Παρότι η καρδιακή ανακοπή εκδηλώνεται συνήθως αιφνίδια, σε ορισμένες περιπτώσεις ο οργανισμός μπορεί να δώσει προειδοποιητικά σημάδια πριν από το επεισόδιο. Η αναγνώρισή τους και η άμεση αναζήτηση ιατρικής βοήθειας μπορούν να αποδειχθούν καθοριστικές.
Τα συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοήσετε
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι αρκετοί άνθρωποι εμφανίζουν ενοχλήματα λίγο πριν από μια καρδιακή ανακοπή. Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να ποικίλλουν σε ένταση και διάρκεια, ωστόσο δεν θα πρέπει να υποτιμώνται, ιδιαίτερα όταν εμφανίζονται ξαφνικά ή συνδυάζονται μεταξύ τους.
Μεταξύ των πιο συχνών προειδοποιητικών ενδείξεων είναι:
- έντονη πίεση, σφίξιμο ή πόνος στο στήθος,
- δύσπνοια, ακόμη και σε κατάσταση ηρεμίας,
- ανεξήγητη και έντονη κόπωση,
- αίσθημα παλμών ή αρρυθμίες,
- ζάλη ή τάση λιποθυμίας,
- κρύος ιδρώτας χωρίς προφανή αιτία,
- ναυτία ή έμετος,
- πόνος που επεκτείνεται στους ώμους, τα χέρια, τον λαιμό, την πλάτη ή το σαγόνι.
Η παρουσία ενός ή περισσότερων από τα παραπάνω συμπτώματα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι πρόκειται να συμβεί καρδιακή ανακοπή. Ωστόσο, ειδικά όταν είναι έντονα ή επίμονα, απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση.
Καρδιακή ανακοπή ή έμφραγμα; Ποια είναι η διαφορά
Παρότι οι δύο καταστάσεις συχνά συγχέονται, δεν είναι το ίδιο.
Το έμφραγμα του μυοκαρδίου προκαλείται όταν διακόπτεται η αιμάτωση ενός τμήματος της καρδιάς εξαιτίας απόφραξης μιας στεφανιαίας αρτηρίας. Αντίθετα, η καρδιακή ανακοπή οφείλεται σε σοβαρή διαταραχή του ηλεκτρικού συστήματος της καρδιάς, με αποτέλεσμα να σταματά η αποτελεσματική λειτουργία της.
Σε περίπτωση καρδιακής ανακοπής, το άτομο χάνει συνήθως τις αισθήσεις του, δεν ανταποκρίνεται και δεν αναπνέει φυσιολογικά. Πρόκειται για κατάσταση που απαιτεί άμεση έναρξη καρδιοπνευμονικής αναζωογόνησης (ΚΑΡΠΑ) και, όπου είναι διαθέσιμος, χρήση αυτόματου εξωτερικού απινιδωτή (AED).
Τι πρέπει να κάνετε σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης
Εάν κάποιος εμφανίσει σοβαρά συμπτώματα ή καταρρεύσει ξαφνικά:
- Καλέστε αμέσως το 166 ή το 112 και ενημερώστε τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.
- Αν το άτομο δεν ανταποκρίνεται και δεν αναπνέει φυσιολογικά, ξεκινήστε ΚΑΡΠΑ, εφόσον γνωρίζετε τη διαδικασία.
- Αν υπάρχει διαθέσιμος αυτόματος εξωτερικός απινιδωτής (AED), χρησιμοποιήστε τον ακολουθώντας τις φωνητικές οδηγίες της συσκευής.
- Παραμείνετε δίπλα στον ασθενή μέχρι να φτάσει το εξειδικευμένο ιατρικό προσωπικό.
Η άμεση αντίδραση των παρευρισκόμενων μπορεί να αυξήσει σημαντικά τις πιθανότητες επιβίωσης.
Μπορεί να μειωθεί ο κίνδυνος;
Αν και η καρδιακή ανακοπή δεν μπορεί πάντα να προληφθεί, οι ειδικοί τονίζουν ότι η καλή φροντίδα της καρδιαγγειακής υγείας μειώνει τον κίνδυνο.
Σημαντικό ρόλο παίζουν οι τακτικοί προληπτικοί έλεγχοι, η παρακολούθηση της αρτηριακής πίεσης και της χοληστερόλης, η ισορροπημένη διατροφή, η συστηματική άσκηση, η αποφυγή του καπνίσματος και η σωστή αντιμετώπιση παθήσεων όπως η υπέρταση, ο διαβήτης και οι αρρυθμίες.
Παράλληλα, όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό καρδιαγγειακών νοσημάτων καλό είναι να ενημερώνουν τον γιατρό τους, ώστε να αξιολογείται εγκαίρως ο ατομικός καρδιαγγειακός κίνδυνος.
Η γνώση των συμπτωμάτων και η άμεση αναζήτηση βοήθειας μπορούν να αποδειχθούν σωτήριες. Σε περίπτωση επίμονου πόνου στο στήθος, έντονης δύσπνοιας ή ξαφνικής απώλειας αισθήσεων, η άμεση κλήση των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης είναι το σημαντικότερο βήμα.
