Τα Κοινωνικά Παντοπωλεία των Δήμων αποτελούν στήριγμα για πολίτες και οικογένειες που βρίσκονται αντιμέτωποι με οικονομικές δυσκολίες, καθώς προσφέρουν χωρίς οικονομική επιβάρυνση τρόφιμα, είδη πρώτης ανάγκης και άλλα απαραίτητα αγαθά. Η επιλογή των δικαιούχων γίνεται με βάση εισοδηματικά και κοινωνικά κριτήρια, τα οποία ορίζει ξεχωριστά κάθε Δήμος.
Οι συγκεκριμένες δομές εντάσσονται στο ευρύτερο πλαίσιο κοινωνικής μέριμνας της τοπικής αυτοδιοίκησης και αποσκοπούν στην υποστήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών, αλλά και στον περιορισμό του κοινωνικού αποκλεισμού.
Στο πλαίσιο της λειτουργίας τους, διατίθενται δωρεάν αγαθά καθημερινής χρήσης, μεταξύ των οποίων τρόφιμα, προϊόντα ατομικής υγιεινής, καθαριστικά, ενδύματα και σχολικά είδη. Η ποσότητα και το είδος των προϊόντων εξαρτώνται από τα αποθέματα κάθε δομής και τις ανάγκες των ωφελούμενων.
Την προσπάθεια αυτή ενισχύουν μέσα από συνεργασίες εθελοντές, σύλλογοι, επιχειρήσεις και κοινωνικοί φορείς, συμβάλλοντας στην καλλιέργεια πνεύματος αλληλεγγύης στις τοπικές κοινωνίες.
Σε αρκετές περιοχές, τα Κοινωνικά Παντοπωλεία λειτουργούν σε συνδυασμό με τα Κέντρα Κοινότητας, τα Κοινωνικά Φαρμακεία και τα Κοινωνικά Συσσίτια, διευρύνοντας το πλαίσιο παροχής βοήθειας προς τους πολίτες.
Ποιοι έχουν δικαίωμα σε δωρεάν τρόφιμα
Η παροχή βοήθειας αφορά κυρίως άτομα και νοικοκυριά που, εξαιτίας της οικονομικής τους κατάστασης ή άλλων κοινωνικών παραγόντων, δεν μπορούν να ανταποκριθούν στις βασικές ανάγκες της καθημερινότητάς τους.
Στις ομάδες πολιτών που ενδέχεται να δικαιούνται ένταξη στις συγκεκριμένες δομές συγκαταλέγονται:
- Άνεργοι και μακροχρόνια άνεργοι που αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα.
- Άτομα με χαμηλά εισοδήματα ή χωρίς καθόλου εισόδημα, τα οποία αδυνατούν να ανταποκριθούν στις καθημερινές τους υποχρεώσεις.
- Μονογονεϊκά και πολύτεκνα νοικοκυριά, με βάση την οικονομική τους κατάσταση.
- Άτομα με αναπηρία ή σοβαρές παθήσεις, εφόσον καλύπτουν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
- Ηλικιωμένοι που λαμβάνουν χαμηλές συντάξεις και διαθέτουν περιορισμένους οικονομικούς πόρους.
- Άστεγοι και πολίτες που βρίσκονται αντιμέτωποι με τον κοινωνικό αποκλεισμό.
Τα κριτήρια για την ένταξη δεν είναι κοινά για όλους τους Δήμους. Κάθε δημοτική αρχή θέτει τις δικές της εισοδηματικές και κοινωνικές προϋποθέσεις, ενώ στην αξιολόγηση μπορεί να συνυπολογίζονται η σύνθεση της οικογένειας, η εργασιακή κατάσταση και η παρουσία ανήλικων μελών στο νοικοκυριό.
Πώς υποβάλλεται η αίτηση στο Κοινωνικό Παντοπωλείο
Οι πολίτες που ενδιαφέρονται να ενταχθούν σε κάποιο Κοινωνικό Παντοπωλείο θα πρέπει να επικοινωνήσουν με τον Δήμο στον οποίο διαμένουν μόνιμα, προκειμένου να λάβουν πληροφορίες για τα βήματα της διαδικασίας.
Η αίτηση μπορεί να κατατεθεί, ανάλογα με τις υπηρεσίες που διαθέτει κάθε Δήμος, με τους εξής τρόπους:
- Διαδικτυακά, μέσω της επίσημης ιστοσελίδας του Δήμου, εφόσον υπάρχει αυτή η δυνατότητα.
- Με φυσική παρουσία στην αρμόδια Κοινωνική Υπηρεσία.
- Μέσω του Κέντρου Κοινότητας, όπου οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να λάβουν βοήθεια για τη συγκέντρωση και κατάθεση των απαιτούμενων δικαιολογητικών.
Σε ορισμένους Δήμους προβλέπεται και η προηγούμενη κράτηση ραντεβού.
Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά
Για να αξιολογηθεί ένα αίτημα ένταξης, οι αρμόδιες δημοτικές υπηρεσίες ζητούν συνήθως έγγραφα που πιστοποιούν την οικονομική, οικογενειακή και κοινωνική κατάσταση του ενδιαφερόμενου.
Μεταξύ των δικαιολογητικών που μπορεί να χρειαστούν είναι τα εξής:
- Συμπληρωμένη αίτηση συμμετοχής ή υπεύθυνη δήλωση.
- Δελτίο αστυνομικής ταυτότητας ή διαβατήριο.
- Πρόσφατο εκκαθαριστικό ή αντίγραφο φορολογικής δήλωσης Ε1.
- Πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης.
- Βεβαίωση ανεργίας, εφόσον πρόκειται για άνεργο πολίτη.
- Έγγραφο που αποδεικνύει τη μόνιμη κατοικία.
- Ιατρική γνωμάτευση ή πιστοποιητικό αναπηρίας, στις περιπτώσεις που απαιτείται.
Τα απαιτούμενα έγγραφα ενδέχεται να διαφοροποιούνται ανάλογα με τον Δήμο. Για τον λόγο αυτό, είναι απαραίτητο οι ενδιαφερόμενοι να επικοινωνούν πρώτα με την αρμόδια υπηρεσία, ώστε να ενημερώνονται για τον ακριβή φάκελο που πρέπει να καταθέσουν.
Πώς αξιολογούνται οι αιτήσεις και πότε πραγματοποιείται η διανομή των προϊόντων
Αφού κατατεθούν τα απαραίτητα δικαιολογητικά, οι κοινωνικές υπηρεσίες προχωρούν στην εξέταση της αίτησης. Κατά την αξιολόγηση λαμβάνονται υπόψη τα οικονομικά δεδομένα του ενδιαφερομένου, καθώς και οι ιδιαίτερες ανάγκες του νοικοκυριού του.
Στη συνέχεια, ο αιτών πληροφορείται εάν το αίτημά του εγκρίθηκε ή απορρίφθηκε.
Σε περίπτωση θετικής απόφασης, ενημερώνεται για τον τρόπο με τον οποίο θα μπορεί να παραλαμβάνει τα προϊόντα από τη δομή.
Η διάθεση των αγαθών πραγματοποιείται είτε κάθε μήνα είτε ανά δύο μήνες, ανάλογα με τον σχεδιασμό και τις δυνατότητες του εκάστοτε Κοινωνικού Παντοπωλείου.
Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα: Τι προβλέπεται για τους δικαιούχους
Οι πολίτες που είναι δικαιούχοι του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος έχουν τη δυνατότητα να απευθυνθούν στις κοινωνικές υπηρεσίες του Δήμου τους και να ενημερωθούν εάν μπορούν να λάβουν πρόσθετη ενίσχυση από το Κοινωνικό Παντοπωλείο.
Ωστόσο, η καταβολή του συγκεκριμένου επιδόματος δεν εξασφαλίζει αυτομάτως την ένταξη στη δομή, καθώς μπορεί να προβλέπονται και επιπλέον κριτήρια που πρέπει να πληρούνται.
Επιπλέον, οι ενδιαφερόμενοι έχουν τη δυνατότητα να αναζητήσουν πληροφορίες για άλλες μορφές κοινωνικής υποστήριξης, όπως αυτές που παρέχονται από τα Κοινωνικά Φαρμακεία και τα Κοινωνικά Συσσίτια.
