Η ανάγκη για συνεχή φροντίδα και συμπαράσταση από τρίτο πρόσωπο αποτελεί μια δύσκολη καθημερινότητα για πολλούς συμπολίτες μας. Εκτός από τη συναισθηματική επιβάρυνση, η κατάσταση αυτή συνεπάγεται και σημαντικό οικονομικό κόστος.
Για την οικονομική στήριξη των ατόμων που βρίσκονται σε αυτή τη θέση, ο e-ΕΦΚΑ χορηγεί το Επίδομα Απολύτου Αναπηρίας, μια ενίσχυση που για το 2026 μπορεί να φτάσει έως και 671,40 ευρώ τον μήνα.
Ωστόσο, η χορήγηση του επιδόματος δεν εξαρτάται μόνο από τη γνωμάτευση αναπηρίας. Απαιτείται να πληρούνται και συγκεκριμένες ασφαλιστικές προϋποθέσεις, που αφορούν το είδος της σύνταξης και τον χρόνο πρώτης ασφάλισης.
Ποιοι δικαιούνται το επίδομα
Η βασική προϋπόθεση για την καταβολή της παροχής είναι η ρητή αναφορά από τα ΚΕΠΑ ότι ο ασφαλισμένος χρειάζεται τη συμπαράσταση άλλου προσώπου. Ωστόσο, το δικαίωμα διαφέρει ανάλογα με την κατηγορία συνταξιούχου.
Συνταξιούχοι λόγω αναπηρίας αποτελούν την κύρια κατηγορία δικαιούχων. Εφόσον στη γνωμάτευση των ΚΕΠΑ αναφέρεται η ανάγκη βοήθειας από τρίτο πρόσωπο, η προσαύξηση ενεργοποιείται στη σύνταξη.
Συνταξιούχοι λόγω θανάτου (σύνταξη χηρείας) μπορούν επίσης να λάβουν την παροχή, αλλά μόνο εφόσον ο θανών ασφαλίστηκε για πρώτη φορά πριν από το 1993. Για τους ασφαλισμένους του πρώην ΟΓΑ εφαρμόζονται ειδικές διατάξεις.
Συνταξιούχοι λόγω γήρατος δεν δικαιούνται την προσαύξηση, εκτός από μια σημαντική εξαίρεση: τους συνταξιούχους που πάσχουν από ολική τύφλωση.
Ενεργοί ασφαλισμένοι, δηλαδή όσοι εργάζονται ή δεν έχουν καταθέσει ακόμη αίτηση συνταξιοδότησης, δεν μπορούν να λάβουν το επίδομα, ακόμη και αν έχουν υψηλό ποσοστό αναπηρίας.
Το ύψος του επιδόματος
Το ποσό της ενίσχυσης διαφοροποιείται ανάλογα με το έτος πρώτης ασφάλισης του δικαιούχου.
Για τους παλαιούς ασφαλισμένους (πριν από το 1993) η σύνταξη προσαυξάνεται κατά 50%, με το ανώτατο ποσό της ενίσχυσης για το 2026 να φτάνει τα 671,40 ευρώ μηνιαίως.
Για τους νέους ασφαλισμένους (μετά το 1993) προβλέπεται σταθερό μηνιαίο ποσό, το οποίο για το τρέχον έτος ανέρχεται στα 201,71 ευρώ.
Σχέση με το εξωιδρυματικό επίδομα
Σε περιπτώσεις παραπληγίας ή τετραπληγίας με ποσοστό αναπηρίας άνω του 67%, οι δικαιούχοι μπορούν να λάβουν το Εξωιδρυματικό Επίδομα, το οποίο φτάνει τα 846 ευρώ τον μήνα.
Ο e-ΕΦΚΑ δεν επιτρέπει την πλήρη καταβολή και των δύο παροχών ταυτόχρονα. Αντίθετα, αποδίδεται στον δικαιούχο η οικονομικά πιο συμφέρουσα παροχή.
Η διαδικασία αίτησης
Η διαδικασία υποβολής έχει πλέον ψηφιοποιηθεί και πραγματοποιείται σε δύο στάδια.
Πρώτο βήμα: Ο ενδιαφερόμενος υποβάλλει αίτηση στην Εθνική Πύλη Αναπηρίας για να προγραμματιστεί η εξέταση από την υγειονομική επιτροπή των ΚΕΠΑ.
Δεύτερο βήμα: Μετά την έκδοση θετικής απόφασης, υποβάλλεται ηλεκτρονική αίτηση στον e-ΕΦΚΑ μέσω της υπηρεσίας συνταξιοδότησης.
Προθεσμίες και αναδρομικά
Ιδιαίτερη σημασία έχει η τήρηση των προθεσμιών. Οι δικαιούχοι έχουν διάστημα τεσσάρων μηνών από την έκδοση της απόφασης των ΚΕΠΑ για να καταθέσουν αίτηση στον ΕΦΚΑ.
Εφόσον η αίτηση υποβληθεί μέσα σε αυτό το χρονικό διάστημα, το επίδομα καταβάλλεται αναδρομικά από την ημερομηνία που ζητήθηκε η πιστοποίηση της αναπηρίας.
