Στη Βουλή βρίσκεται προς ψήφιση το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης για την ενίσχυση της επαγγελματικής ασφάλισης, το οποίο φιλοδοξεί να αλλάξει σημαντικά το τοπίο στη συμπληρωματική συνταξιοδοτική αποταμίευση.
Το σχέδιο νόμου με τίτλο «Ενίσχυση της επαγγελματικής ασφάλισης: περισσότερες δυνατότητες για εργαζόμενους και επιχειρήσεις, διεύρυνση των επιλογών συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης» εισήχθη στις αρμόδιες κοινοβουλευτικές επιτροπές στις 30 Ιουλίου 2026 και αναμένεται να ψηφιστεί από την Ολομέλεια.
Όπως έχει επισημάνει η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Νίκη Κεραμέως, στόχος της μεταρρύθμισης είναι να δημιουργηθεί ένα σύγχρονο και περισσότερο λειτουργικό πλαίσιο συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής προστασίας, με περισσότερες επιλογές τόσο για τους εργαζόμενους όσο και για τις επιχειρήσεις.
Τρεις μεγάλες αλλαγές στην επαγγελματική ασφάλιση
Η επαγγελματική ασφάλιση αποτελεί τον δεύτερο πυλώνα του ασφαλιστικού συστήματος, λειτουργώντας συμπληρωματικά προς τη δημόσια κοινωνική ασφάλιση.
Το νέο πλαίσιο φέρνει τρεις βασικές παρεμβάσεις, οι οποίες αφορούν την πρόσβαση στην επαγγελματική ασφάλιση, τα φορολογικά κίνητρα και τη μεταφορά των ασφαλιστικών δικαιωμάτων.
Ανοιχτά Ταμεία και νέα προϊόντα
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι η δημιουργία Ανοιχτών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης, αλλά και Ανοιχτών Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης.
Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να διευκολυνθεί η πρόσβαση στην επαγγελματική ασφάλιση για εργαζόμενους μικρότερων επιχειρήσεων και ελεύθερους επαγγελματίες.
Η συγκεκριμένη παρέμβαση έχει ιδιαίτερη σημασία για την ελληνική οικονομία, καθώς η μεγάλη πλειονότητα των επιχειρήσεων είναι μικρού μεγέθους και μέχρι σήμερα η συμμετοχή τους στον δεύτερο πυλώνα της ασφάλισης ήταν περισσότερο δύσκολη.
Νέα φορολογικά κίνητρα – Ποιο είναι το νέο πλαφόν
Σημαντικές είναι και οι αλλαγές που αφορούν τη φορολογία και τις εισφορές στα προγράμματα επαγγελματικής ασφάλισης.
Με το νέο νομοσχέδιο, οι εισφορές στα συνταξιοδοτικά προγράμματα εκπίπτουν σε ποσοστό 100%, ενώ αυξάνεται σημαντικά και το ανώτατο όριο των εισφορών.
Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, το νέο ανώτατο όριο ανέρχεται σε 35.000 ευρώ ετησίως, ενώ για τους μισθωτούς διαμορφώνεται σε 35% του ετήσιου εισοδήματος.
Παράλληλα, αλλάζει ο τρόπος φορολόγησης των παροχών. Η φορολογία δεν συνδέεται πλέον με τα έτη ασφάλισης, αλλά με την ηλικία κατά την οποία πραγματοποιείται η έξοδος από το πρόγραμμα.
Για έξοδο από το 62ο έως το 67ο έτος, προβλέπεται:
-
10% φορολογία για εφάπαξ παροχή
-
5% για παροχή υπό μορφή σύνταξης
Για έξοδο μετά το 67ο έτος, οι συντελεστές μειώνονται σε:
-
5% για εφάπαξ παροχή
-
2,5% για σύνταξη
Επιπλέον, καταργείται η φορολογική επιβάρυνση που λειτουργούσε ως αντικίνητρο για εργαζόμενους οι οποίοι επέλεγαν να ενταχθούν στην επαγγελματική ασφάλιση σε μεγαλύτερη ηλικία.
Τι αλλάζει όταν ένας εργαζόμενος αλλάζει δουλειά
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η φορητότητα των ασφαλιστικών δικαιωμάτων.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει τη δυνατότητα μεταφοράς συνταξιοδοτικών προγραμμάτων μεταξύ διαφορετικών φορέων επαγγελματικής ασφάλισης.
Προβλέπεται, μεταξύ άλλων, ομαδική φορητότητα, με δυνατότητα μεταφοράς προγραμμάτων από ΤΕΑ σε ΤΕΑ, από ΤΕΑ σε ΟΑΠΕΣ, από ΟΑΠΕΣ σε ΤΕΑ και από ΟΑΠΕΣ σε ΟΑΠΕΣ.
Παράλληλα, καθιερώνεται και ατομική φορητότητα. Έτσι, ένας εργαζόμενος που αλλάζει εργασία θα μπορεί να μεταφέρει ευκολότερα τα κατοχυρωμένα δικαιώματά του στον νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης.
Η διαδικασία συνοδεύεται από εποπτικές δικλίδες προστασίας των ασφαλισμένων, με την Τράπεζα της Ελλάδος να έχει σημαντικό ρόλο στην εποπτεία του πλαισίου.
Τι κερδίζουν οι εργαζόμενοι
Για τους ασφαλισμένους, οι αλλαγές μπορούν να οδηγήσουν σε ενίσχυση του μελλοντικού συνταξιοδοτικού εισοδήματος και σε ευκολότερη πρόσβαση σε συμπληρωματική συνταξιοδοτική προστασία.
Παράλληλα, προστατεύονται τα κατοχυρωμένα δικαιώματα σε περίπτωση αλλαγής εργοδότη ή επαγγελματικής κατάστασης, ενώ ενισχύεται η ενημέρωση και η διαφάνεια σχετικά με την πορεία των επενδύσεων.
Περισσότερες επιλογές, φορητότητα και ισχυρότερα φορολογικά κίνητρα αποτελούν τα βασικά στοιχεία του νέου πλαισίου για τους εργαζόμενους.
Τα οφέλη για τις επιχειρήσεις
Το νομοσχέδιο επιχειρεί παράλληλα να καταστήσει την επαγγελματική ασφάλιση εργαλείο προσέλκυσης και διατήρησης προσωπικού.
Οι επιχειρήσεις θα μπορούν να αξιοποιούν τα προγράμματα ως πρόσθετη παροχή προς τους εργαζόμενους, ενισχύοντας παράλληλα την εταιρική τους ταυτότητα και την ανταγωνιστικότητά τους στην αγορά εργασίας.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις μικρότερες επιχειρήσεις, οι οποίες μέχρι σήμερα αντιμετώπιζαν περισσότερες δυσκολίες στην αξιοποίηση του δεύτερου πυλώνα ασφάλισης.
Τι σημαίνει για την ελληνική οικονομία
Η κυβέρνηση εκτιμά ότι η ενίσχυση της επαγγελματικής ασφάλισης μπορεί να έχει ευρύτερες επιπτώσεις στην οικονομία.
Η μεγαλύτερη συμμετοχή σε επαγγελματικά συνταξιοδοτικά προγράμματα μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της μακροπρόθεσμης αποταμίευσης και συσσώρευση επενδυτικών κεφαλαίων, τα οποία μπορούν να διοχετευθούν στην ελληνική οικονομία.
Παράλληλα, στόχος είναι η ενίσχυση των επενδύσεων και της ρευστότητας, αλλά και η δημιουργία νέων δραστηριοτήτων και θέσεων εργασίας στον χρηματοοικονομικό κλάδο.
Το νομοσχέδιο περνά πλέον στην τελική κοινοβουλευτική διαδικασία, με το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στην ψήφισή του και στην εφαρμογή των νέων κανόνων που αλλάζουν το πλαίσιο της επαγγελματικής ασφάλισης στην Ελλάδα.
