Σε υψηλούς τόνους εξελίσσεται η πολιτική αντιπαράθεση για την αντιμετώπιση της ενεργειακής ακρίβειας, με τα κόμματα της αντιπολίτευσης να αμφισβητούν την αποτελεσματικότητα των κυβερνητικών μέτρων και να ζητούν πιο ουσιαστικές παρεμβάσεις για τη συγκράτηση των τιμών.
Η συζήτηση επικεντρώνεται στη φορολογία των καυσίμων, στο αυξημένο κόστος του πετρελαίου θέρμανσης και στην ανάγκη περιορισμού των επιβαρύνσεων που μετακυλίονται στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς. Το ΠΑΣΟΚ επαναφέρει την πρόταση για έναν μεταβλητό μηχανισμό μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, ενώ ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ και Ελληνική Λύση ζητούν πρόσθετα μέτρα στήριξης.
Ανδρουλάκης: «Πόσα έδωσαν τελικά;»
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται η πρόταση του προέδρου του ΠΑΣΟΚ - ΚΙΝΑΛ, κ. Νίκου Ανδρουλάκη για την εφαρμογή ενός δυναμικού «κόφτη» στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, ο οποίος θα επιτρέπει τη μείωση της φορολογίας στα καύσιμα, ανάλογα με τις εξελίξεις στις τιμές και τα πρόσθετα φορολογικά έσοδα.
Μιλώντας στον ΣΚΑΪ 100.3, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αμφισβήτησε το πραγματικό ύψος της κρατικής στήριξης, αντιπαραβάλλοντας τα ποσά που, όπως ανέφερε, είχαν προβλεφθεί και καταβληθεί με τα πρόσθετα έσοδα από τον ΦΠΑ.
«Τον Μάρτιο είχαν δεσμευτεί για 300 εκατομμύρια ευρώ στην ενέργεια από τον προϋπολογισμό. Έχουν δώσει 216 και έχουν πάρει ήδη, υπερβάλλοντα ΦΠΑ το οκτάμηνο, 180. Άρα πόσα δώσανε; 36», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης υποστήριξε ότι ακόμη και με τιμή πετρελαίου στο 1,50 ευρώ το λίτρο, η επιβάρυνση για ένα νοικοκυριό που καταναλώνει 1.000 λίτρα θα φτάσει τα 420 ευρώ σε σύγκριση με την περσινή τιμή των 1,15 ευρώ ανά λίτρο.
«Δηλαδή λένε 300 και έχουνε δώσει 36. Αυτό δεν είναι εξαπάτηση;», διερωτήθηκε, ασκώντας ευθεία κριτική στους κυβερνητικούς χειρισμούς.
ΚΚΕ: «Μέτρα-ασπιρίνη» για τα νοικοκυριά
Ανεπαρκείς χαρακτηρίζει τις κυβερνητικές παρεμβάσεις και το ΚΚΕ, ζητώντας άμεσα μέτρα ανακούφισης για τα λαϊκά νοικοκυριά.
Σε ανακοίνωσή του, το κόμμα κατηγορεί την κυβέρνηση ότι παρουσιάζει ως ουσιαστική στήριξη παρεμβάσεις που, κατά την άποψή του, δεν αντιμετωπίζουν την πραγματική έκταση της ενεργειακής επιβάρυνσης.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στο πετρέλαιο θέρμανσης, υποστηρίζοντας ότι, παρά τις εξαγγελθείσες παρεμβάσεις, η τιμή εκκίνησης για τη φετινή περίοδο θα είναι κατά 40% υψηλότερη σε σχέση με το 2025.
Το ΚΚΕ ζητά, ως εκ τούτου, πιο ουσιαστικά μέτρα για τον περιορισμό του κόστους ενέργειας, με στόχο την προστασία των νοικοκυριών από τις αυξημένες τιμές.
Ελληνική Λύση: Επιβάρυνση εκατοντάδων ευρώ
Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η Ελληνική Λύση, με τον πρόεδρό της, Κυριάκο Βελόπουλο, να εστιάζει στη διαφορά μεταξύ της περσινής και της φετινής τιμής του πετρελαίου θέρμανσης.
Όπως ανέφερε, η επιδότηση των 40 λεπτών ανά λίτρο από το κράτος και τα διυλιστήρια δεν αρκεί για να αποτρέψει σημαντικές αυξήσεις για τους καταναλωτές.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η τιμή αναμένεται να διαμορφωθεί στα 1,55 ευρώ το λίτρο, έναντι 1,10 ευρώ την προηγούμενη χρονιά, γεγονός που, όπως υποστήριξε, μεταφράζεται σε επιπλέον επιβάρυνση περίπου 450 ευρώ ανά χιλιόλιτρο.
Η κριτική της Ελληνικής Λύσης επικεντρώνεται στην απόσταση ανάμεσα στις κρατικές ενισχύσεις και στο τελικό κόστος που καλούνται να επωμιστούν οι πολίτες.
ΣΥΡΙΖΑ: Μείωση ΕΦΚ, πλαφόν στα διυλιστήρια και εισφορά στα υπερκέρδη
Συγκεκριμένο πλαίσιο παρεμβάσεων προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ζητώντας συνδυαστικά μέτρα για τη μείωση της τιμής του πετρελαίου θέρμανσης.
Ο γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής του κόμματος, κ. Νίκος Παππάς, έθεσε ως προτεραιότητες τη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο χαμηλότερο επιτρεπόμενο επίπεδο, την επιβολή πλαφόν στα διυλιστήρια και την έκτακτη εισφορά στα υπερκέρδη.
«Η λύση βρίσκεται στη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, στο ελάχιστο επιτρεπόμενο όριο, στο πλαφόν στα διυλιστήρια και βεβαίως σε μια έκτακτη εισφορά επί των υπερκερδών», δήλωσε, υποστηρίζοντας ότι ο συνδυασμός των παρεμβάσεων θα μπορούσε να οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερη μείωση της τιμής του πετρελαίου θέρμανσης.
Η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ μεταφέρει τη συζήτηση από τις επιδοτήσεις προς τους καταναλωτές στην άμεση παρέμβαση στη φορολογία και στη λειτουργία της αγοράς.
Στο στόχαστρο και τα περιθώρια κέρδους
Κριτική στην κυβερνητική πολιτική ασκεί και η ΕΛ.Α.Σ., υποστηρίζοντας ότι οι παρεμβάσεις δεν αγγίζουν επαρκώς τα περιθώρια κέρδους στην αγορά.
Σύμφωνα με την κριτική αυτή, η επιλογή της επιδότησης των τιμών με δημόσιους πόρους δεν αντιμετωπίζει τις αιτίες που διατηρούν υψηλό το ενεργειακό κόστος, ενώ μεταφέρει μέρος της επιβάρυνσης στον κρατικό προϋπολογισμό.
Η συζήτηση, επομένως, δεν περιορίζεται στο ύψος των ενισχύσεων, αλλά επεκτείνεται και στο κατά πόσο απαιτούνται αυστηρότεροι έλεγχοι και παρεμβάσεις στην αγορά καυσίμων.
Η ακρίβεια ανοίγει νέο πολιτικό μέτωπο
Με τις τιμές της ενέργειας να βρίσκονται στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης, η αντιπολίτευση επιχειρεί να αναδείξει το ζήτημα της αγοραστικής δύναμης και της επιβάρυνσης των νοικοκυριών ενόψει της χειμερινής περιόδου.
Η μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, το πλαφόν στα διυλιστήρια και η φορολόγηση των υπερκερδών αποτελούν βασικούς άξονες των προτάσεων που κατατίθενται, με τα κόμματα να ζητούν μέτρα πέρα από τις υφιστάμενες ενισχύσεις.
Το ερώτημα που κυριαρχεί είναι εάν οι κυβερνητικές παρεμβάσεις θα αποδειχθούν αρκετές για να περιορίσουν την επιβάρυνση των καταναλωτών ή εάν η ενεργειακή ακρίβεια θα συνεχίσει να τροφοδοτεί την πολιτική σύγκρουση.