Η σημερινή 9η Φεβρουαρίου δεν αποτελεί μια συνηθισμένη σχολική ημέρα. Σε σχολικές μονάδες σε ολόκληρη τη χώρα, το ωρολόγιο πρόγραμμα προσαρμόζεται, ο ρυθμός των μαθημάτων αλλάζει και μέρος της σχολικής ημέρας αφιερώνεται σε δράσεις παιδαγωγικού και πολιτισμικού χαρακτήρα.
Αιτία είναι ο εορτασμός της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας, όπως προβλέπεται από σχετική εγκύκλιο του Υπουργείου Παιδείας, η οποία έχει αποσταλεί σε όλες τις σχολικές μονάδες της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Η εγκύκλιος ορίζει το πλαίσιο μέσα στο οποίο τα σχολεία καλούνται να οργανώσουν τις δράσεις τους, δίνοντας έμφαση στη γλωσσική συνείδηση και τη δημιουργική συμμετοχή των μαθητών.
Γιατί ξεχωρίζει η 9η Φεβρουαρίου
Η επιλογή της ημερομηνίας δεν είναι τυχαία. Η 9η Φεβρουαρίου συμπίπτει με την ημέρα μνήμης του εθνικού ποιητή Διονύσιου Σολωμού, ενώ ο εορτασμός τελεί υπό τη διεθνή αναγνώριση της UNESCO. Πρόκειται για μια ημέρα με έντονο συμβολισμό, που υπενθυμίζει ότι η ελληνική γλώσσα δεν αποτελεί απλώς σχολικό αντικείμενο, αλλά ζωντανό φορέα πολιτισμού, ιστορίας και συλλογικής ταυτότητας.
Για τον λόγο αυτό, η σχολική καθημερινότητα απομακρύνεται από το στενό πλαίσιο της εξεταστέας ύλης και ανοίγει χώρο σε δράσεις που ενισχύουν τη δημιουργική έκφραση και τη βιωματική μάθηση.
Πώς αλλάζει το ωρολόγιο πρόγραμμα
Σύμφωνα με τις οδηγίες του Υπουργείου Παιδείας, τα σχολεία καλούνται να αφιερώσουν τουλάχιστον ένα διδακτικό δίωρο σε οργανωμένες εκπαιδευτικές δραστηριότητες. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μεταβάλλονται οι ώρες ορισμένων μαθημάτων, το τυπικό πρόγραμμα προσαρμόζεται στις ανάγκες των δράσεων και δίνεται ευελιξία στους διευθυντές να διαμορφώσουν το ημερήσιο πρόγραμμα.
Παράλληλα, προβλέπεται ότι, όπου κρίνεται αναγκαίο, οι δράσεις μπορούν να εκτείνονται και στις προηγούμενες ημέρες, ώστε να αποφεύγεται η υπερφόρτωση του προγράμματος. Κάθε σχολική μονάδα έχει τη δυνατότητα να επιλέξει τις δράσεις που ταιριάζουν καλύτερα στις ιδιαιτερότητες του σχολείου και του μαθητικού δυναμικού.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ενεργό συμμετοχή τόσο των εκπαιδευτικών όσο και των μαθητών/τριών, μέσα από συλλογικές αλλά και ατομικές πρωτοβουλίες. Το Υπουργείο ενθαρρύνει επίσης τη διάχυση καλών πρακτικών, προτείνοντας την ανάρτηση σύντομης παρουσίασης των δράσεων στις ιστοσελίδες των σχολείων, με αυστηρή τήρηση της νομοθεσίας για την προστασία προσωπικών δεδομένων.
Τι δράσεις υλοποιούνται για τον εορτασμό
Κεντρικός στόχος των δράσεων είναι οι μαθητές και οι μαθήτριες να κατανοήσουν τη διαχρονικότητα, τη σημασία και τη συμβολή της ελληνικής γλώσσας στην παγκόσμια πολιτιστική και πνευματική κληρονομιά.
Στο πλαίσιο αυτό, υλοποιούνται παρουσιάσεις και εκπαιδευτικές δραστηριότητες που αφορούν την ιστορία της ελληνικής γλώσσας, τη σχέση της με άλλες γλώσσες, τον εμπλουτισμό του λεξιλογίου και τη χρήση λεξιλογικών παιχνιδιών, με αξιοποίηση σχολικών βιβλίων, λογοτεχνικών έργων και αξιόπιστων διαδικτυακών πηγών.
Παράλληλα, οργανώνονται συζητήσεις και συναντήσεις με λογοτέχνες, φιλολόγους, γλωσσολόγους, ανθρώπους των Γραμμάτων και των Τεχνών, αλλά και δημοσιογράφους, δίνοντας στους μαθητές την ευκαιρία να γνωρίσουν τη γλώσσα μέσα από διαφορετικές οπτικές.
Όπου είναι εφικτό, οι σχολικές μονάδες προχωρούν και σε πιο βιωματικές δράσεις, όπως λογοτεχνικά εργαστήρια, εργαστήρια ρητορικής, ομάδες φιλαναγνωσίας, καθώς και μικρές θεατρικές παραστάσεις ή δρώμενα εμπνευσμένα από το «ταξίδι» της ελληνικής γλώσσας στον χρόνο και τον χώρο.