Πρόσθετα μέτρα στήριξης των συνταξιούχων, με μόνιμο χαρακτήρα και όχι εφάπαξ παροχές, εξετάζει το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης ενόψει των ανακοινώσεων για το 2027. Στόχος είναι η ενίσχυση του εισοδήματος των συνταξιούχων απέναντι στις αυξημένες πιέσεις από την ακρίβεια και το κόστος ζωής.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το συνολικό ετήσιο όφελος από τις παρεμβάσεις που βρίσκονται υπό επεξεργασία μπορεί να φτάσει κατά μέσο όρο τα 700 ευρώ, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις ενδέχεται να ξεπεράσει ακόμη και τα 1.300 ευρώ ετησίως.
Τα σενάρια που εξετάζονται για τις συντάξεις
Στο κυβερνητικό τραπέζι βρίσκονται μια σειρά από παρεμβάσεις που αφορούν τόσο τις κύριες και επικουρικές συντάξεις όσο και ειδικές κατηγορίες δικαιούχων.
Πρόσθετη αύξηση λόγω ακρίβειας
Μεταξύ των προτάσεων που εξετάζονται περιλαμβάνεται η δημιουργία ειδικού μηχανισμού προστασίας των συντάξεων από τον πληθωρισμό βασικών αγαθών.
Η συγκεκριμένη πρόταση προβλέπει πρόσθετη ετήσια αύξηση της τάξης του 2% έως 2,5%, η οποία θα ενεργοποιείται όταν οι ανατιμήσεις σε βασικές κατηγορίες δαπανών, όπως:
-
τρόφιμα,
-
ενέργεια,
-
φάρμακα,
-
ενοίκια,
υπερβαίνουν σημαντικά τον γενικό δείκτη πληθωρισμού.
Για την εφαρμογή ενός τέτοιου μηχανισμού θα απαιτηθεί τροποποίηση του ισχύοντος πλαισίου που προβλέπει ότι οι ετήσιες αυξήσεις των συντάξεων δεν μπορούν να υπερβαίνουν τον πληθωρισμό.
Νέα αύξηση στο μόνιμο επίδομα συνταξιούχων
Στο μικροσκόπιο βρίσκεται και η περαιτέρω ενίσχυση του μόνιμου επιδόματος που χορηγείται στους συνταξιούχους.
Το επίδομα:
-
ήταν 250 ευρώ το 2025,
-
αυξήθηκε στα 300 ευρώ για το 2026,
ενώ εξετάζεται το ενδεχόμενο να ανέλθει στα 400 ευρώ από το 2027.
Μείωση των κρατήσεων ΕΑΣ
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην αναμόρφωση της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ).
Σήμερα η κράτηση επιβάλλεται στο σύνολο της κύριας σύνταξης όταν αυτή υπερβαίνει τα 1.400 ευρώ.
Το σενάριο που εξετάζεται προβλέπει:
-
αφορολόγητο όριο στα πρώτα 1.400 ευρώ της σύνταξης,
-
επιβολή κράτησης μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το όριο.
Για παράδειγμα:
Σε σύνταξη 2.200 ευρώ, η κράτηση θα υπολογίζεται στα 800 ευρώ και όχι στο σύνολο των 2.200 ευρώ όπως ισχύει σήμερα.
Παράλληλα, εξετάζεται ακόμη και η πλήρης κατάργηση της ΕΑΣ στις επικουρικές συντάξεις.
Ποιο είναι το επικρατέστερο σενάριο
Το σενάριο που συγκεντρώνει τις περισσότερες πιθανότητες εφαρμογής αφορά τη χορήγηση επιπλέον αύξησης στις συντάξεις μέσω ειδικής ρήτρας πληθωρισμού.
Η παρέμβαση αυτή:
-
θα αφορά το σύνολο των συνταξιούχων,
-
θα ενεργοποιείται όταν ο πληθωρισμός ξεπερνά συγκεκριμένο όριο,
-
εκτιμάται ότι θα κοστίζει περίπου 500 εκατ. ευρώ ετησίως.
Συντάξεις χηρείας: Εξετάζεται οριστική ακύρωση των περικοπών
Σημαντικές εξελίξεις αναμένονται και για τις συντάξεις χηρείας.
Σήμερα περίπου 117.000 συνταξιούχοι βρίσκονται σε καθεστώς αβεβαιότητας σχετικά με το ενδεχόμενο μείωσης της σύνταξής τους από το 70% στο 35% της σύνταξης του θανόντος.
Σύμφωνα με τα σενάρια που εξετάζονται:
-
οι συντάξεις χηρείας του ιδιωτικού τομέα θα παραμείνουν στο 70%,
-
οι μειωμένες συντάξεις χηρείας του Δημοσίου θα επανέλθουν στο 70%.
Ανοιχτό παραμένει το θέμα της καταβολής αναδρομικών για όσους υπέστησαν ήδη περικοπές.
Νέα κίνητρα για εργαζόμενους συνταξιούχους
Παρεμβάσεις εξετάζονται και για τους εργαζόμενους συνταξιούχους.
Σήμερα η προσαύξηση της σύνταξης λόγω συνέχισης της εργασίας αποδίδεται μόνο μετά τη διακοπή της απασχόλησης και την υποβολή σχετικής αίτησης.
Το νέο σχέδιο προβλέπει:
-
αύξηση του ποσοστού προσαύξησης,
-
καταβολή της ανά τριετία,
-
χωρίς να απαιτείται διακοπή της εργασίας.
Παράλληλα σχεδιάζεται ευνοϊκότερο καθεστώς για την εξόφληση οφειλών και κυρώσεων μέσω παρακράτησης μόλις 10% της σύνταξης.
Ποιους αφορά η μείωση της ΕΑΣ
Η ενδεχόμενη μείωση των κρατήσεων αφορά:
-
περίπου 400.000 συνταξιούχους με κύρια σύνταξη άνω των 1.400 ευρώ,
-
περίπου 250.000 συνταξιούχους με επικουρική σύνταξη άνω των 300 ευρώ.
Η συγκεκριμένη παρέμβαση θεωρείται μία από τις σημαντικότερες, καθώς μπορεί να αυξήσει άμεσα το καθαρό εισόδημα εκατοντάδων χιλιάδων συνταξιούχων.
Ενδεικτικά οφέλη από τις αυξήσεις του 2027
Με βάση τα σενάρια που εξετάζονται:
-
συνταξιούχος με σύνταξη 1.407 ευρώ μπορεί να φτάσει τα 1.472 ευρώ μηνιαίως,
-
συνταξιούχος ΔΕΚΟ ή τραπεζών με σύνταξη 2.672 ευρώ μπορεί να δει τη σύνταξή του να φτάνει τα 2.795 ευρώ,
-
το ετήσιο όφελος σε ορισμένες κατηγορίες μπορεί να αγγίξει ή και να ξεπεράσει τα 1.475 ευρώ.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να οριστικοποιηθούν τους επόμενους μήνες, με αρκετές από τις σχετικές ανακοινώσεις να τοποθετούνται χρονικά στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ).