα, η επισιτιστική βοήθεια θα χορηγείται με τη μορφή voucher ή άυλης ψηφιακής κάρτας, με συγκεκριμένο πεδίο χρήσης. Η αξία της θα μπορεί να αξιοποιείται αποκλειστικά για την αγορά τροφίμων και ειδών βασικής υλικής βοήθειας από τις επιλέξιμες επιχειρήσεις.
Επομένως, σε αντίθεση με την υφιστάμενη προπληρωμένη κάρτα του ΕΕΕ, η νέα ενίσχυση θα έχει ακόμη πιο περιορισμένη χρήση, καθώς δεν θα μπορεί να κατευθυνθεί σε άλλες οικονομικές ανάγκες του νοικοκυριού.
Οι δύο κάρτες
Ένα από τα βασικά ζητήματα που αναμένεται να διευκρινιστούν αφορά τον τρόπο με τον οποίο θα συνυπάρξουν τα δύο συστήματα. Ειδικότερα, δεν έχει αποσαφηνιστεί εάν το Market Pass θα λειτουργεί μέσω μιας εντελώς ξεχωριστής ψηφιακής κάρτας ή εάν θα υπάρξει κάποια μορφή ενσωμάτωσης με την ήδη υπάρχουσα προπληρωμένη κάρτα του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος.
Το ερώτημα είναι, επομένως, εάν οι δικαιούχοι θα χρειάζεται να χρησιμοποιούν δύο διαφορετικές κάρτες για τις αγορές τους ή εάν θα προβλεφθεί ένας ενιαίος τρόπος αξιοποίησης των δύο ενισχύσεων.
Σε κάθε περίπτωση, η ενεργοποίηση του Market Pass δημιουργεί νέα δεδομένα για περίπου 190.000 νοικοκυριά, τα οποία θα έχουν στη διάθεσή τους δύο διαφορετικές μορφές οικονομικής στήριξης, με συγκεκριμένους περιορισμούς στη χρήση τους.
Το κρίσιμο σημείο είναι ότι, με βάση όσα έχουν γίνει μέχρι στιγμής γνωστά, μόνο ένα μέρος του συνολικού ποσού θα μπορεί να αναληφθεί σε μετρητά, ενώ η νέα επισιτιστική ενίσχυση θα προορίζεται αποκλειστικά για συγκεκριμένες αγορές. Οι τελικές διευκρινίσεις για τη λειτουργία των δύο καρτών αναμένεται να καθορίσουν τον τρόπο με τον οποίο οι δικαιούχοι θα αξιοποιούν τις παροχές τους.