Αλλάζει από την 1η Ιουλίου το κόστος για τις ηλεκτρονικές αγορές από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς τίθεται σε εφαρμογή η νέα επιβάρυνση στις εισαγωγές μικρής αξίας. Οι καταναλωτές θα καλούνται να πληρώνουν τουλάχιστον 3 ευρώ επιπλέον για κάθε τελωνειακή κατηγορία προϊόντος, γεγονός που αναμένεται να αυξήσει σημαντικά το τελικό κόστος πολλών παραγγελιών.
Πώς διαμορφώνεται η νέα χρέωση
Η νέα επιβάρυνση αφορά δέματα αξίας έως 150 ευρώ που εισάγονται από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Κίνα, οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο και άλλες τρίτες χώρες.
Το ελάχιστο κόστος ανέρχεται στα 3 ευρώ, ωστόσο η τελική χρέωση δεν εξαρτάται από το συνολικό ύψος της παραγγελίας, αλλά από τον αριθμό και την κατηγορία των προϊόντων που περιλαμβάνονται στο δέμα.
Έτσι, ακόμη και μία μόνο παραγγελία μπορεί να επιβαρυνθεί με πολλαπλές χρεώσεις, εφόσον τα προϊόντα ανήκουν σε διαφορετικές τελωνειακές κατηγορίες.
Για παράδειγμα, εάν ένα δέμα περιλαμβάνει μία μπλούζα και ένα ζευγάρι παπούτσια, η επιβάρυνση διαμορφώνεται στα 6 ευρώ. Αν προστεθούν περισσότερα είδη διαφορετικών κατηγοριών, το κόστος μπορεί να αυξηθεί στα 9, 12 ευρώ ή και περισσότερο.
Πλήγμα στις αγορές από δημοφιλείς πλατφόρμες
Το νέο μέτρο εκτιμάται ότι θα επηρεάσει κυρίως τις αγορές μικρής αξίας από ασιατικές ηλεκτρονικές πλατφόρμες, οι οποίες τα τελευταία χρόνια έχουν γνωρίσει μεγάλη ανάπτυξη χάρη στις ιδιαίτερα χαμηλές τιμές και τη μεγάλη ποικιλία προϊόντων.
Η πρόσθετη χρέωση ενδέχεται να μειώσει το οικονομικό πλεονέκτημα αυτών των αγορών, καθώς ακόμη και οι πιο μικρές παραγγελίες θα επιβαρύνονται με επιπλέον κόστος.
Στροφή στις αγορές εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η εφαρμογή του νέου μέτρου μπορεί να οδηγήσει περισσότερους καταναλωτές σε ηλεκτρονικές αγορές από καταστήματα που εδρεύουν εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Καθώς οι συγκεκριμένες αποστολές δεν επιβαρύνονται με την ίδια χρέωση, τα ευρωπαϊκά e-shops αποκτούν πλέον σημαντικό πλεονέκτημα ως προς την τελική τιμή, γεγονός που ενδέχεται να αλλάξει τις καταναλωτικές συνήθειες των επόμενων μηνών.
Οι οδηγίες της ΑΑΔΕ
Σύμφωνα με την εγκύκλιο της ΑΑΔΕ με την οποία παρέχονται οδηγίες για την εφαρμογή του νέου μέτρου:
1. Από 1η Ιουλίου 2026 τίθενται σε εφαρμογή σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, νέοι δασμολογικοί κανόνες για τις ηλεκτρονικές αγορές αγαθών αξίας έως 150 ευρώ από χώρες εκτός ΕΕ, που αφορούν αποκλειστικά ηλεκτρονικές αγορές ιδιωτών καταναλωτών μέσω ηλεκτρονικών πλατφορμών (e-commerce).
2. Επιβάλλεται νέος εισαγωγικός ειδικός δασμός ύψους 3 ευρώ για κάθε διακριτό είδος αγαθού που εισάγεται από τρίτες χώρες μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου.
3. Ο νέος δασμός αποτελεί μεταβατικό μέτρο και θα ισχύσει έως τις 30 Ιουνίου 2028. Από την 1η Ιουλίου 2028 θα εφαρμοστεί το κανονικό δασμολογικό καθεστώς, με τον εισαγωγικό δασμό να υπολογίζεται βάσει της δασμολογικής κατηγορίας κάθε προϊόντος, ανεξάρτητα από την αξία του ή τον τρόπο αγοράς και αποστολής.
Πώς υπολογίζεται ο δασμός
4. Η επιβάρυνση των 3 ευρώ υπολογίζεται ανά διαφορετικό είδος προϊόντος και όχι ανά δέμα.
Παραδείγματα:
Αν ένα δέμα περιέχει ένα βιβλίο, ένα σημειωματάριο και ένα στυλό, πρόκειται για τρία διαφορετικά είδη. Στην περίπτωση αυτή επιβάλλεται δασμός 9 ευρώ συνολικά (3 ευρώ ανά είδος), στον οποίο προστίθεται ο αναλογών ΦΠΑ και τυχόν λοιπές επιβαρύνσεις. Αν ένα δέμα περιλαμβάνει δύο πανομοιότυπα σημειωματάρια με τα ίδια χαρακτηριστικά, αυτά θεωρούνται ένα είδος και επιβάλλεται συνολικός δασμός 3 ευρώ.
Ποιος καταβάλλει τον δασμό
5. Ο ειδικός εισαγωγικός δασμός καταβάλλεται στις τελωνειακές αρχές από τον διασαφιστή της εισαγωγής, δηλαδή από την ηλεκτρονική πλατφόρμα, τον πωλητή, τη μεταφορική εταιρεία ή τους εξουσιοδοτημένους αντιπροσώπους τους, ανάλογα με το μοντέλο διαχείρισης της αποστολής.
Τι ισχύει για τις επιστροφές προϊόντων
6. Σε περίπτωση απλής επιστροφής προϊόντος λόγω υπαναχώρησης ή αλλαγής γνώμης του καταναλωτή, ο δασμός που καταβλήθηκε κατά την εισαγωγή δεν επιστρέφεται. Αντίθετα, στις περιπτώσεις που προβλέπονται από την τελωνειακή νομοθεσία, όπως όταν τα προϊόντα αποδειχθούν ελαττωματικά ή δεν ανταποκρίνονται στους όρους της σύμβασης, είναι δυνατή η επιστροφή του καταβληθέντος δασμού, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες τελωνειακές διαδικασίες.
7. Η εφαρμογή του νέου δασμού δεν επηρεάζει τις ισχύουσες διαδικασίες απόδοσης του ΦΠΑ στις εξ αποστάσεως πωλήσεις εισαγόμενων αγαθών.
Ο ΦΠΑ εξακολουθεί να καταβάλλεται:
- Κατά την αγορά του προϊόντος μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας, όταν χρησιμοποιείται το σύστημα Import One Stop Shop (IOSS).
- Κατά τον τελωνισμό του προϊόντος από τον καταναλωτή, όταν εφαρμόζονται οι Ειδικές Ρυθμίσεις (Special Arrangements) ή το κανονικό καθεστώς ΦΠΑ.
Επισημαίνεται ότι οι νέες ρυθμίσεις δεν επηρεάζουν τις διαδικασίες αγοράς και αποστολής αγαθών που πραγματοποιούνται εντός της Ελλάδας ή μεταξύ κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Υπενθυμίζεται ότι η απόφαση της Ε.Ε για τον εισαγωγικό δασμό των 3 ευρώ, από χώρες εκτός Ε.Ε., εφαρμόζεται σε όλα τα κράτη-μέλη, με στόχο να περιοριστεί ο αθέμιτος ανταγωνισμός, κυρίως, από μεγάλες ασιατικές πλατφόρμες (π.χ. Temu, Shein κ.αλ.).