Νέος κύκλος ανατιμήσεων αναμένεται στα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος από τον Νοέμβριο, καθώς η άνοδος των διεθνών τιμών ενέργειας επιβαρύνει το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και εντείνει τις πιέσεις στη χονδρική αγορά.
Οι καταναλωτές βρίσκονται αντιμέτωποι με το ενδεχόμενο υψηλότερων λογαριασμών ενόψει του χειμώνα, την ώρα που η κυβέρνηση δεν εξετάζει, σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, την εφαρμογή οριζόντιων επιδοτήσεων για το σύνολο των νοικοκυριών.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι τιμές του φυσικού αερίου, οι οποίες, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, έχουν ξεπεράσει τα 97 ευρώ, πλησιάζοντας το όριο των 100 ευρώ. Παράλληλα, το πετρέλαιο κινείται στα 114-116 δολάρια, ενώ η αύξηση του κόστους των δικαιωμάτων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα επιβαρύνει επιπλέον την ηλεκτροπαραγωγή.
Τι θα γίνει με τα πράσινα τιμολόγια τον Νοέμβριο
Λίγο πριν από την ανακοίνωση των νέων χρεώσεων από τους προμηθευτές, η αγορά προετοιμάζεται για αυξήσεις στα πράσινα τιμολόγια, οι οποίες εκτιμάται ότι θα διαφέρουν ανάλογα με την εμπορική πολιτική κάθε εταιρείας.
Οι μεγαλύτεροι πάροχοι ενδέχεται να απορροφήσουν μέρος της επιβάρυνσης από τη χονδρική αγορά, περιορίζοντας την αύξηση για τους πελάτες τους. Αντίθετα, μικρότεροι προμηθευτές μπορεί να μετακυλίσουν μεγαλύτερο μέρος του πρόσθετου κόστους στους καταναλωτές.
Η χονδρική τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος έχει ήδη καταγράψει μηνιαία αύξηση περίπου 20%. Εφόσον οι εταιρείες απορροφήσουν μέρος των πιέσεων, η μέση αύξηση στη λιανική ενδέχεται να παραμείνει σε μονοψήφιο ποσοστό. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι οι λογαριασμοί θα υποχωρήσουν, καθώς οι προηγούμενες ανατιμήσεις εξακολουθούν να επιβαρύνουν τα νοικοκυριά.
Η μέση χρέωση στα πράσινα τιμολόγια αναμένεται, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που έχουν διατυπωθεί, να ξεπεράσει τα 23,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα, επίπεδο στο οποίο διαμορφωνόταν η μέση τιμή τον Οκτώβριο.
Η συγκεκριμένη τιμή ήταν ήδη αυξημένη κατά περίπου 30% σε σύγκριση με τον Ιούλιο, όταν βρισκόταν στα 17,7 λεπτά ανά κιλοβατώρα.
Ποιοι παράγοντες ανεβάζουν το κόστος του ρεύματος
Η επιβάρυνση της αγοράς δεν προέρχεται μόνο από το φυσικό αέριο. Σημαντικό ρόλο παίζουν επίσης το κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών CO₂ και οι μεταβολές στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από άλλες πηγές.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται:
-
Το φυσικό αέριο εμφανίζεται ακριβότερο κατά 210%, ενισχύοντας το κόστος ηλεκτροπαραγωγής.
-
Τα δικαιώματα εκπομπών CO₂ έχουν αυξηθεί κατά 14%, επιβαρύνοντας τις μονάδες που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα.
-
Η πυρηνική παραγωγή έχει μειωθεί κατά 15% από την αρχή του έτους.
-
Η υδροηλεκτρική παραγωγή έχει υποχωρήσει κατά 31%, περιορίζοντας τη συνεισφορά της στο ενεργειακό μείγμα.
Την ίδια στιγμή, τα ελληνικά προθεσμιακά συμβόλαια ηλεκτρικής ενέργειας για τον Δεκέμβριο διαμορφώθηκαν στα 213 ευρώ ανά μεγαβατώρα, καταγράφοντας αύξηση 94% σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα.
Πάνω από τα 200 ευρώ η χονδρική τιμή
Η χονδρική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας εισέρχεται στη χειμερινή περίοδο με αυξημένες πιέσεις. Η τιμή του ρεύματος έχει παραμείνει για περίπου μία εβδομάδα πάνω από τα 200 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ καταγράφονται διαδοχικά υψηλά για το τρέχον έτος.
Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την ανησυχία για το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας τους επόμενους μήνες, καθώς η αύξηση στη χονδρική αγορά μπορεί να μεταφερθεί σταδιακά και στα τιμολόγια λιανικής.
Παράλληλα, εντείνεται το ενδιαφέρον των καταναλωτών για σταθερά μπλε τιμολόγια, τα οποία προσφέρουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στις χρεώσεις και προστασία από τις διακυμάνσεις της αγοράς, ανάλογα με τους όρους κάθε σύμβασης.
Ο παράγοντας των Στενών του Ορμούζ
Καθοριστική για τις εξελίξεις στις ενεργειακές αγορές θεωρείται και η πορεία της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ, καθώς ενδεχόμενες παρατεταμένες διαταραχές στις διεθνείς ροές ενέργειας θα μπορούσαν να διατηρήσουν τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.
Στο πλαίσιο αυτό, ο Brendan A’Hearn, ειδικός στις αγορές φυσικού αερίου της ICIS, έχει αναφερθεί σε σενάρια παρατεταμένου αποκλεισμού ακόμη και έως τον Σεπτέμβριο του 2027. Μια τέτοια εξέλιξη θα διατηρούσε την αβεβαιότητα στην αγορά και θα δυσχέραινε την αποκλιμάκωση των τιμών.
Γιατί δεν προβλέπονται οριζόντιες επιδοτήσεις
Προς το παρόν, δεν εξετάζεται η επιδότηση των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος για όλα τα νοικοκυριά, σύμφωνα με τη θέση που έχει διατυπωθεί από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος έχει αναφερθεί στη μη εξέταση γενικευμένων επιδοτήσεων στην παρούσα φάση, με τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να αποτελούν ξεχωριστή κατηγορία ως προς τις παρεμβάσεις στήριξης.
Ως μία από τις διαθέσιμες επιλογές για τους οικιακούς καταναλωτές προβάλλεται η σύγκριση και επιλογή σταθερών τιμολογίων, ώστε να περιορίζεται η έκθεση στις διακυμάνσεις της χονδρικής αγοράς.
Παράλληλα, στο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Λουξεμβούργο αναμένεται να συζητηθούν ζητήματα που αφορούν τις χρεώσεις των δικτύων, την ενεργειακή ασφάλεια των κρατών-μελών και τη μακροπρόθεσμη ενεργειακή στρατηγική της Ευρώπης. Ωστόσο, δεν προκύπτει ότι επίκειται άμεση απόφαση για γενικευμένες επιδοτήσεις στους λογαριασμούς.
Μπλε τιμολόγια: Ποιες χρεώσεις αναφέρονται στην αγορά
Στην αγορά διατίθενται σταθερά προγράμματα με χρεώσεις που, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, κινούνται περίπου στα 14-16 λεπτά ανά κιλοβατώρα, με μηνιαία πάγια από 7 έως 14 ευρώ. Οι τελικοί όροι διαφέρουν ανά προμηθευτή, διάρκεια σύμβασης και προϋποθέσεις έκπτωσης.
Ειδικότερα, αναφέρεται ότι το μπλε online τιμολόγιο της ΔΕΗ είχε χρέωση 11,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα και πάγιο 3,5 ευρώ τον μήνα, με προωθητική έκπτωση για συμβάσεις που θα ενεργοποιούνταν έως τις 31 Οκτωβρίου. Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να ελέγχουν τους ισχύοντες όρους και τη διαθεσιμότητα του προγράμματος πριν προχωρήσουν σε σύμβαση.
Η επιλογή σταθερού τιμολογίου μπορεί να προσφέρει μεγαλύτερη βεβαιότητα ως προς τη χρέωση της κιλοβατώρας, αλλά χρειάζεται σύγκριση και του παγίου, της διάρκειας, των εκπτώσεων και τυχόν όρων αποχώρησης.
Τι πρέπει να προσέξουν οι καταναλωτές
Με τις ανακοινώσεις των νέων τιμολογίων Νοεμβρίου να αναμένονται τις επόμενες ημέρες, οι καταναλωτές μπορούν να συγκρίνουν τις χρεώσεις των προμηθευτών και να εξετάσουν αν τους συμφέρει η παραμονή στο υφιστάμενο πρόγραμμα ή η μετάβαση σε σταθερό τιμολόγιο.
Καθοριστική δεν είναι μόνο η τιμή ανά κιλοβατώρα, αλλά και το μηνιαίο πάγιο, οι προϋποθέσεις των εκπτώσεων, η διάρκεια της σύμβασης και οι όροι πρόωρης αποχώρησης.
Το επόμενο διάστημα θα δείξει σε ποιον βαθμό οι αυξήσεις της χονδρικής αγοράς θα μεταφερθούν στις τελικές χρεώσεις. Μέχρι τότε, οι εκτιμήσεις προδιαγράφουν ένα περιβάλλον αυξημένης πίεσης για τους καταναλωτές, καθώς το ενεργειακό κόστος παραμένει εξαρτημένο από τις διεθνείς τιμές και τις γεωπολιτικές εξελίξεις.
