Αρνητική κατά περίπου 2,5% ήταν η πραγματική απόδοση των τραπεζικών καταθέσεων το 2025, καθώς τα χαμηλά επιτόκια δεν κατάφεραν να αντισταθμίσουν τον πληθωρισμό.
Οι αποταμιευτές βρέθηκαν αντιμέτωποι με σημαντικές απώλειες αγοραστικής δύναμης, παρά τους τόκους που εισέπραξαν από τις καταθέσεις τους. Μόνο μέσα στο 2025 εκτιμάται ότι χάθηκαν περίπου 3,9 δισ. ευρώ σε πραγματική αξία, ενώ στην τετραετία 2022-2025 οι συνολικές απώλειες ξεπερνούν τα 23 δισ. ευρώ.
Το πρόβλημα προκύπτει από τη μεγάλη απόσταση μεταξύ των τραπεζικών επιτοκίων και του πληθωρισμού. Το 2025, σε συνολικές καταθέσεις περίπου 155 δισ. ευρώ, το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο διαμορφώθηκε μόλις στο 0,31%, αποφέροντας περίπου 480 εκατ. ευρώ σε τόκους.
Την ίδια στιγμή, ο μέσος πληθωρισμός έφτασε το 2,9%. Έτσι, η πραγματική απόδοση των καταθέσεων υποχώρησε περίπου στο -2,5%.
Για έναν καταθέτη με 10.000 ευρώ στην τράπεζα, το μέσο επιτόκιο του 0,31% αντιστοιχεί σε περίπου 31 ευρώ τόκους πριν από φόρους.
Ωστόσο, η αύξηση των τιμών κατά 2,9% σημαίνει ότι η αγοραστική δύναμη των ίδιων χρημάτων μειώθηκε σημαντικά. Με άλλα λόγια, το ποσό που εμφανίζεται στον τραπεζικό λογαριασμό μπορεί να παραμένει σχεδόν αμετάβλητο ή να αυξάνεται ελαφρά, όμως με τα ίδια χρήματα αγοράζονται λιγότερα αγαθά και υπηρεσίες.
Πάνω από 23 δισ. ευρώ οι απώλειες στην τετραετία
Η διάβρωση των αποταμιεύσεων δεν αφορά μόνο το 2025. Η πίεση ξεκίνησε ιδιαίτερα έντονα από το 2022, όταν η ενεργειακή κρίση οδήγησε τον πληθωρισμό στο 9,2%.
Κατά την περίοδο 2022-2025, οι αποταμιευτές εκτιμάται ότι εισέπραξαν συνολικά περίπου 2 δισ. ευρώ σε τόκους, την ώρα που η άνοδος των τιμών προκάλεσε απώλεια αγοραστικής δύναμης περίπου 24 δισ. ευρώ.
Η διαφορά μεταφράζεται σε καθαρή απώλεια άνω των 23 δισ. ευρώ για τους καταθέτες.
Τι ισχύει το 2026
Η εικόνα παραμένει πιεστική και το 2026, καθώς ακόμη και οι αποδόσεις αρκετών προθεσμιακών καταθέσεων εξακολουθούν να βρίσκονται κάτω από τον πληθωρισμό.
Οι τραπεζικές καταθέσεις εξακολουθούν, βέβαια, να προσφέρουν ασφάλεια, άμεση ρευστότητα και προστασία καταθέσεων έως 100.000 ευρώ ανά καταθέτη και τράπεζα.
Ωστόσο, όταν ο πληθωρισμός παραμένει υψηλότερος από το επιτόκιο, η πραγματική αξία των χρημάτων μειώνεται σταδιακά, ακόμη και αν το ονομαστικό υπόλοιπο του τραπεζικού λογαριασμού δεν παρουσιάζει αντίστοιχη μείωση.
