Τουλάχιστον 112 αλλοδαποί έχουν χάσει τη ζωή τους υπό κράτηση στην Ελλάδα από το 2000, σύμφωνα με έρευνα ερευνητών του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, την οποία επικαλείται δημοσίευμα του διεθνούς πρακτορείου Reuters. Από τις περιπτώσεις που εντοπίστηκαν, οι 34 θάνατοι δεν είχαν καταγραφεί ποτέ στα επίσημα αστυνομικά αρχεία, παρά το γεγονός ότι είχαν γίνει γνωστοί μέσα από δημοσιογραφικές έρευνες, οργανώσεις και διεθνείς παρατηρητές.
Τα στοιχεία αφορούν μια περίοδο 26 ετών και περιλαμβάνουν θανάτους σε αστυνομικά τμήματα και εγκαταστάσεις κράτησης μεταναστών. Συνολικά, μεταξύ των 112 περιστατικών καταγράφηκαν 44 αυτοκτονίες, ενώ 84 άνθρωποι πέθαναν σε αστυνομικά τμήματα όπου δεν υπήρχε ιατρικό προσωπικό. Άλλοι 27 θάνατοι αναφέρθηκαν σε εγκαταστάσεις κράτησης μεταναστών.
Τα στοιχεία της έρευνας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης
Η έρευνα, η οποία δημοσιεύθηκε την Τρίτη στην πλατφόρμα ερευνητικών δεδομένων Detention Landscapes, αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου προγράμματος παρακολούθησης των θανάτων αλλοδαπών που βρίσκονται υπό κράτηση, είτε για μεταναστευτικούς είτε για ποινικούς λόγους.
Για τη συγκέντρωση των δεδομένων αξιοποιήθηκαν στατιστικά στοιχεία της Ελληνικής Αστυνομίας, τα οποία εξασφαλίστηκαν μέσω αιτημάτων πρόσβασης σε δημόσιες πληροφορίες, καθώς και εκθέσεις διεθνών οργανισμών, δημοσιεύματα μέσων ενημέρωσης και μαρτυρίες.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι τα ευρήματα αποκαλύπτουν κενά στα επίσημα αστυνομικά αρχεία και σοβαρά εμπόδια στην πρόσβαση των κρατουμένων σε υπηρεσίες υγείας. Μάλιστα, υπογραμμίζουν ότι ορισμένοι από τους θανάτους σημειώθηκαν σε εγκαταστάσεις που χρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ειδικότερα, οι 34 θάνατοι που δεν περιλαμβάνονταν στις αστυνομικές στατιστικές είχαν καταγραφεί από δημοσιογράφους, μη κυβερνητικές οργανώσεις και φορείς παρακολούθησης των συνθηκών κράτησης.
Η έκθεση του Συμβουλίου της Ευρώπης και οι συνθήκες κράτησης
Τα ευρήματα έρχονται σε συνέχεια των καταγγελιών οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αλλά και έκθεσης που δημοσίευσε το 2026 η Επιτροπή κατά των Βασανιστηρίων του Συμβουλίου της Ευρώπης (CPT).
Στην έκθεση επισημαίνεται ότι οι θάνατοι υπό αστυνομική κράτηση στην Ελλάδα έχουν αυξηθεί, ενώ ορισμένοι από αυτούς θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί εάν υπήρχε επαρκής επιτήρηση, ψυχιατρική υποστήριξη και ιατρική περίθαλψη.
Μεταξύ των περιστατικών που εξετάστηκαν ήταν και ο θάνατος ενός 37χρονου Πακιστανού μετανάστη, ο οποίος έχασε τη ζωή του ενώ κρατούνταν σε αστυνομικό τμήμα της Αθήνας.
Η ίδια έκθεση αναφέρεται και στις συνθήκες υπερπληθυσμού στις φυλακές, περιγράφοντας περιπτώσεις όπου έως και πέντε κρατούμενοι τοποθετούνταν σε κελιά που προορίζονταν για ένα άτομο. Παράλληλα, καταγράφονται αναφορές για κρατουμένους που αναγκάζονταν να κοιμούνται σε τσιμεντένια δάπεδα ή σε στρώματα γεμάτα κοριούς.
Το σχέδιο της Ελλάδας για τη βελτίωση των συνθηκών κράτησης
Η Ελλάδα, η οποία αποτελεί εδώ και χρόνια ένα από τα βασικά σημεία εισόδου μεταναστών στην Ευρωπαϊκή Ένωση από την Αφρική, την Ασία και τη Μέση Ανατολή, είχε ενημερώσει την CPT ότι προχωρά σε μέτρα για την αντιμετώπιση των προβλημάτων.
Συγκεκριμένα, η ελληνική πλευρά επικαλέστηκε σχέδιο δράσης για την περίοδο 2025-2030, το οποίο προβλέπει τη βελτίωση των συνθηκών κράτησης, την προστασία των δικαιωμάτων των κρατουμένων, την ενίσχυση του προσωπικού και την αντιμετώπιση του υπερπληθυσμού στις φυλακές.
Σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ για το 2024, ο υπερπληθυσμός αποτελεί πρόβλημα σε περισσότερες από το 60% των χωρών παγκοσμίως.
Το Reuters αναφέρει ότι η ελληνική κυβέρνηση και το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη δεν είχαν απαντήσει άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό των ευρημάτων της έρευνας.
