Επείγουσες ρυθμίσεις για την ανάσχεση φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας ανακοίνωσε χθες ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνάντησή του με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνο Τασούλα, τα οποία μέτρα εξειδικεύθηκαν εν συνεχεία από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου, και τον υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Τάκη Θεοδωρικάκο.
Σύμφωνα με την κυβέρνηση, τα μέτρα ελήφθησαν, έχοντας υπόψη την εξαιρετικά επείγουσα και απρόβλεπτη ανάγκη να ληφθούν μέτρα για την προστασία των καταναλωτών, λαμβανομένου υπόψη του κινδύνου έξαρσης φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας στα υγρά καύσιμα και σε προϊόντα που είναι απαραίτητα για τη διατροφή και τη διαβίωση των καταναλωτών, σε συνέχεια της πολεμικής σύρραξης στη Μέση Ανατολή. Ας σημειωθεί εδώ πως κατά τη διάρκεια της νύχτας, οι τιμές του πετρελαίου ξεπέρασαν εκ νέου τα 100 δολάρια το βαρέλι.
Σύμφωνα με την σχετική Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου (ΠΝΠ) που εκδόθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, οι παρεμβάσεις της κυβέρνησης περιλαμβάνουν τα εξής ρυθμίσεις τα οποία ισχύουν ήδη από χθες (Τετάρτη, 12 Μαρτίου):
1. Ανάσχεση φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας στην αγορά υγρών καυσίμων
Έως την 30ή Ιουνίου 2026, οι εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών που προμηθεύουν τα πρατήρια λιανικής πώλησης υγρών καυσίμων απαγορεύεται να επιβάλλουν, επί της τιμής της αμόλυβδης βενζίνης 95 οκτανίων και του πετρελαίου κίνησης (diesel), ποσό μεγαλύτερο των 5 λεπτών του ευρώ ανά λίτρο (0,05 ευρώ) σε σχέση με την τιμή προμήθειας από τα διυλιστήρια.
Τα πρατήρια λιανικής πώλησης υγρών καυσίμων απαγορεύεται να επιβάλλουν, επί της τιμής προμήθειας από τις εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών προϊόντων, ποσό μεγαλύτερο των 12 λεπτών του ευρώ ανά λίτρο (0,12 ευρώ), κατά την πώλησή τους προς τους καταναλωτές.
Ειδικά για τις νησιωτικές περιοχές, οι εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών δύνανται να επιβάλλουν επί του ανώτατου ποσού των 5 λεπτών του ευρώ ανά λίτρο (0,05 ευρώ) και ειδικό κόστος διανομής.
2. Ανάσχεση φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας ως προς προϊόντα απαραίτητα για τη διατροφή και τη διαβίωση του καταναλωτή
Από την έναρξη ισχύος του παρόντος και έως την 30ή Ιουνίου 2026 απαγορεύεται η αποκόμιση μεικτού περιθωρίου κέρδους από την πώληση οποιουδήποτε προϊόντος, που είναι απαραίτητο για τη διατροφή και τη διαβίωση του καταναλωτή, εφόσον το μεικτό περιθώριο κέρδους, υπολογιζόμενο ανά κωδικό προϊόντος, υπερβαίνει τον μέσο όρο του αντίστοιχου μεικτού περιθωρίου κέρδους του έτους 2025.
3. Έλεγχος και κυρώσεις
Αρμόδια Αρχή για τη λήψη καταγγελιών και τη διαπίστωση των παραβάσεων των άρθρων πρώτου και δεύτερου της παρούσας ορίζεται η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή.
Η Αρχή δύνανται να:
έχει πρόσβαση σε κάθε πληροφορία, δεδομένο και έγγραφο από οποιαδήποτε πηγή διευκολύνουν τον έλεγχο οποιασδήποτε πιθανολογούμενης παράβασης,
- διενεργεί έλεγχο, ο οποίος συμπεριλαμβάνει την πρόσβαση σε κάθε χώρο ή μέσο μεταφοράς που χρησιμοποιεί ο προμηθευτής, τον οποίον αφορά ο έλεγχος, ή να παραγγέλλει ελέγχους που διενεργούνται από άλλες δημόσιες αρχές, προκειμένου να συλλέγονται, να εξετάζονται και να κατάσχονται στοιχεία, δεδομένα ή έγγραφα που προκύπτουν κατά τη διάρκεια του ελέγχου, ανεξαρτήτως του μέσου αποθήκευσής τους,
- διατηρεί στην κατοχή της τα στοιχεία, τα δεδομένα και τα έγγραφα που προκύπτουν κατά τη διεξαγωγή του ελέγχου για όσο χρόνο και στον βαθμό που απαιτείται για την ομαλή διεκπεραίωση του ελέγχου,
- αναζητά την παροχή πληροφοριών από κάθε εκπρόσωπο ή μέλος του προσωπικού του προμηθευτή που ελέγχεται, ο οποίος υποχρεούται να παρέχει πληροφορίες και εξηγήσεις όσον αφορά στα πραγματικά περιστατικά, τα δεδομένα ή τα έγγραφα που σχετίζονται με το αντικείμενο του ελέγχου.
Σε περίπτωση παράβασης των απαγορεύσεων των άρθρων πρώτου και δεύτερου της παρούσας επιβάλλεται, με απόφαση του Διοικητή της Αρχής, διοικητικό πρόστιμο από 5.000 έως 5.000.000 ευρώ και η επωνυμία του παραβάτη και το επιβληθέν πρόστιμο ανακοινώνονται.
Για τον καθορισμό του ύψους του προστίμου συνεκτιμώνται:
- το μέγεθος της επιχείρησης σύμφωνα με τα κριτήρια κατηγοριοποίησης των επιχειρήσεων, όπως καθορίζονται στη Σύσταση 2003/361/ΕΚ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
- η βαρύτητα και η χρονική διάρκεια της παράβασης και
- το οικονομικό όφελος που αποκόμισε ο παραβάτης.
Σε περίπτωση υποτροπής το επιβαλλόμενο πρόστιμο διπλασιάζεται.
Με απόφαση του Διοικητή της Αρχής επιβάλλεται σε βάρος του ελεγχόμενου προσώπου διοικητικό πρόστιμο έως 50.000 ευρώ, εάν αυτό αποκρύψει, παραποιήσει ή δεν προσκομίσει τα στοιχεία που ζητούνται από την Αρχή ή παρεμποδίσει με οποιονδήποτε τρόπο την άσκηση των ελεγκτικών αρμοδιοτήτων.
4. Εξουσιοδοτικές διατάξεις
Με κοινή απόφαση των υπουργών Ανάπτυξης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, κατόπιν εισήγησης του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, καθορίζονται το ύψος ή ο τρόπος υπολογισμού του ειδικού κόστους διανομής και κάθε άλλο ζήτημα που σχετίζεται με τον ανωτέρω υπολογισμό.
Με απόφαση του υπουργού Ανάπτυξης, κατόπιν εισήγησης του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, καθορίζονται:
- οι κατηγορίες των αγαθών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου δεύτερου,
- ο τρόπος κλιμάκωσης των διοικητικών προστίμων
- κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή των μέτρων.
Με όμοια απόφαση είναι δυνατόν να παύει η εφαρμογή των μέτρων προ της 30ής Ιουνίου 2026.
Δείτε ΕΔΩ το ΦΕΚ με τα μέτρα.
