Η συνεχιζόμενη ένταση στη Μέση Ανατολή και οι γεωπολιτικές αναταράξεις εντείνουν τις ανησυχίες για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια, με τις τιμές του φυσικού αερίου να καταγράφουν απότομη άνοδο.
Σήμερα, στον ολλανδικό κόμβο Title Transfer Facility (TTF), η τιμή διαμορφώνεται στα 56,130 ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση 26,118% σε σύγκριση με χθες και 81% σε σχέση με την περασμένη Παρασκευή.
Οι στρατιωτικές επιθέσεις των ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν επανέφεραν στο προσκήνιο το βασικό ζήτημα της διεθνούς ενεργειακής ασφάλειας: τον κίνδυνο διακοπής της ροής πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Μέση Ανατολή μέσω των Στενών του Ορμούζ, του κομβικότερου «ενεργειακού στενού» διεθνώς. Από το σημείο αυτό διέρχονται καθημερινά περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, ποσότητα που αντιστοιχεί σχεδόν στο 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης, ενώ από εκεί περνά και το 20% του παγκόσμιου εμπορίου LNG.
Παρότι η Ευρώπη εμφανίζει μικρότερη εξάρτηση από το πετρέλαιο και το LNG της Μέσης Ανατολής σε σύγκριση με άλλες μεγάλες οικονομίες, ενδεχόμενη διακοπή των ροών θα μπορούσε να επιφέρει σημαντικές αναταράξεις στις διεθνείς τιμές, επηρεάζοντας και την ευρωπαϊκή αγορά. Το φυσικό αέριο αποτελεί το πιο ευάλωτο στοιχείο της ευρωπαϊκής ενεργειακής στρατηγικής, καθώς τυχόν περιορισμοί στις ροές θα μειώσουν τη διαθεσιμότητα LNG διεθνώς, εντείνοντας τις πιέσεις στις τιμές.
Η Ευρώπη μπήκε στο 2026 με χαμηλότερα αποθέματα φυσικού αερίου σε σχέση με προηγούμενα έτη, διαθέτοντας 46 δισ. κυβικά μέτρα στο τέλος Φεβρουαρίου, έναντι 60 δισ. το 2025 και 77 δισ. το 2024. Μια παρατεταμένη κρίση στην περιοχή ενδέχεται να αυξήσει την πίεση στις ευρωπαϊκές βιομηχανίες, ανεβάζοντας το ενεργειακό κόστος και ενδεχομένως οδηγώντας σε μεγαλύτερη ζήτηση άνθρακα, σε μια προσπάθεια μείωσης του κόστους παραγωγής.
Στην αγορά πετρελαίου, η απόφαση του ΟΠΕΚ+ να αυξήσει την παραγωγή από την 1η Μαρτίου στοχεύει στην αποκλιμάκωση των πιέσεων. Την ίδια στιγμή, οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν προχωρήσει σε απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων, εκτιμώντας ότι η κρίση θα είναι βραχυπρόθεσμη.
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις καλούνται να προετοιμαστούν για ενδεχόμενη περαιτέρω κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναλαμβάνει ρόλο στη διασφάλιση του εφοδιασμού με LNG και στον συντονισμό για την ενίσχυση των αποθηκών σε περίπτωση παρατεταμένων αυξήσεων τιμών ή ελλείψεων.
