Είναι οι πιο πιστοί μας σύντροφοι, όμως η ζωή τους είναι δυστυχώς πολύ μικρότερη από τη δική μας. Γιατί οι σκύλοι γερνούν τόσο γρήγορα και γιατί δεν μπορούν να φτάσουν τις ανθρώπινες ηλικίες;Η απάντηση δεν είναι τόσο απλή όσο ένας αριθμός. Το μέγεθος, ο μεταβολισμός, η γενετική και ο ρυθμός με τον οποίο γερνά κάθε οργανισμός φαίνεται να παίζουν σημαντικό ρόλο.
Γιατί οι μεγαλύτεροι σκύλοι γερνούν γρηγορότερα
Στη φύση υπάρχει ένας γενικός κανόνας: τα μεγαλύτερα θηλαστικά τείνουν να ζουν περισσότερο από τα μικρότερα. Οι σκύλοι, όμως, αποτελούν μια εντυπωσιακή εξαίρεση.
Ένας μεγαλόσωμος σκύλος, όπως ο Άγιος Βερνάρδος, μπορεί να έχει πολύ μικρότερο προσδόκιμο ζωής από ένα μικρόσωμο πεκινουά ή ένα μίνι κανίς.
Ο εξελικτικός βιολόγος Mark Elgar εξηγεί ότι οι μεγαλόσωμοι σκύλοι φαίνεται να «φθείρονται» ταχύτερα. Όπως συμβαίνει με έναν μηχανισμό που λειτουργεί για χρόνια και σταδιακά παρουσιάζει περισσότερες φθορές, έτσι και ο οργανισμός των μεγαλόσωμων σκύλων φαίνεται να γερνά με ταχύτερο ρυθμό.
Το μέγεθος δεν είναι ο μόνος παράγοντας
Η θεωρία ότι τα μικρότερα ζώα ζουν λιγότερο επειδή έχουν υψηλότερο μεταβολικό ρυθμό δεν εξηγεί όλες τις περιπτώσεις. Υπάρχουν είδη, όπως ορισμένοι παπαγάλοι, που μπορούν να ζήσουν για πολλές δεκαετίες, ξεπερνώντας ακόμη και το προσδόκιμο ζωής του ανθρώπου.
Στους σκύλους, η γενετική φαίνεται να έχει ιδιαίτερη σημασία, ενώ καθοριστικό ρόλο παίζουν επίσης η ποιότητα ζωής, η διατροφή, η άσκηση και η κτηνιατρική φροντίδα.
Ποιες φυλές ζουν περισσότερο
Το προσδόκιμο ζωής διαφέρει σημαντικά από φυλή σε φυλή. Ανάμεσα στις φυλές που μπορούν να φτάσουν σε σχετικά προχωρημένες ηλικίες περιλαμβάνονται:
- Toy Poodle και Shih Tzu: περίπου 10-18 χρόνια
- Beagle: περίπου 10-15 χρόνια
- Yorkshire Terrier: περίπου 11-15 χρόνια
- Miniature Pinscher, Pomeranian και Dachshund: περίπου 12-16 χρόνια
- Μαλτέζ: περίπου 12-15 χρόνια
- Russell Terrier: περίπου 12-14 χρόνια
Κάθε σκύλος είναι διαφορετικός και η κληρονομικότητα, οι συνθήκες διαβίωσης και η συνολική φροντίδα μπορούν να αλλάξουν σημαντικά την εικόνα.
Οι τετράποδοι «υπερήλικες» που έσπασαν τα όρια
Υπάρχουν, ωστόσο, σκύλοι που ξεπέρασαν κατά πολύ το συνηθισμένο προσδόκιμο ζωής.
Ο Bluey, ένα αυστραλιανό τσοπανόσκυλο, έζησε περίπου 29 χρόνια και 5 μήνες, αποτελώντας μία από τις πιο εντυπωσιακές περιπτώσεις μακροζωίας που έχουν καταγραφεί.
Στις εξαιρετικές περιπτώσεις περιλαμβάνεται επίσης ο Bramble, ένα Border Collie από το Ηνωμένο Βασίλειο που έφτασε περίπου τα 25 χρόνια.
Τέτοιες περιπτώσεις δείχνουν ότι η ηλικία δεν καθορίζεται αποκλειστικά από τη φυλή. Η γενετική προδιάθεση, η φροντίδα και ο τρόπος ζωής μπορούν να κάνουν σημαντική διαφορά.
Η έρευνα για τη μακροζωία μπορεί να βοηθήσει και τον άνθρωπο
Επειδή οι σκύλοι ζουν δίπλα στους ανθρώπους και παρουσιάζουν πολλές παρόμοιες παθήσεις που σχετίζονται με την ηλικία, αποτελούν σημαντικό αντικείμενο έρευνας για τη βιολογία της γήρανσης.
Οι επιστήμονες αναζητούν τρόπους να παρατείνουν την υγιή ζωή των σκύλων, ενώ ορισμένες από αυτές τις γνώσεις μπορεί στο μέλλον να συμβάλουν και στην καλύτερη κατανόηση της ανθρώπινης γήρανσης.
