Ελεύθεροι επαγγελματίες: Ποιοι θα πληρώσουν λιγότερο φόρο το 2027

Μικρότερη φορολογική επιβάρυνση αναμένεται να αντιμετωπίσουν στις δηλώσεις του 2027 χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι, καθώς οι αλλαγές στο ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα και στη φορολογική κλίμακα δημιουργούν νέα δεδομένα για τον υπολογισμό του φόρου.

Οι παρεμβάσεις εκτιμάται ότι θα ωφελήσουν περισσότερους από 155.000 επαγγελματίες και αφορούν τα εισοδήματα που αποκτώνται μέσα στο 2026 και θα δηλωθούν το 2027. Το ύψος της ελάφρυνσης δεν είναι ίδιο για όλους, καθώς εξαρτάται από παράγοντες όπως η ηλικία, ο αριθμός των προστατευόμενων παιδιών, η έδρα της επιχείρησης και τα οικονομικά χαρακτηριστικά της δραστηριότητας.

Τεκμαρτό εισόδημα: Ποιες επιβαρύνσεις καταργούνται

Βασική αλλαγή αποτελεί η κατάργηση δύο προσαυξήσεων που μέχρι σήμερα λαμβάνονται υπόψη κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος.

Ειδικότερα, αφαιρούνται:

• Η προσαύξηση που αντιστοιχεί στο 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας.
• Η προσαύξηση 5% επί της διαφοράς του τζίρου μιας επιχείρησης από τον μέσο κύκλο εργασιών του αντίστοιχου Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας (ΚΑΔ), όπου αυτή εφαρμόζεται.

Με την κατάργηση των συγκεκριμένων επιβαρύνσεων περιορίζεται η βάση υπολογισμού του τεκμαρτού εισοδήματος για τους επαγγελματίες που επηρεάζονται από αυτές.

Ωστόσο, το σύστημα του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος δεν καταργείται. Ο προσδιορισμός του εξακολουθεί να συνδέεται με τον κατώτατο μισθό και τα χρόνια λειτουργίας της δραστηριότητας, σύμφωνα με τους υπόλοιπους κανόνες που ισχύουν.

Ποιοι επαγγελματίες θα έχουν μεγαλύτερο φορολογικό όφελος

Οι αλλαγές στη φορολογική κλίμακα και στον υπολογισμό του τεκμαρτού εισοδήματος δημιουργούν διαφορετικές κατηγορίες ωφελούμενων. Ιδιαίτερη σημασία έχουν η ηλικία και η οικογενειακή κατάσταση του φορολογουμένου.

Νέοι έως 30 ετών

Για τους νεότερους επαγγελματίες προβλέπονται ευνοϊκότεροι φορολογικοί συντελεστές:

• Έως 25 ετών: Μηδενικός φόρος για εισόδημα έως 20.000 ευρώ.
• Από 26 έως 30 ετών: Συντελεστής 9% για το τμήμα του εισοδήματος από 10.001 έως 20.000 ευρώ.

Στη δεύτερη περίπτωση, ο συντελεστής 9% εφαρμόζεται αποκλειστικά στο συγκεκριμένο φορολογικό κλιμάκιο και όχι στο σύνολο του εισοδήματος.

Επαγγελματίες με προστατευόμενα παιδιά

Η ύπαρξη προστατευόμενων τέκνων επηρεάζει επίσης το ύψος της φορολογικής ελάφρυνσης. Σύμφωνα με τα ενδεικτικά ποσά που παρατίθενται, το όφελος διαμορφώνεται ως εξής:

Τα παραπάνω ποσά δεν αποτελούν οριζόντια έκπτωση για όλους τους επαγγελματίες με παιδιά. Η τελική ελάφρυνση εξαρτάται από το εισόδημα και τα υπόλοιπα φορολογικά χαρακτηριστικά κάθε περίπτωσης.

Μικροί οικισμοί, ταξί και προϋποθέσεις για τις ελαφρύνσεις

Ειδικές προβλέψεις αφορούν, επίσης, επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε μικρούς οικισμούς, καθώς και τους εκμεταλλευτές ταξί.

Επιχειρήσεις σε μικρούς οικισμούς

Η μείωση κατά 50% του τεκμαρτού εισοδήματος επεκτείνεται, σύμφωνα με τις σχετικές προβλέψεις, σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, από το όριο των βκατοίκων που αναφέρεται ως ισχύον.

Για τη Δυτική Μακεδονία, το πληθυσμιακό όριο αυξάνεται στους 2.200 κατοίκους. Παράλληλα, προβλέπεται εξαίρεση της Αττικής, με ειδική πρόβλεψη για την Περιφερειακή Ενότητα Νήσων.

Εκμεταλλευτές ταξί

Για τους επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται στην εκμετάλλευση ταξί προβλέπεται ειδική προσαρμογή του τεκμαρτού εισοδήματος, η οποία λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες της δραστηριότητας και το ποσοστό εκμετάλλευσης του οχήματος.

Επαγγελματίες με επιβαρύνσεις λόγω μισθοδοσίας ή τζίρου

Όσοι επιβαρύνονται σήμερα από τις προσαυξήσεις που συνδέονται με το κόστος μισθοδοσίας ή την απόκλιση του τζίρου τους από τον μέσο όρο του κλάδου αναμένεται να δουν μείωση στο τεκμαρτό εισόδημά τους. Το ακριβές όφελος θα εξαρτηθεί από τα οικονομικά δεδομένα κάθε επιχείρησης.

Για την αξιοποίηση των φορολογικών ελαφρύνσεων αναφέρονται, παράλληλα, προϋποθέσεις φορολογικής και εργασιακής συνέπειας. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:

• Να μην έχουν επιβληθεί κυρώσεις από τη φορολογική διοίκηση ή την Επιθεώρηση Εργασίας κατά την τελευταία πενταετία.
• Να έχουν υποβληθεί εμπρόθεσμα οι δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος.
• Να έχουν υποβληθεί εμπρόθεσμα οι δηλώσεις ΦΠΑ, εφόσον υπάρχει σχετική υποχρέωση.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι επαγγελματίες για τον φόρο του 2027

Η μείωση του τεκμαρτού εισοδήματος δεν συνεπάγεται αυτομάτως ισόποση μείωση του φόρου. Αυτό που περιορίζεται είναι το εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη για τον φορολογικό υπολογισμό, ενώ το τελικό ποσό εξαρτάται από περισσότερους παράγοντες.

Ειδικότερα, καθοριστικό ρόλο θα έχουν τα δηλωμένα κέρδη, η εφαρμογή του τεκμαρτού προσδιορισμού, οι συντελεστές της φορολογικής κλίμακας και τα προσωπικά χαρακτηριστικά του επαγγελματία.

Επομένως, οι ελεύθεροι επαγγελματίες θα πρέπει να εξετάσουν συνολικά τις αλλαγές που τους αφορούν, σε συνεννόηση με τον λογιστή τους, προκειμένου να εκτιμήσουν με ακρίβεια το φορολογικό όφελος που μπορούν να έχουν στις δηλώσεις του 2027.