Μια διακοπή ρεύματος μπορεί να προκαλέσει ανησυχία για τα τρόφιμα που βρίσκονται στο ψυγείο και την κατάψυξη. Ωστόσο, το πρώτο και σημαντικότερο βήμα είναι να κρατήσετε τις πόρτες κλειστές όσο το δυνατόν περισσότερο.
Κάθε άνοιγμα της πόρτας επιτρέπει στον ψυχρό αέρα να διαφύγει και επιταχύνει την άνοδο της θερμοκρασίας στο εσωτερικό. Το βασικό ζήτημα, επομένως, δεν είναι μόνο πόσες ώρες έχουν περάσει από τη στιγμή που κόπηκε το ρεύμα, αλλά κυρίως σε ποια θερμοκρασία διατηρήθηκαν τα τρόφιμα.
Ποια είναι η ασφαλής θερμοκρασία στο ψυγείο
Σύμφωνα με τις οδηγίες του ΕΦΕΤ, η συνιστώμενη θερμοκρασία για τη συντήρηση των τροφίμων στο οικιακό ψυγείο είναι από 1°C έως 4°C, ενώ η κατάψυξη θα πρέπει να βρίσκεται στους -18°C ή χαμηλότερα.
Όταν διακοπεί η ηλεκτροδότηση, η θερμοκρασία στο ψυγείο δεν ανεβαίνει αμέσως. Η αύξηση γίνεται σταδιακά και επηρεάζεται από παράγοντες όπως το πόσο γεμάτο είναι το ψυγείο, η αρχική θερμοκρασία των τροφίμων, η θερμοκρασία του χώρου και κυρίως το πόσο συχνά ανοίγει η πόρτα.
Γι' αυτό, σε μια σύντομη διακοπή, η καλύτερη πρακτική είναι απλή: δεν ανοίγουμε το ψυγείο χωρίς λόγο.
Πόσες ώρες παραμένουν ασφαλή τα τρόφιμα
Δεν υπάρχει ένα ενιαίο χρονικό όριο που να μπορεί να εφαρμοστεί σε κάθε ψυγείο και σε κάθε διακοπή ρεύματος. Η ασφάλεια των τροφίμων εξαρτάται από τη θερμοκρασία στην οποία παρέμειναν και για πόσο χρονικό διάστημα.
Ένα θερμόμετρο ψυγείου μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμο σε μια παρατεταμένη διακοπή, καθώς επιτρέπει να γνωρίζετε την πραγματική θερμοκρασία στο εσωτερικό αντί να βασίζεστε στην αίσθηση ή στην εμφάνιση των τροφίμων.
Όσο η θερμοκρασία ανεβαίνει, δημιουργούνται ευνοϊκότερες συνθήκες για την ανάπτυξη μικροοργανισμών, ιδιαίτερα στα τρόφιμα που χρειάζονται συνεχή ψύξη.
Ποια τρόφιμα χρειάζονται τη μεγαλύτερη προσοχή
Σε περίπτωση πολύωρης διακοπής ρεύματος, μεγαλύτερη προσοχή χρειάζονται τα ευπαθή τρόφιμα. Σε αυτά περιλαμβάνονται το νωπό κρέας, ο κιμάς, τα πουλερικά, τα ψάρια και τα θαλασσινά.
Στην ίδια κατηγορία ανήκουν το γάλα και αρκετά γαλακτοκομικά προϊόντα, η κρέμα γάλακτος, τα μαλακά και φρέσκα τυριά, τα αλλαντικά και τα μαγειρεμένα φαγητά.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται επίσης παρασκευές που περιέχουν αυγά ή γαλακτοκομικά, καθώς και γενικότερα τρόφιμα τα οποία αναγράφουν στην ετικέτα ότι απαιτούν συνεχή ψύξη.
Αν είναι γνωστό ότι ένα τέτοιο τρόφιμο παρέμεινε για σημαντικό χρονικό διάστημα σε θερμοκρασία υψηλότερη από τη συνιστώμενη, η ασφαλέστερη επιλογή είναι να μην καταναλωθεί.
Τι γίνεται με την κατάψυξη
Η ίδια βασική αρχή ισχύει και για την κατάψυξη: η πόρτα πρέπει να παραμένει κλειστή όσο το δυνατόν περισσότερο.
Η κατάψυξη πρέπει κανονικά να διατηρεί θερμοκρασία -18°C ή χαμηλότερη. Όταν κοπεί το ρεύμα, στόχος είναι να διατηρηθεί αυτή η χαμηλή θερμοκρασία για όσο το δυνατόν μεγαλύτερο διάστημα.
Αν διαπιστώσετε ότι κάποια κατεψυγμένα προϊόντα έχουν αρχίσει να αποψύχονται, χρειάζεται προσοχή. Δεν αφήνουμε τα τρόφιμα να ξεπαγώσουν πάνω στον πάγκο της κουζίνας.
Η απόψυξη μπορεί να γίνει στο ψυγείο, σε τρεχούμενο νερό ή στον φούρνο μικροκυμάτων, ανάλογα με το τρόφιμο και τις οδηγίες που το συνοδεύουν.
Τι μπορεί να αντέξει καλύτερα χωρίς ψύξη
Δεν παρουσιάζουν όλα τα τρόφιμα τον ίδιο κίνδυνο όταν αυξάνεται προσωρινά η θερμοκρασία.
Συνήθως μεγαλύτερη αντοχή παρουσιάζουν ολόκληρα και άκοπα φρούτα και λαχανικά, ψωμί και αρτοσκευάσματα χωρίς ευπαθή γέμιση, καθώς και προϊόντα που δεν απαιτούν συνεχή ψύξη σύμφωνα με την ετικέτα τους.
Ανάλογα με το προϊόν και τις συνθήκες, καλύτερα μπορούν να ανταποκριθούν επίσης το βούτυρο, τα σκληρά τυριά, οι μαρμελάδες, η μουστάρδα και ορισμένα τουρσιά.
Ωστόσο, χρειάζεται διάκριση ανάμεσα σε ένα ολόκληρο τρόφιμο και ένα ήδη κομμένο ή επεξεργασμένο προϊόν.
Για παράδειγμα, ένα ολόκληρο καρπούζι δεν αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο όπως ένα δοχείο με κομμένο καρπούζι που φυλάσσεται στο ψυγείο. Το ίδιο ισχύει για τις έτοιμες σαλάτες, τα κομμένα φρούτα και τα κομμένα λαχανικά.
Τι πρέπει να κάνεις μόλις επανέλθει το ρεύμα
Όταν επανέλθει η ηλεκτροδότηση, δεν χρειάζεται να πετάξετε αμέσως όλα τα τρόφιμα. Πρώτα ελέγξτε τη θερμοκρασία του ψυγείου και την κατάσταση των ευπαθών προϊόντων.
Αν η διακοπή ήταν μεγάλη και δεν γνωρίζετε πόσο αυξήθηκε η θερμοκρασία, χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στα τρόφιμα που απαιτούν συνεχή ψύξη.
Σε περίπτωση που γνωρίζετε εκ των προτέρων ότι η διακοπή θα διαρκέσει πολλές ώρες, μια πρακτική λύση είναι η μεταφορά των ευπαθών προϊόντων σε κατάλληλο φορητό ψυγείο με επαρκείς παγοκύστες, ώστε να διατηρηθούν σε χαμηλή θερμοκρασία.
Μην δοκιμάσεις ένα τρόφιμο για να δεις αν είναι ασφαλές
Ένα από τα σημαντικότερα λάθη είναι να βασιστεί κάποιος στη μυρωδιά, την εμφάνιση ή τη γεύση ενός τροφίμου.
Ένα τρόφιμο μπορεί να φαίνεται απολύτως φυσιολογικό και παρ' όλα αυτά να μην είναι ασφαλές για κατανάλωση. Η απουσία δυσάρεστης μυρωδιάς ή εμφανών αλλοιώσεων δεν αποτελεί εγγύηση ότι δεν έχουν αναπτυχθεί επικίνδυνοι μικροοργανισμοί.
Γι' αυτό δεν δοκιμάζουμε ένα ύποπτο τρόφιμο για να αποφασίσουμε αν πρέπει να το κρατήσουμε.
Αν πρόκειται για ιδιαίτερα ευπαθές προϊόν και δεν γνωρίζετε για πόσο διάστημα έμεινε σε μη ασφαλή θερμοκρασία, η ασφαλέστερη επιλογή είναι η απόρριψή του.
Το βασικό που πρέπει να θυμάσαι
Σε μια διακοπή ρεύματος, το σημαντικότερο είναι να μην ανοίγεις άσκοπα το ψυγείο ή την κατάψυξη. Όσο παραμένουν κλειστά, τόσο περισσότερο διατηρείται η χαμηλή θερμοκρασία στο εσωτερικό.
Το κρίσιμο στοιχείο δεν είναι απλώς ο αριθμός των ωρών που έχει διαρκέσει η διακοπή. Η θερμοκρασία στην οποία διατηρήθηκαν τα τρόφιμα είναι αυτή που καθορίζει σε μεγάλο βαθμό την ασφάλειά τους.
Ειδικά για κρέας, ψάρια, γαλακτοκομικά, αλλαντικά και μαγειρεμένα φαγητά, όταν υπάρχει αβεβαιότητα για τις συνθήκες συντήρησης, δεν αξίζει να πάρεις το ρίσκο. Η ασφάλεια των τροφίμων προηγείται της προσπάθειας να μη χαθεί ένα προϊόν.
