Η Ανεξάρτητη Αρχή e-ΕΦΚΑ έθεσε τέλος σε χρόνια αμφισημίας με νέα εγκύκλιο, η οποία αποσαφηνίζει πότε λύεται η υπαλληλική σχέση λόγω σύνταξης και πότε η παραμονή στην εργασία μπορεί να δημιουργήσει νομικούς και οικονομικούς κινδύνους για τους υπαλλήλους στο Δημόσιο.
Η εγκύκλιος εκδόθηκε μετά από ερωτήματα υπηρεσιών του δημόσιου και ευρύτερου δημόσιου τομέα και βασίζεται σε οδηγίες του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, με στόχο να ξεκαθαρίσει πότε επιτρέπεται η εργασία μετά τη συνταξιοδότηση λόγω γήρατος ή αναπηρίας.
Γιατί εκδόθηκε η εγκύκλιος – Οι «εργαζόμενοι συνταξιούχοι» στο Δημόσιο
Αφορμή αποτέλεσαν περιπτώσεις υπαλλήλων που συνταξιοδοτήθηκαν με δικό τους δικαίωμα αλλά παρέμειναν στις υπηρεσίες τους, λαμβάνοντας ταυτόχρονα μισθό και σύνταξη. Αυτό δημιούργησε σοβαρές εκκρεμότητες, καθώς αρκετές υπηρεσίες ζητούν πλέον επιστροφή αποδοχών που καταβλήθηκαν μετά τη συνταξιοδοτική απόφαση.
Ο e-ΕΦΚΑ τονίζει ότι σε πολλές περιπτώσεις η παραμονή στην εργασία δεν ήταν νόμιμη, με αποτέλεσμα να τίθεται θέμα αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.
Ο γενικός κανόνας: Πρώτα αποχώρηση, μετά σύνταξη
Η εγκύκλιος ξεκαθαρίζει ότι, κατά κανόνα, η απονομή σύνταξης προϋποθέτει τη λύση της υπαλληλικής σχέσης. Αυτό μπορεί να συμβεί είτε πριν την υποβολή της αίτησης, είτε αυτοδίκαια μετά την έκδοση της απόφασης, ανάλογα με τη μορφή της εργασιακής σχέσης και το ασφαλιστικό καθεστώς.
Ο e-ΕΦΚΑ διαχωρίζει τους υπαλλήλους σε πέντε κατηγορίες, με διαφορετικούς κανόνες για κάθε μία.
Οι πέντε κατηγορίες υπαλλήλων – Τι ισχύει
Α) Μόνιμοι υπάλληλοι δημοσίου δικαίου (πρόσληψη από 1/1/2011, ασφάλιση τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ)
-
Συνταξιοδότηση λόγω γήρατος ή αναπηρίας εφ’ όρου ζωής → απαιτείται λύση υπαλληλικής σχέσης.
-
Προσωρινή αναπηρία → εφαρμόζονται οι διατάξεις του Υπαλληλικού Κώδικα για αναρρωτική άδεια ή διαθεσιμότητα.
Β) Μόνιμοι υπάλληλοι ΝΠΔΔ (ειδικό καθεστώς ν. 3163/1955)
-
Η επιλογή συνταξιοδοτικών διατάξεων γίνεται μόνο μετά την αποχώρηση από την υπηρεσία.
Γ) Υπάλληλοι ΝΠΔΔ με καθεστώς πρώην συμβασιούχων (τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ)
-
Σύνταξη γήρατος → λύση της σχέσης αυτοδίκαια την πρώτη ημέρα του επόμενου μήνα από την έκδοση της απόφασης.
-
Σύνταξη αναπηρίας → λύση σχέσης μόνο σε ισόβια αναπηρία.
Δ) Υπάλληλοι ΙΔΑΧ (τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ)
-
Σύνταξη γήρατος → λύση σχέσης αυτοδίκαια μετά την έκδοση της απόφασης.
-
Σύνταξη αναπηρίας → ειδικές ρυθμίσεις για αποφυγή επιστροφής μισθών σε αναδρομικές συνταξιοδοτήσεις.
Ε) Υπάλληλοι ΙΔΟΧ (τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ)
-
Η αίτηση και η έκδοση σύνταξης δεν απαιτούν λύση της σχέσης.
-
Η παραμονή στην υπηρεσία δεν εμποδίζει την καταβολή της σύνταξης.
Τι πρέπει να προσέξουν οι υπάλληλοι
Η εγκύκλιος λειτουργεί ως καμπανάκι κινδύνου για όσους παραμένουν στην εργασία τους μετά τη συνταξιοδότηση χωρίς να πληρούν τις προϋποθέσεις.
Ο e-ΕΦΚΑ τονίζει ότι κάθε περίπτωση πρέπει να εξετάζεται βάσει του είδους της σχέσης εργασίας και του ασφαλιστικού καθεστώτος, ώστε να αποφεύγονται επιστροφές χρημάτων και διοικητικές εμπλοκές.