Οι μεταφορές χρημάτων μεταξύ κοινών και ατομικών τραπεζικών λογαριασμών δεν είναι πάντα μια απλή υπόθεση. Πότε μια συναλλαγή μπορεί να θεωρηθεί δωρεά και τι ισχύει για το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ.
Ιδιαίτερη προσοχή στις κινήσεις χρημάτων που πραγματοποιούνται μέσω κοινών τραπεζικών λογαριασμών χρειάζεται να επιδεικνύουν οι φορολογούμενοι, καθώς σε ορισμένες περιπτώσεις μια μεταφορά μπορεί να βρεθεί στο επίκεντρο φορολογικού ελέγχου.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ποιος έχει πραγματικά συνεισφέρει τα χρήματα που βρίσκονται στον λογαριασμό και ποιος τελικά τα χρησιμοποιεί. Εάν ένας συνδικαιούχος δεν έχει συμβάλει στη δημιουργία του υπολοίπου και στη συνέχεια μεταφέρει ή αναλαμβάνει χρήματα για προσωπική του χρήση, μπορεί να προκύψει ζήτημα δωρεάς, ανάλογα με τα πραγματικά περιστατικά.
Η ΑΑΔΕ προβλέπει συγκεκριμένο φορολογικό πλαίσιο για τις δωρεές και τις γονικές παροχές, ενώ ιδιαίτερη σημασία έχει ο τρόπος με τον οποίο πραγματοποιείται η μεταφορά των χρημάτων.
Το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ και η βασική προϋπόθεση
Το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ αποτελεί σημαντική φορολογική διευκόλυνση για δωρεές και γονικές παροχές προς πρόσωπα της Α΄ κατηγορίας, όταν πρόκειται για χρηματικά ποσά που μεταφέρονται αποδεδειγμένα μέσω χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.
Στην Α΄ κατηγορία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οι σύζυγοι, τα παιδιά, οι γονείς, καθώς και τα εγγόνια και οι παππούδες. Για τις συγκεκριμένες χρηματικές μεταβιβάσεις εφαρμόζεται η φορολογική κλίμακα της Α΄ κατηγορίας, με αφορολόγητο ποσό 800.000 ευρώ και φόρο 10% στο ποσό που υπερβαίνει το όριο.
Ωστόσο, η τήρηση της προβλεπόμενης διαδικασίας είναι καθοριστική. Η ΑΑΔΕ επισημαίνει ότι η μεταφορά των χρημάτων πρέπει να μπορεί να αποδειχθεί μέσω χρηματοπιστωτικού ιδρύματος, ενώ οι σχετικές δηλώσεις πρέπει να υποβάλλονται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται.
Οι κινήσεις χρημάτων που χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή
Ένα από τα σημεία που μπορεί να δημιουργήσουν φορολογικά ζητήματα είναι οι διαδοχικές μεταφορές χρημάτων.
Όταν ένα ποσό μεταφέρεται από έναν συγγενή σε δεύτερο και στη συνέχεια σε τρίτο πρόσωπο, οι φορολογικές αρχές μπορούν να εξετάσουν ποιος ήταν ο πραγματικός δωρητής και ποιος ο τελικός δικαιούχος.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και όταν χρησιμοποιούνται κοινοί λογαριασμοί. Το γεγονός ότι ένα πρόσωπο είναι συνδικαιούχος ενός λογαριασμού δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει δημιουργήσει ή ότι δικαιούται φορολογικά οποιοδήποτε ποσό βρίσκεται σε αυτόν.
Εάν, για παράδειγμα, ένας γονέας έχει καταθέσει τα χρήματα σε κοινό λογαριασμό και στη συνέχεια άλλος συνδικαιούχος μεταφέρει το ποσό σε προσωπικό του λογαριασμό, τα πραγματικά περιστατικά της κίνησης μπορούν να αποκτήσουν ιδιαίτερη σημασία σε έναν φορολογικό έλεγχο.
Πόσο μπορεί να είναι ο φόρος αν δεν ισχύσει το αφορολόγητο
Η φορολογική επιβάρυνση εξαρτάται από την κατηγορία συγγένειας του δωρητή με τον δωρεοδόχο και από τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιήθηκε η δωρεά.
Για χρηματικές δωρεές προς πρόσωπα της Α΄ κατηγορίας, όταν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή του αφορολογήτου των 800.000 ευρώ, η χρηματική δωρεά φορολογείται αυτοτελώς με συντελεστή 10%.
Για δωρεές χρηματικών ποσών προς πρόσωπα της Β΄ κατηγορίας, ο συντελεστής ανέρχεται σε 20%, ενώ για πρόσωπα της Γ΄ κατηγορίας φτάνει το 40%.
Συνεπώς, η σωστή διαδικασία δεν αποτελεί απλώς μια τυπική λεπτομέρεια. Ο τρόπος μεταφοράς, η σχέση των εμπλεκόμενων προσώπων και η δυνατότητα απόδειξης της συναλλαγής μπορούν να καθορίσουν το εάν μια χρηματική μεταβίβαση θα αντιμετωπιστεί ως αφορολόγητη γονική παροχή ή δωρεά ή εάν θα προκύψει φορολογική υποχρέωση.
Για τις δηλώσεις δωρεάς ή γονικής παροχής χρημάτων χωρίς συμβολαιογραφικό έγγραφο, η ΑΑΔΕ διαθέτει ηλεκτρονική διαδικασία υποβολής, ενώ οι σχετικές οδηγίες έχουν επικαιροποιηθεί και το 2026.
