Η ελληνική αγορά κατοικίας εισέρχεται σε μία νέα, πιεστική πραγματικότητα, καθώς το κόστος στέγασης αυξάνεται με ταχύτερους ρυθμούς από τα εισοδήματα, οδηγώντας χιλιάδες νοικοκυριά σε οριακή οικονομική κατάσταση.
Οι εργαζόμενοι που συντηρούν οικογένεια καλούνται πλέον να καλύψουν ενοίκια που βρίσκονται σε επίπεδα ευρωπαϊκών πρωτευουσών, την ώρα που οι αποδοχές παραμένουν στάσιμες. Το αποτέλεσμα είναι η κατοικία να απορροφά το μεγαλύτερο μέρος του μηνιαίου εισοδήματος, περιορίζοντας σημαντικά την αγοραστική δύναμη.
Στα ύψη τα ενοίκια στην Αθήνα
Σύμφωνα με μελέτη του ΚΕΦΙΜ, που βασίζεται σε στοιχεία της Eurostat, το 2024:
-
Το μέσο ενοίκιο για διαμέρισμα ενός υπνοδωματίου στην Αθήνα έφτασε τα 1.050 ευρώ
-
Για δύο υπνοδωμάτια διαμορφώθηκε στα 1.400 ευρώ
-
Για μεγαλύτερα ακίνητα:
-
3 υπνοδωμάτια: έως 2.100 ευρώ
-
Μεζονέτες: περίπου 2.300 ευρώ
-
Μονοκατοικίες: έως 3.050 ευρώ
-
Οι τιμές αυτές κινούνται πλέον πολύ κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, γεγονός που αναδεικνύει τη σύγκλιση της ελληνικής αγοράς με ακριβότερες πρωτεύουσες.
Όταν το ενοίκιο «τρώει» τον μισθό
Το βασικό πρόβλημα δεν είναι μόνο οι τιμές, αλλά η σχέση τους με τα εισοδήματα.
Με έναν μέσο μισθό περίπου 1.496 ευρώ:
-
Ένα μικρό διαμέρισμα απορροφά 70,2% του εισοδήματος
-
Ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων φτάνει στο 93,6%
Αντίθετα, στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες τα αντίστοιχα ποσοστά κυμαίνονται:
-
Περίπου στο 33,8% για μικρότερα σπίτια
-
Και στο 45,6% για μεγαλύτερα
Η διαφορά αυτή καταδεικνύει το δομικό πρόβλημα βιωσιμότητας της στέγασης στην Ελλάδα.
Ενοίκια vs πληθωρισμός: Μια «ανεξέλεγκτη» πορεία
Καταρρίπτεται πλέον ο ισχυρισμός ότι τα ενοίκια ακολουθούν τον πληθωρισμό.
Σύμφωνα με τα στοιχεία:
-
Τα ενοίκια αυξάνονται με ρυθμούς 5%–10% ετησίως
-
Ο πληθωρισμός κινείται κοντά στο 3%
Η αγορά ακινήτων φαίνεται να λειτουργεί με δικούς της κανόνες, επιβαρύνοντας περαιτέρω τα νοικοκυριά.
Πώς επιβιώνουν τα νοικοκυριά
Παρά την εκρηκτική αύξηση των τιμών, τα ελληνικά νοικοκυριά προσαρμόζονται:
-
Με δεύτερη εργασία ή πρόσθετα εισοδήματα
-
Με διπλό εισόδημα (εργασία και των δύο συζύγων)
-
Με περιορισμό άλλων δαπανών
Η καθημερινότητα δείχνει ότι η στέγαση έχει μετατραπεί σε βασικό οικονομικό βάρος.
Από τις μεγαλύτερες αυξήσεις στην ΕΕ
Η Ελλάδα καταγράφει μία από τις υψηλότερες αυξήσεις ενοικίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το 2025:
-
Ελλάδα: +10,1% (2η θέση)
-
Κροατία: +17,6%
-
Ουγγαρία: +9,8%
-
Βουλγαρία: +9,6%
-
Ρουμανία: +8,2%
Αντίθετα, χαμηλότερες αυξήσεις καταγράφηκαν σε χώρες όπως η Ιταλία, η Γαλλία και η Φινλανδία.
Σύγκριση με ευρωπαϊκές πρωτεύουσες
Η Αθήνα πλέον συγκρίνεται άμεσα με μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις:
-
Μαδρίτη: ~1.700 ευρώ
-
Ρώμη: ~1.650 ευρώ
-
Βιέννη: ~1.600 ευρώ
Ακριβότερες αγορές παραμένουν:
-
Παρίσι: ~2.500 ευρώ
-
Δουβλίνο: >2.600 ευρώ
-
Κοπεγχάγη και Στοκχόλμη: ακόμη υψηλότερα επίπεδα
Ωστόσο, η κρίσιμη διαφορά είναι ότι στις πόλεις αυτές τα εισοδήματα είναι σημαντικά υψηλότερα.
Παρά τα στοιχεία των μελετών, στην πράξη:
-
Ένα διαμέρισμα 80–90 τ.μ. στην Αθήνα ενοικιάζεται συνήθως μεταξύ 850–1.100 ευρώ
-
Οι υψηλότερες τιμές αφορούν κυρίως ανακαινισμένα ή νεότερα ακίνητα
Ωστόσο, αυτό δεν αλλάζει τη βασική διαπίστωση:
η στέγαση έχει γίνει δυσανάλογα ακριβή σε σχέση με τα εισοδήματα.
