Ξεκινούν σήμερα οι έλεγχοι στις 231 «κόκκινες» δομές υγείας που εντοπίστηκαν κατά την πιλοτική λειτουργία του MedWatch, του νέου ψηφιακού εργαλείου που έχει σχεδιαστεί για την εποπτεία της δραστηριότητας ιδιωτικών δομών υγείας και της ιατρικής διαφήμισης.
Παράλληλα, θα επανεξεταστούν και οι 424 δομές που κατατάχθηκαν στην «κίτρινη» κατηγορία, σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν για τη λειτουργία της πλατφόρμας.
Το MedWatch «σκανάρει» το ψηφιακό περιβάλλον και αναζητά περιπτώσεις στις οποίες η διαφημιζόμενη ιατρική υπηρεσία, η ειδικότητα ή η εξειδίκευση ενός γιατρού, η κατηγορία μιας δομής ή ο τρόπος με τον οποίο προβάλλεται μια υπηρεσία ενδέχεται να μην είναι συμβατά με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Στην πιλοτική εφαρμογή στην Αττική ελέγχθηκαν 8.563 δομές και 9.838 ψηφιακά περιεχόμενα, εκ των οποίων 8.055 ήταν πληρωμένες διαφημίσεις. Από την ανάλυση προέκυψαν 5.069 υποψήφια ευρήματα σε 655 δομές.
Από τις δομές αυτές, οι 231 χαρακτηρίστηκαν «κόκκινες» και οι 424 «κίτρινες». Στην «κόκκινη» κατηγορία περιλαμβάνονται περίπου 160 μη ιατρικές οντότητες, 50 ιατρεία, 7 πολυϊατρεία και 12 ιδιωτικές κλινικές.
Σημειώνεται ότι η κατάταξη αυτή αποτελεί ένδειξη που χρήζει ελέγχου και δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει διαπιστωθεί παράβαση. Η τελική αξιολόγηση των περιπτώσεων και τυχόν επιβολή κυρώσεων ανήκει στους αρμόδιους ελεγκτικούς μηχανισμούς.
Τι ελέγχει το MedWatch σε γιατρούς και δομές υγείας
Ο δημιουργός της πλατφόρμας, Γιάννης Δοξαράς, εξήγησε στην εκπομπή «Live Now» του ΕΡΤnews ότι βασικός στόχος του MedWatch είναι να συγκεντρώνει σε ένα σύστημα πληροφορίες που βρίσκονται διάσπαρτες στο διαδίκτυο και να τις διασταυρώνει με στοιχεία από τα επίσημα μητρώα.
Η πλατφόρμα παρακολουθεί, μεταξύ άλλων, διαφημίσεις στη Google και στο TikTok, ιστοσελίδες γιατρών, κλινικών και άλλων δομών, ενώ αξιοποιεί και στοιχεία από τα μητρώα των Ιατρικών Συλλόγων.
Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να συγκρίνει τις υπηρεσίες που προβάλλει ένας γιατρός με την επίσημη ειδικότητα και εξειδίκευσή του. Παράλληλα, εξετάζεται εάν η ιατρική πράξη που διαφημίζεται μπορεί να παρέχεται νόμιμα στη συγκεκριμένη κατηγορία δομής.
Για τη λειτουργία του συστήματος έχουν κωδικοποιηθεί οι σχετικές διατάξεις της νομοθεσίας σε 11 δείκτες ελέγχου. Μεταξύ άλλων, εξετάζονται η διαφήμιση φαρμάκων, η ειδικότητα και η εξειδίκευση του γιατρού, η κατηγορία της δομής, οι επιτρεπόμενες ιατρικές πράξεις, οι απαιτήσεις εξοπλισμού και οι προϋποθέσεις λειτουργίας.
Έτσι, ο έλεγχος δεν περιορίζεται μόνο στο τι διαφημίζεται, αλλά επεκτείνεται στο ποιος παρέχει την υπηρεσία και σε ποιον χώρο επιτρέπεται να πραγματοποιείται.
Από ιατρεία και κλινικές μέχρι spa και κομμωτήρια
Στο πεδίο ελέγχου του MedWatch δεν βρίσκονται μόνο οι γιατροί, τα ιατρεία και οι ιδιωτικές κλινικές. Η πλατφόρμα εξετάζει και μη ιατρικές επιχειρήσεις, όταν αυτές προβάλλουν υπηρεσίες που συνδέονται με την υγεία ή την ιατρική.
Στο σύστημα μπορούν να εντοπιστούν, για παράδειγμα, spa, κέντρα αισθητικής, ινστιτούτα, ακόμη και κομμωτήρια, όταν διαφημίζουν πράξεις που δεν επιτρέπεται να παρέχονται από μη ιατρικές δομές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα που αναφέρθηκε είναι η διαφήμιση υπηρεσιών όπως το Botox.
Παράλληλα, ελέγχεται και το περιεχόμενο των διαφημίσεων. Το σύστημα μπορεί να εντοπίζει μαρτυρίες ασθενών, υπερθετικούς ισχυρισμούς και αναφορές σε θεραπευτικά αποτελέσματα.
Μεταξύ των παραδειγμάτων που αναφέρθηκαν περιλαμβάνονται διαφημίσεις κλινικών εξωσωματικής γονιμοποίησης με μαρτυρίες γυναικών σχετικά με την επίτευξη εγκυμοσύνης από την πρώτη προσπάθεια, αλλά και ισχυρισμοί για ίαση ή σημαντική βελτίωση της κατάστασης ασθενών με σοβαρές μορφές καρκίνου.
Κατά την πιλοτική λειτουργία καταγράφηκαν ακόμη αναφορές σε «θαύματα», detox και ίαση, διαφημίσεις συνταγογραφούμενων φαρμάκων προς το κοινό, καθώς και περιπτώσεις στις οποίες μια ιατρική πράξη εμφανίζεται να παρέχεται σε δομή διαφορετικής κατηγορίας από αυτή που προβλέπει το θεσμικό πλαίσιο.
Η διασταύρωση με τα μητρώα και ο ανθρώπινος έλεγχος
Ιδιαίτερη σημασία έχει η δυνατότητα του MedWatch να διασταυρώνει όσα εμφανίζονται στο διαδίκτυο με τα στοιχεία των επίσημων μητρώων.
Αναφερόμενος στην περίπτωση του ιατρείου των γιατρών που έχουν προφυλακιστεί για την υπόθεση του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη, ο κ. Δοξαράς σημείωσε ότι η πλατφόρμα εντόπισε στον ιστότοπο της δομής διαφημιζόμενες θεραπείες και ισχυρισμούς που, βάσει των διαθέσιμων στοιχείων, δεν μπορούσαν να πραγματοποιούνται στο συγκεκριμένο ιατρείο. Η διασταύρωση, όπως ανέφερε, έδειξε επίσης αναντιστοιχία μεταξύ της απαιτούμενης εξειδίκευσης για συγκεκριμένες πράξεις και των στοιχείων του γιατρού.
Ωστόσο, το MedWatch δεν αποφαίνεται από μόνο του ότι έχει διαπραχθεί παράβαση. Η λειτουργία του είναι να εντοπίζει περιπτώσεις που χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση και να κατευθύνει εκεί τους αρμόδιους ελεγκτές.
Το υλικό που συγκεντρώνει η πλατφόρμα θα παραδίδεται στους Ιατρικούς Συλλόγους, ώστε οι ελεγκτικοί μηχανισμοί να μπορούν να επικεντρώνονται στις δομές που έχουν επισημανθεί.
Ο ανθρώπινος έλεγχος παραμένει απαραίτητος, καθώς μια αυτοματοποιημένη ένδειξη μπορεί να αποδειχθεί λανθασμένη και μια δομή που έχει επισημανθεί να μην έχει τελικά διαπράξει παράβαση.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, απαιτείται και επιτόπιος έλεγχος, με τη συμμετοχή διαφορετικών ειδικοτήτων. Όταν εξετάζονται ζητήματα που αφορούν τη διαμόρφωση και τις τεχνικές προδιαγραφές ενός ιατρείου, μπορεί να απαιτείται ακόμη και η συμμετοχή πολιτικού μηχανικού.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που παρουσιάστηκε, επόμενο βήμα είναι η δημιουργία εφαρμογής για κινητά, μέσω της οποίας οι πολίτες θα μπορούν να αναζητούν έναν γιατρό και να βλέπουν την επίσημη ειδικότητα, την εξειδίκευση και τη μετεκπαίδευσή του, με βάση τα στοιχεία των αρμόδιων μητρώων.
Με τον τρόπο αυτό, το MedWatch επιδιώκει να δημιουργήσει μια επίσημη πηγή πληροφόρησης, ώστε οι πολίτες να μπορούν να διασταυρώνουν τα στοιχεία που εμφανίζονται στη διαδικτυακή προβολή ενός γιατρού με τα στοιχεία που είναι καταχωρισμένα στα επίσημα μητρώα.
